Thành phố Quảng Ninh mang nhiều kỳ vọng

Ngày 1.9 mở ra một chương mới trong hành trình phát triển của Quảng Ninh. Từ một địa phương từng dựa nhiều vào tài nguyên để phát triển kinh tế, Quảng Ninh bước vào không gian phát triển mới với mô hình thành phố đa trung tâm, có tính liên kết cao và hướng tới tầm vóc quốc tế.

Từ ngày 1.9.2026, Quảng Ninh chính thức trở thành thành phố

Từ ngày 1.9.2026, Quảng Ninh chính thức trở thành thành phố

Người dân được gì khi Quảng Ninh thành thành phố?

Sự thay đổi về mô hình không chỉ là sự chuyển đổi về đơn vị hành chính. Phía trước Quảng Ninh là một yêu cầu phát triển cao hơn, toàn diện hơn, với những chuẩn mực mới về chất lượng tăng trưởng, năng lực quản trị và mức độ thụ hưởng của người dân.

Bí thư Thành ủy, Trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội TP. Quảng Ninh Quản Minh Cường khẳng định: “Chúng tôi sẽ dành sự quan tâm rất lớn để nâng cao mọi mặt đời sống của người dân”.

Theo ông Quản Minh Cường, thành phố sẽ tiếp tục đẩy mạnh đầu tư, tăng cường thu hút đầu tư để hoàn thiện kết cấu hạ tầng kỹ thuật, xây dựng thêm nhiều tuyến đường, triển khai những dự án lớn và tạo thêm nhiều việc làm. Đây là nền tảng quan trọng để Quảng Ninh hướng tới mức tăng trưởng cao trong giai đoạn phát triển mới.

Nhưng thước đo của một thành phố không chỉ nằm ở những công trình lớn hay những con số tăng trưởng. Giá trị của sự phát triển trước hết phải được cảm nhận trong đời sống hằng ngày của người dân.

“Một trong những tiến bộ đầu tiên khi lên thành phố phải đến từ những điều rất cụ thể. Người dân đi lại thuận tiện hơn, chất lượng dịch vụ y tế, giáo dục tốt hơn, sử dụng dịch vụ công nhanh hơn, có nhiều cơ hội việc làm hơn, sống trong môi trường văn minh, sạch đẹp hơn. Đó là một trong những thước đo thực chất của một thành phố”, ông Quản Minh Cường nói.

Bởi vậy, Quảng Ninh sẽ tập trung nguồn lực nâng cấp và hoàn thiện hạ tầng thiết yếu, nhất là giao thông kết nối, trạm xá, bệnh viện, trường học, không gian công cộng và các thiết chế văn hóa.

Cùng với đầu tư cho các cực tăng trưởng, thành phố cũng đặt yêu cầu thu hẹp khoảng cách trong mức độ thụ hưởng giữa khu vực trung tâm với miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo. Dù sinh sống ở bất cứ đâu trên địa bàn, người dân Quảng Ninh đều phải có cơ hội tiếp cận những thành quả cơ bản của sự phát triển.

Trong tư duy về tăng trưởng mới, vấn đề sinh kế được đặt ở vị trí đặc biệt quan trọng. Một công trình giao thông có thể mở ra diện mạo mới cho một vùng đất, nhưng một việc làm tốt có thể tạo ra sự thay đổi lâu dài đối với cả một gia đình, thậm chí nhiều thế hệ.

“Tôi đặc biệt quan tâm đến cơ hội sinh kế. Một con đường mới có thể làm thay đổi diện mạo một vùng đất, nhưng một việc làm tốt có thể làm thay đổi cả một gia đình và nhiều thế hệ. Vì vậy, những dòng vốn mới, những dự án mới phải được cân nhắc cả ở góc độ dự án đó tạo ra bao nhiêu giá trị kinh tế cho địa phương, bao nhiêu việc làm có chất lượng và người dân địa phương được thụ hưởng gì”, ông Quản Minh Cường nhấn mạnh.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố Quảng Ninh

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố Quảng Ninh

Ngay sau khi Quốc hội ban hành Nghị quyết công nhận thành phố, Quảng Ninh đã trao quyết định đầu tư cho 16 dự án với tổng vốn hơn 16.000 tỉ đồng. Những dòng vốn mới là tín hiệu cho thấy kỳ vọng vào không gian phát triển rộng lớn hơn của thành phố.

