Tháo gỡ 'điểm nghẽn', thúc đẩy tiến độ các dự án trọng điểm

Dự án Khu Công nghiệp Thăng Long Thanh Hóa - giai đoạn 1 tại phường Đông Quang được Công ty TNHH Khu Công nghiệp Thăng Long Thanh Hóa (thuộc Tập đoàn Sumitomo, Nhật Bản) tập trung trang thiết bị, máy móc triển khai xây dựng hạ tầng. Ảnh: M.H

Tuy nhiên, vấn đề cốt lõi không nằm ở số lượng dự án được ký kết, mà ở khả năng hiện thực hóa các cam kết đầu tư. Thực tiễn cho thấy, khoảng cách từ quyết định chủ trương đầu tư đến công trình đi vào vận hành vẫn còn không ít rào cản, đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt, đồng bộ của cả hệ thống chính trị.

Theo báo cáo của UBND tỉnh về tình hình thu hút đầu tư và tiến độ thực hiện các dự án trọng điểm trong 3 tháng đầu năm 2026 cho thấy: Trong quý I năm 2026, Ban Thường vụ Đảng ủy UBND tỉnh đã tập trung lãnh đạo UBND tỉnh tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đồng hành, hỗ trợ nhà đầu tư, doanh nghiệp đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án ngoài ngân sách, đặc biệt là các dự án hạ tầng khu công nghiệp, cụm công nghiệp, sản xuất, kinh doanh, du lịch, dịch vụ đã được chấp thuận chủ trương đầu tư.

Trọng tâm là 40 dự án quy mô lớn, có vai trò dẫn dắt tăng trưởng, với tổng vốn đăng ký khoảng 130.778 tỷ đồng. Đây là nhóm dự án được xác định phải tập trung tháo gỡ “điểm nghẽn” để tạo chuyển biến rõ nét về tiến độ và hiệu quả đầu tư. Kết quả bước đầu cho thấy, trong số 40 dự án trọng điểm, đã có 12 dự án hoàn thành toàn bộ hoặc một phần và đưa vào hoạt động; 20 dự án đang triển khai xây dựng; 7 dự án đang hoàn thiện hồ sơ, thủ tục để khởi công; 1 dự án đã hết hiệu lực chủ trương đầu tư, không được gia hạn. Điều này phản ánh nỗ lực lớn của tỉnh, song đồng thời cũng cho thấy áp lực không nhỏ trong việc bảo đảm tiến độ thực hiện các dự án còn lại.

Đáng chú ý, trong tổng số 39 dự án đang còn hiệu lực, có tới 24 dự án gặp khó khăn, vướng mắc ở nhiều mức độ khác nhau. Những “điểm nghẽn” chủ yếu vẫn tập trung ở công tác giải phóng mặt bằng, hoàn thiện hạ tầng kết nối, thủ tục đầu tư và năng lực triển khai của nhà đầu tư. Điển hình như Dự án Khu liên hợp sản xuất, chăn nuôi công nghệ cao Xuân Thiện Thanh Hóa 1 tại xã Minh Sơn vẫn còn khoảng 17ha chưa hoàn thành bồi thường, giải phóng mặt bằng do chưa đạt được thỏa thuận với người dân; đồng thời thiếu hạ tầng giao thông kết nối với nhà máy cám. Trước thực trạng này, Ban Thường vụ Đảng ủy UBND tỉnh đã chỉ đạo UBND xã Minh Sơn chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan làm việc trực tiếp với nhà đầu tư để rà soát toàn diện tiến độ, nhận diện rõ các khó khăn, vướng mắc, từ đó đề xuất giải pháp tháo gỡ kịp thời. Đồng thời, yêu cầu nhà đầu tư tập trung nguồn lực, khẩn trương hoàn thành các thủ tục và thỏa thuận bồi thường để sớm triển khai xây dựng.

Tương tự, Dự án Nhà máy luyện cán thép Nghi Sơn số 2 tại phường Nghi Sơn vẫn còn hơn 1ha thuộc giai đoạn 2 chưa hoàn tất giải phóng mặt bằng. UBND tỉnh đã chỉ đạo chính quyền địa phương phối hợp chặt chẽ với Ban Quản lý Khu Kinh tế Nghi Sơn và các Khu công nghiệp cùng nhà đầu tư đẩy nhanh tiến độ bồi thường phần diện tích còn lại; đồng thời chủ động nắm bắt tình hình, tham mưu giải pháp tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện thuận lợi để dự án được triển khai đúng tiến độ.

