Tháo gỡ điểm nghẽn, giải phóng nguồn lực dầu khí

Tăng tính chủ động của các chủ thể tham gia hoạt động dầu khí

Luật Dầu khí 2026 đã tạo cơ sở pháp lý đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa thủ tục và nâng cao tính chủ động của các chủ thể tham gia hoạt động dầu khí. Luật không chỉ giảm bớt các thủ tục, mà còn thay đổi phương thức quản trị theo hướng quyền quyết định được gắn với trách nhiệm giải trình, kiểm tra, giám sát và kiểm soát rủi ro.

Luật Dầu khí 2026 tạo hành lang pháp lý để tận dụng năng lực, hạ tầng và kinh nghiệm của ngành dầu khí đối với một số lĩnh vực năng lượng mới. Ảnh: Petrovietnam

Đối với dầu khí, thời gian có giá trị kinh tế đặc biệt. Khi một quyết định đầu tư được đưa ra kịp thời, dự án có thể sớm triển khai các bước khoan, phát triển mỏ và đưa sản phẩm vào khai thác. Khi đó, tài nguyên dưới lòng đất được chuyển hóa nhanh hơn thành sản lượng, doanh thu, nguồn thu ngân sách và năng lực cung ứng năng lượng cho nền kinh tế.

Cùng với tháo gỡ thủ tục, Luật Dầu khí 2026 tạo hành lang pháp lý thuận lợi hơn cho việc phát triển các nguồn tài nguyên khó như mỏ nhỏ, mỏ cận biên, các khu vực có điều kiện khai thác phức tạp và hoạt động nâng cao hệ số thu hồi. Đây là vấn đề ngày càng có ý nghĩa khi nhiều mỏ hiện hữu bước vào giai đoạn suy giảm sản lượng, trong khi các phát hiện mới có xu hướng nằm ở những khu vực xa bờ, điều kiện địa chất phức tạp và đòi hỏi chi phí đầu tư lớn hơn.

Giá trị của chính sách này không chỉ nằm ở việc đưa thêm một số mỏ vào khai thác. Quan trọng hơn, đó là khả năng chuyển hóa những nguồn tài nguyên trước đây chưa đủ điều kiện phát triển thành giá trị kinh tế, đồng thời tận dụng hiệu quả hơn hệ thống hạ tầng dầu khí đã được đầu tư trong nhiều thập kỷ.

Củng cố nguồn cung, mở không gian tăng trưởng mới

Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng tiếp tục tăng, trong khi thị trường thế giới chịu tác động của địa chính trị, biến động giá cả và những rủi ro về chuỗi cung ứng, bảo đảm an ninh năng lượng đòi hỏi phải củng cố năng lực tự chủ từ các nguồn lực trong nước.

Việc Luật Dầu khí 2026 được thông qua tạo thêm cơ sở để duy trì sản lượng, gia tăng trữ lượng và khai thác hiệu quả hơn các nguồn tài nguyên khó, qua đó góp phần bảo đảm nguồn cung năng lượng cho nền kinh tế trong giai đoạn nhu cầu ngày càng lớn.

Đồng thời, Luật tạo hành lang pháp lý để tận dụng năng lực, hạ tầng và kinh nghiệm của ngành dầu khí đối với một số lĩnh vực năng lượng mới có liên quan theo quy định pháp luật, trong đó có hoạt động thu hồi và lưu trữ carbon (CCS). Đây là hướng đi có ý nghĩa khi những năng lực cốt lõi của ngành dầu khí như địa chất, khoan, công trình biển, hệ thống đường ống, logistics ngoài khơi, quản lý dự án và nguồn nhân lực kỹ thuật cao có thể tiếp tục được phát huy trong các lĩnh vực năng lượng mới.

Nói cách khác, quá trình chuyển dịch năng lượng được xây dựng trên nền tảng của hệ thống năng lượng hiện hữu, trong đó những năng lực của ngành dầu khí có thể tiếp tục được phát huy trong các lĩnh vực mới. Đây cũng là điểm tạo nên mối liên hệ giữa Luật Dầu khí và mục tiêu tăng trưởng cao của nền kinh tế. Tăng trưởng nhanh kéo theo nhu cầu lớn hơn về điện, nhiên liệu, khí cho sản xuất điện, nguyên liệu cho công nghiệp và các dịch vụ năng lượng. Nếu nguồn cung không đi trước, năng lượng có thể trở thành điểm nghẽn của phát triển.

Ngược lại, khi thể chế được hoàn thiện, dự án được triển khai nhanh hơn, tài nguyên được khai thác hiệu quả hơn và hạ tầng được sử dụng với hiệu suất cao hơn, ngành năng lượng không chỉ đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế mà còn tạo thêm giá trị gia tăng, việc làm, nguồn thu và năng lực công nghiệp. Vì vậy, tác động sâu xa của Luật không chỉ là tháo gỡ những vướng mắc trong hoạt động dầu khí, mà còn tạo điều kiện để chuyển hóa tài nguyên, hạ tầng và năng lực công nghiệp thành nguồn lực phát triển mới.

Luật Dầu khí 2026 là một mắt xích quan trọng trong chính sách phát triển năng lượng: Thể chế thông thoáng hơn giúp giải phóng nguồn lực; nguồn lực được khơi thông giúp củng cố năng lực cung ứng năng lượng; nền tảng năng lượng được tăng cường tạo thêm dư địa cho phát triển kinh tế và chuyển dịch năng lượng.

Tuy nhiên, để những chính sách mới của Luật Dầu khí 2026 đi vào thực chất và phát huy hiệu quả, Chính phủ cùng các bộ, ngành liên quan cần sớm ban hành đầy đủ các nghị định, thông tư hướng dẫn, quy định cụ thể về cơ chế thực hiện. Đây là yếu tố quan trọng để bảo đảm tính thống nhất, minh bạch trong áp dụng pháp luật, đồng thời tạo cơ sở để doanh nghiệp, nhà đầu tư yên tâm triển khai các dự án dầu khí có tính dài hạn, vốn lớn và nhiều rủi ro.