Tuy nhiên, trở thành thành phố trực thuộc Trung ương cũng đồng nghĩa với việc Quảng Ninh phải đối diện những yêu cầu quản trị cao hơn nhiều so với trước.

“Thực tế không cho phép chúng ta chủ quan rằng khi trở thành thành phố trực thuộc Trung ương thì mọi việc sẽ tự nhiên mà thành thành phố. Ngược lại, yêu cầu quản trị thành phố sẽ cao hơn rất nhiều”, ông Quản Minh Cường nhìn nhận.

Không gian phát triển rộng hơn, dân số đông hơn, cùng với sự gia tăng của các vấn đề xã hội và những thách thức an ninh phi truyền thống sẽ đặt ra những bài toán mới. Quản trị một đô thị đa trung tâm rõ ràng không thể tiếp tục vận hành bằng tư duy và phương thức phù hợp với mô hình quản lý truyền thống.

Nhưng công việc tăng lên không có nghĩa là bộ máy tiếp tục phình to.

“Tôi không nghĩ rằng lời giải ở chỗ cứ công việc tăng thì bộ máy phải tăng. Nếu cứ lấy thêm người để giải quyết thêm việc thì rất nhanh thôi, bộ máy sẽ trở thành gánh nặng. Chúng tôi cần tiếp tục hoàn thiện phương thức quản lí, kiến thiết cho sự phát triển”, Bí thư Quản Minh Cường nói.

Đây cũng là một trong những điểm cho thấy sự thay đổi trong tư duy quản trị. Chính quyền không chỉ làm nhiệm vụ quản lý mà phải trở thành một chủ thể kiến tạo, có khả năng nhận diện những vấn đề mới, tổ chức nguồn lực và mở đường cho sự phát triển.

Theo Bí thư Thành ủy Quảng Ninh, chính quyền số phải được triển khai theo hướng thực chất. Thành phố sẽ tiếp tục hoàn thiện quy trình, đẩy mạnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo dựa trên khoa học công nghệ để nâng cao hiệu quả vận hành.

Song hành với số hóa là phân cấp, phân quyền. Một chính quyền có quy mô lớn không phải mọi việc đều tập trung lên cấp trên hoặc chuyển hết trách nhiệm xuống cấp dưới. Cấp càng gần dân càng phải có đủ thẩm quyền để giải quyết những vấn đề thuộc trách nhiệm của mình.

Phân quyền cũng phải gắn với kiểm soát quyền lực. Quyền hạn đi cùng trách nhiệm giải trình; dữ liệu trở thành công cụ phục vụ kiểm tra, giám sát; người đứng đầu phải chịu trách nhiệm cuối cùng về kết quả.

Tuy nhiên, công nghệ hay tổ chức bộ máy vẫn chưa phải yếu tố quyết định cuối cùng. Chất lượng nguồn nhân lực trong hệ thống chính trị và trong toàn xã hội mới là nền tảng lâu dài cho năng lực phát triển của một thành phố.

Cán bộ không thể chỉ chờ vấn đề xuất hiện mới tìm cách xử lý. Một nền quản trị hiện đại đòi hỏi khả năng nhìn thấy vấn đề trước khi nó trở thành vấn đề, biết dự báo, chủ động chuẩn bị và kiến thiết cho sự phát triển.