Qua đánh giá của UBND tỉnh, nguyên nhân của các khó khăn, vướng mắc chủ yếu xuất phát từ cả hai phía cơ quan quản lý Nhà nước và nhà đầu tư. Ở một số ngành, địa phương, việc tổ chức thực hiện nhiệm vụ chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn; công tác dự báo, nắm bắt tình hình còn thiếu chủ động, chưa kịp thời tham mưu xử lý các vấn đề phát sinh. Bên cạnh đó, tiến độ lập, phê duyệt quy hoạch đất đai, đô thị tại một số địa phương còn chậm; năng lực của một số đơn vị tư vấn còn hạn chế, dẫn đến sự thiếu đồng bộ giữa các loại quy hoạch, gây khó khăn trong công tác thẩm định và triển khai dự án. Hạ tầng khu công nghiệp, cụm công nghiệp chưa được đầu tư đồng bộ cũng là rào cản lớn đối với việc thu hút các dự án công nghiệp quy mô lớn, công nghệ cao. Về phía doanh nghiệp, vẫn còn tình trạng một số nhà đầu tư chưa thực sự quyết liệt trong triển khai dự án, chưa tập trung nguồn lực theo đúng cam kết; năng lực quản lý, hiểu biết pháp luật còn hạn chế, dẫn đến việc chưa tuân thủ nghiêm các quy định trong hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh.

Trước thực trạng đó, Ban Thường vụ Đảng ủy UBND tỉnh đã và đang tập trung chỉ đạo triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp tháo gỡ khó khăn, xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng kéo dài theo Kết luận số 77-KL/TW của Bộ Chính trị. Trong đó, tỉnh xác định rõ từng nội dung công việc, lộ trình, thời gian hoàn thành; phân công trách nhiệm cụ thể cho từng cấp, từng ngành và người đứng đầu, nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả trong tổ chức thực hiện. Trọng tâm là tháo gỡ các “điểm nghẽn” về thủ tục đầu tư, tiếp cận đất đai, giải phóng mặt bằng, nguồn cung vật liệu xây dựng, giao đất, cho thuê đất. Đồng thời, tăng cường hướng dẫn, hỗ trợ doanh nghiệp chủ động xây dựng kế hoạch sản xuất, xuất nhập khẩu, vận tải hàng hóa, thích ứng linh hoạt với các biến động từ tình hình quốc tế, nhất là những tác động từ xung đột tại Trung Đông. Cùng với đó, tỉnh tiếp tục duy trì lịch tiếp doanh nghiệp định kỳ, nâng cao hiệu quả tiếp nhận và xử lý phản ánh, kiến nghị; kịp thời giải quyết các khó khăn, vướng mắc phát sinh ngay từ cơ sở. Quan điểm xuyên suốt là đồng hành, chia sẻ, nhưng cũng kiên quyết sàng lọc, xử lý các dự án chậm tiến độ, kém hiệu quả, không để lãng phí nguồn lực đất đai và cơ hội phát triển.

Trong định hướng dài hạn, Thanh Hóa tiếp tục tập trung thu hút các nhà đầu tư có tiềm lực tài chính, công nghệ hiện đại, thương hiệu uy tín; ưu tiên các dự án thuộc 3 trụ cột tăng trưởng, có sức lan tỏa lớn, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng bền vững.

Những con số ấn tượng tại Hội nghị xúc tiến đầu tư tỉnh Thanh Hóa năm 2026 là tín hiệu tích cực, nhưng chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành công trình cụ thể, sản phẩm cụ thể và giá trị gia tăng thực chất. Với cách tiếp cận quyết liệt, rõ trách nhiệm, rõ tiến độ, Thanh Hóa đang cho thấy quyết tâm cao trong việc biến tiềm năng thành động lực, biến cam kết thành kết quả, tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng nhanh và bền vững trong giai đoạn tới, khẳng định nhất quán phương châm “Doanh nghiệp thành công - Thanh Hóa phát triển”.