Tháo gỡ khó khăn trong khai thác khoáng sản theo nguyên tắc “4 rõ”

Tham dự cuộc họp có đại diện các sở: Nông nghiệp và Môi trường, Công Thương, Tài chính, Xây dựng; Thanh tra tỉnh; UBND các xã và đại diện các doanh nghiệp khai thác, chế biến khoáng sản nhóm II, III trên địa bàn tỉnh.

Quang cảnh cuộc họp.

Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường, toàn tỉnh hiện có 35 giấy phép khai thác đá hoa trắng còn hiệu lực, tổng công suất khoảng 2,49 triệu m³ đá xẻ và 15,83 triệu tấn đá bột/năm. Trong đó, 23 mỏ đang hoạt động, 09 mỏ tạm dừng và 03 mỏ chưa khai thác. Ngoài ra, có 02 dự án khai thác thạch anh, 04 mỏ cao lanh, felspat và 01 mỏ đất sét sản xuất xi măng.

Đối với khoáng sản nhóm III làm vật liệu xây dựng thông thường, toàn tỉnh có 84 giấy phép, gồm 41 mỏ đá, 36 mỏ cát, sỏi và 07 mỏ đất sét làm gạch.

Qua rà soát, 05 mỏ đá hoa trắng, 05 mỏ đá làm vật liệu xây dựng thông thường, 02 mỏ đất sét và 01 mỏ thạch anh chưa hoàn thiện thủ tục cho thuê đất. Đối với các mỏ cát, sỏi, hiện còn 13 mỏ chưa hoàn thiện đầy đủ thủ tục hoặc điều kiện hoạt động.

Một số nhà máy chế biến bột đá trắng phải tạm dừng hoạt động do thiếu nguyên liệu.

Theo đánh giá của cơ quan chức năng, giai đoạn 2026 - 2030, nhu cầu vật liệu xây dựng dự kiến khoảng 44,71 triệu m³. Riêng Dự án mở rộng cao tốc Nội Bài - Lào Cai cần khoảng 205.000 m³ cát và 1,43 triệu m³ đá; Dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng cần khoảng 440.000 m³ cát và 660.000 m³ đá.

Với công suất khai thác của các mỏ hiện nay, nguồn cát chỉ đáp ứng khoảng 21 - 27% nhu cầu, đá xây dựng đáp ứng khoảng 44 - 51%. Do đó, nguy cơ thiếu vật liệu, nhất là cát và đá, hiện hữu khi nhiều dự án lớn đồng loạt triển khai. Việc thiếu nguồn cung đá trắng, đá hoa trắng cũng khiến một số nhà máy chế biến thiếu nguyên liệu, phải vận hành cầm chừng hoặc tạm dừng hoạt động.

Đại diện Công ty Xây dựng số 1 - Yên Bái phát biểu tại cuộc họp.

Tại cuộc họp, đại diện các doanh nghiệp đã phản ánh nhiều khó khăn, vướng mắc trong khai thác, chế biến khoáng sản nhóm II và III liên quan đến thủ tục thuê đất, giải phóng mặt bằng, chuyển mục đích sử dụng rừng, bãi thải, cấp phép sử dụng vật liệu nổ... Một số mỏ đã được phê duyệt trữ lượng nhưng chưa được cập nhật đầy đủ vào quy hoạch.

Đại diện doanh nghiệp khai thác đá xây dựng tại xã Võ Lao phát biểu tại cuộc họp.

Kết luận cuộc họp, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thành Sinh yêu cầu các sở, ngành, địa phương tích cực vào cuộc, phối hợp tháo gỡ khó khăn trên nguyên tắc “rõ từng mỏ, rõ nguyên nhân, rõ cơ quan xử lý, rõ thời hạn hoàn thành”.

Đồng chí yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường rà soát toàn diện hiện trạng, hồ sơ pháp lý từng mỏ; phân loại vướng mắc, đẩy nhanh giải quyết thủ tục hành chính cho doanh nghiệp. Sở Công Thương đánh giá các mỏ đủ điều kiện cấp phép sử dụng vật liệu nổ công nghiệp.

Đặc biệt, Phó Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương tham mưu tỉnh cấp phép nâng công suất đối với các mỏ đủ điều kiện, nhất là các mỏ đá có chất lượng đáp ứng yêu cầu làm vật liệu thi công Dự án mở rộng cao tốc Nội Bài - Lào Cai; đẩy nhanh cấp phép đối với 19 mỏ đã trúng đấu giá để sớm bổ sung nguồn cung vật liệu cho các dự án giao thông, xây dựng trên địa bàn tỉnh.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thành Sinh phát biểu kết luận cuộc họp.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thành Sinh cũng yêu cầu các doanh nghiệp chủ động rà soát điều kiện hoạt động của các mỏ để hoàn thiện hồ sơ; chấp hành các quy định về ranh giới, công suất, thiết kế khai thác, an toàn và bảo vệ môi trường; tăng cường ứng dụng khoa học, công nghệ, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên; ưu tiên nguồn cung cho các dự án trọng điểm, không để thiếu nguyên liệu ảnh hưởng đến tiến độ đầu tư xây dựng.