“Chúng tôi sẽ tiếp tục xây dựng môi trường để cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Nếu một cán bộ làm đúng quy định, xuất phát từ lợi ích chung, nhưng luôn lo sợ rằng nếu có rủi ro sẽ bị quy trách nhiệm, thì rất dễ hình thành tâm lý né tránh. Nếu vậy rất khó có thể tạo ra bước phát triển lớn mạnh hơn”, Bí thư Thành ủy Quảng Ninh nói.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và đại biểu tham quan Triển lãm Quy hoạch đô thị đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075, giới thiệu tổng thể định hướng phát triển của Quảng Ninh từ hiện tại đến tương lai

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và đại biểu tham quan Triển lãm Quy hoạch đô thị đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075, giới thiệu tổng thể định hướng phát triển của Quảng Ninh từ hiện tại đến tương lai

Không thu hút đầu tư bằng mọi giá

Quảng Ninh đặt mục tiêu GRDP bình quân đầu người đạt 20.000 USD vào năm 2030. Để đạt được mục tiêu này, thành phố không thể chỉ mở rộng quy mô của những ngành kinh tế hiện có mà phải tạo dựng những động lực tăng trưởng mới.

Quảng Ninh từng phát triển dựa nhiều vào tài nguyên, đặc biệt là than. Đó là một phần lịch sử phát triển của địa phương, đồng thời ngành than vẫn giữ vai trò rất quan trọng đối với an ninh năng lượng quốc gia.

Song một nền kinh tế hướng tới tương lai không thể mãi dựa vào việc khai thác tài nguyên hữu hạn để đổi lấy tăng trưởng.

Trong không gian phát triển mới, nguồn lực lớn nhất của Quảng Ninh phải được nhìn nhận rộng hơn. Đó là vị trí địa kinh tế, biển đảo, giá trị di sản, chiều sâu văn hóa, phẩm chất con người, công nghệ lõi hiện đại và năng lực kết nối.

Trước hết là kinh tế biển. Quảng Ninh sở hữu những lợi thế mà không phải địa phương nào cũng có: hệ thống cảng biển, các khu kinh tế ven biển, cửa khẩu, biên giới cùng khả năng kết nối với những trung tâm kinh tế lớn của khu vực.

“Quảng Ninh sẽ tiếp tục phát triển dịch vụ logistics, cảng biển nước sâu, thương mại và các ngành kinh tế biển có giá trị gia tăng cao”, Bí thư Quản Minh Cường cho biết.

Du lịch cũng được xác định là một trong những động lực quan trọng. Bám sát Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 22.8.2026 của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới, Quảng Ninh hướng tới sự phát triển mạnh mẽ của ngành du lịch cả về chất và lượng.

Quảng Ninh có vịnh Hạ Long, vịnh Bái Tử Long, di sản thế giới Yên Tử trong quần thể di sản liên vùng Yên Tử - Vĩnh Nghiêm - Côn Sơn - Kiếp Bạc; có không gian du lịch miền núi, biên giới, biển đảo cùng những giá trị văn hóa đặc sắc trong sự đa dạng của nền văn minh sông Hồng.

Vấn đề đặt ra là chuyển hóa những giá trị ấy thành các sản phẩm du lịch có chiều sâu, từ du lịch nghỉ dưỡng cao cấp, du lịch hội nghị - hội thảo - thương mại đến du lịch văn hóa, sinh thái và trải nghiệm. Thành phố cũng hướng tới phát triển du lịch quanh năm, từng bước khắc phục tính mùa vụ.

Bên cạnh kinh tế biển và du lịch, Quảng Ninh xác định phát triển công nghiệp chế biến, chế tạo, công nghệ cao, công nghệ lõi, đồng thời khuyến khích năng lực sản xuất trong nước.

Thành phố không đặt mục tiêu thu hút đầu tư bằng mọi giá. Những dự án được lựa chọn phải tạo ra giá trị gia tăng cao, sử dụng ít tài nguyên, ít phát thải, ứng dụng công nghệ hiện đại, công nghệ lõi và tạo ra những việc làm có chất lượng.

Muốn những nhà đầu tư lớn đến với Quảng Ninh, hạ tầng phải đi trước một bước. Không thể mời gọi một tập đoàn lớn đầu tư rồi để họ chờ điện, nước, giao thông, mặt bằng hoặc nhà ở cho người lao động.

Vì thế, thành phố sẽ tiếp tục hoàn thiện môi trường pháp lý minh bạch, ổn định; bảo đảm thủ tục hành chính đúng quy định nhưng nhanh và kịp thời, đi cùng yêu cầu cao về an ninh, an toàn.

Quỹ đất sạch, hạ tầng khu công nghiệp đồng bộ, hệ thống logistics thuận lợi, nguồn cung năng lượng và các dịch vụ xã hội cũng phải được chuẩn bị đồng bộ để đáp ứng yêu cầu của giai đoạn phát triển mới.

Một thành phố hiện đại cũng không thể được xây dựng chỉ bằng hạ tầng và các dự án đầu tư. Nguồn nhân lực phải đi trước để đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế mới.

Quảng Ninh xác định chủ động đào tạo nhân lực theo nhu cầu thị trường, gắn nhà trường với doanh nghiệp, đào tạo với việc làm, hướng tới lực lượng lao động có tay nghề, sức khỏe tốt và nhận thức xã hội tốt.

Cùng với mục tiêu tăng trưởng nhanh là một yêu cầu không thể nhân nhượng: phát triển phải đi cùng bảo vệ những giá trị tự nhiên cho các thế hệ mai sau.

Đây là bài toán đòi hỏi sự thận trọng và tầm nhìn dài hạn. Tăng trưởng có thể được tạo ra trong vài năm, nhưng một hệ sinh thái khi bị phá vỡ có thể mất hàng chục, hàng trăm năm để phục hồi, thậm chí không thể lấy lại.

Vịnh Hạ Long, vịnh Bái Tử Long, những cánh rừng tự nhiên, biển đảo và hệ sinh thái thiên nhiên của Quảng Ninh là những giá trị được hình thành qua hàng triệu năm. Đó không chỉ là tài sản của hiện tại mà còn là phần vốn tự nhiên phải được gìn giữ cho tương lai.

Quan điểm của Quảng Ninh vì thế rất rõ ràng: bảo tồn để phát triển, phát triển để có thêm nguồn lực bảo tồn.

“Chúng tôi đang tập trung hoàn thiện các quy hoạch chiến lược, quy hoạch tỉnh, quy hoạch ngành, lĩnh vực. Trong đó, TP. Quảng Ninh xác định rất rõ đâu là vùng bảo tồn nghiêm ngặt, đâu là vùng được phép phát triển và phát triển đến giới hạn nào”, ông Quản Minh Cường cho biết.

Quảng Ninh đang bước vào một không gian phát triển mới, một thời kỳ mới với những kỳ vọng lớn hơn. Phía trước không chỉ là mục tiêu trở thành một đô thị có quy mô lớn hơn, mà là yêu cầu kiến tạo một mô hình phát triển có chất lượng cao hơn.

Đó là một thành phố đáng sống, nơi người dân được thụ hưởng ngày càng đầy đủ hơn những thành quả của tăng trưởng; một nền kinh tế giàu mạnh hơn, dựa trên những động lực mới và những giá trị có thể phát triển lâu dài; một nền quản trị hiện đại hơn, hiệu quả hơn, gần dân hơn và có khả năng dẫn dắt sự phát triển.

Quan trọng hơn, Quảng Ninh hướng tới một thành phố nhân văn hơn trong từng chính sách, từng quyết định phát triển và bền vững hơn trong phương thức lựa chọn tương lai.

Trở thành thành phố trực thuộc Trung ương là một dấu mốc. Nhưng giá trị lớn nhất của dấu mốc ấy sẽ được đo bằng năng lực biến kỳ vọng thành hiện thực, biến không gian mới thành những cơ hội mới và biến tăng trưởng thành chất lượng sống tốt hơn cho mỗi người dân.

Đó cũng chính là con đường Quảng Ninh đang lựa chọn: Xây dựng một thành phố đáng sống, giàu mạnh hơn về kinh tế, hiện đại hơn về quản trị, nhân văn hơn nữa trong chính sách và chắc chắn sẽ bền vững hơn trong phương thức phát triển.

LÊ KHÁNH; ảnh: TÙNG THANH

Nguồn Văn hóa: http://baovanhoa.vn/doi-song/thanh-pho-quang-ninh-mang-nhieu-ky-vong-261371.html