Thiết thực đưa tinh thần, quyết sách Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV vào thực tiễn hoạt động của Tòa án

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: TUẤN ANH)

Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến từ điểm cầu trung tâm tại trụ sở Tòa án nhân dân tối cao đến các điểm cầu trong toàn hệ thống Tòa án nhân dân, Tòa án quân sự các cấp.

Tại hội nghị, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Hải Trâm quán triệt những nội dung cốt lõi, những điểm mới và các yêu cầu đặt ra đối với Đảng bộ Tòa án nhân dân tối cao, Tòa án nhân dân trong các văn kiện được Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV thông qua.

Đại biểu nghe Thủ trưởng một số đơn vị thuộc Tòa án nhân dân tối cao giới thiệu các chuyên đề: Chuyên đề về triển khai thực hiện Quy định số 207-QĐ/TW, ngày 26/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về những điều đảng viên không được làm trong Đảng bộ Tòa án nhân dân tối cao; Chuyên đề về triển khai thực hiện Nghị quyết số 21-NQ/TW, ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan trong Tòa án nhân dân; Chuyên đề về triển khai thực hiện Kết luận số 76-KL/TW, ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về tiếp tục hoàn thiện, vận hành hiệu quả mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp trong Tòa án nhân dân.

Phải gắn kiểm tra, giám sát với kiểm soát quyền lực

Kết luận Hội nghị, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Quảng khẳng định, Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV là một Hội nghị có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tiếp tục cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng thành những chủ trương, quyết sách lớn về xây dựng đảng và hệ thống chính trị, đổi mới mô hình phát triển, bảo đảm quốc phòng, an ninh, xây dựng xã hội kỷ cương, an toàn, văn minh, hoàn thiện thể chế, quản lý và sử dụng đất đai, hoàn thiện tổ chức bộ máy và bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu.

Các nội dung của Hội nghị tuy thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau nhưng có mối quan hệ chặt chẽ, tác động trực tiếp đến tổ chức và hoạt động của Nhà nước, đời sống Nhân dân và quá trình phát triển đất nước, trong đó có rất nhiều yêu cầu nhiệm vụ được đặt ra đối với ngành Tòa án.

Nhấn mạnh tầm quan trọng của công tác kiểm tra, giám sát, Chánh án Nguyễn Văn Quảng yêu cầu cấp ủy các cấp phải xây dựng kế hoạch kiểm tra, giám sát việc thực hiện các nghị quyết, kết luận, quy định của Trung ương và các kế hoạch của Đảng ủy Tòa án nhân dân tối cao; tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm, những lĩnh vực dễ phát sinh sai phạm, những đơn vị có nguy cơ chậm tiến độ.

Ủy ban Kiểm tra các cấp phải chủ động nắm tình hình, nhận diện nguy cơ, tăng cường giám sát thường xuyên, giám sát chuyên đề; khi có dấu hiệu thì phải kiểm tra kịp thời, không chờ vi phạm xảy ra rõ ràng mới vào cuộc.

Phải kiểm tra cả quá trình tổ chức thực hiện, không chỉ kiểm tra văn bản. Phải xem xét việc phân công có rõ không, tiến độ có bảo đảm không, sản phẩm có thực chất không, khó khăn có được tháo gỡ kịp thời không và trách nhiệm của người đứng đầu được thực hiện như thế nào.

Phải gắn kiểm tra, giám sát với kiểm soát quyền lực. Phân cấp phải đi liền với trách nhiệm giải trình; giao quyền nhưng không buông lỏng kiểm tra; khuyến khích đổi mới nhưng không để lợi dụng đổi mới để vi phạm. Kết quả kiểm tra, giám sát phải được sử dụng thực chất trong đánh giá tổ chức đảng, cấp ủy, cán bộ và người đứng đầu.

Khẳng định tầm quan trọng của việc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Văn kiện Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV trong Tòa án nhân dân, Chánh án Nguyễn Văn Quảng yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng, tập thể lãnh đạo, Chánh án Tòa án các cấp và các đơn vị thuộc Tòa án nhân dân tối cao tiếp tục tổ chức nghiên cứu, quán triệt đầy đủ các văn kiện Hội nghị Trung ương 3 đến cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, người lao động theo đúng yêu cầu; nhưng phải tránh hình thức, tránh việc học tập xong để đó.

Các cấp ủy phải rà soát lại chương trình công tác, nghị quyết, kế hoạch của đơn vị mình; đối chiếu với các nhiệm vụ được giao trong các kế hoạch của Đảng ủy Tòa án nhân dân tối cao để bổ sung, điều chỉnh những nội dung còn thiếu. Từng nhiệm vụ phải có người chịu trách nhiệm chính, có thời hạn, có sản phẩm và có cơ chế kiểm tra.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao Nguyễn Văn Quảng. (Ảnh: TUẤN ANH)

Học tập để nhận thức, nhận thức để hành động

Đối với một số nhiệm vụ cụ thể, Chánh án giao Vụ Pháp chế và Quản lý khoa học nghiên cứu tham mưu chủ trì phối hợp các đơn vị liên quan, kiểm tra rà soát thực tiễn xét xử, nhất là các lĩnh vực đất đai, môi trường, kinh tế, an ninh phi truyền thống và các quan hệ pháp lý mới phát sinh; chủ động hướng dẫn Tòa án các cấp tổng kết thực tiễn, đề xuất hoàn thiện pháp luật, hướng dẫn áp dụng thống nhất pháp luật và phát triển án lệ theo thẩm quyền.

Vụ Tổ chức-Cán bộ khẩn trương hoàn thiện Kế hoạch thực hiện Kết luận số 76-KL/TW; đồng thời rà soát toàn diện việc vận hành mô hình Tòa án 3 cấp, chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền, cơ chế phối hợp, vị trí việc làm, biên chế và chất lượng đội ngũ; tham mưu giải quyết những điểm còn chồng chéo, bất cập, bỏ trống hoặc chưa phù hợp. Tham mưu cho Ban Thường vụ Đảng ủy chỉ đạo việc tăng cường năng lực của Tòa án các cấp trong việc giải quyết tranh chấp về đất đai.

Cục Công nghệ thông tin phối hợp các đơn vị, Tòa án đẩy nhanh số hóa, liên thông dữ liệu; tiếp tục đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý, chỉ đạo, điều hành và kiểm tra, giám sát; từng bước sử dụng dữ liệu để theo dõi tiến độ, chất lượng và kết quả thực hiện nhiệm vụ.

Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy chủ trì tham mưu tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện các văn kiện Hội nghị Trung ương 3 và các kế hoạch của Đảng ủy; lựa chọn những lĩnh vực, đơn vị, vị trí có nguy cơ cao để giám sát chuyên đề; kịp thời phát hiện, cảnh báo và xử lý vi phạm; đồng thời theo dõi đến cùng việc khắc phục sau kiểm tra.

Chánh án Tòa án nhân dân tối cao yêu cầu Tòa án nhân dân, Tòa án quân sự các cấp cần nhận thức sâu sắc rằng Hội nghị nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Văn kiện Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV trong Tòa án nhân dân không chỉ là một đợt học tập, quán triệt các nghị quyết, kết luận, quy định của Trung ương, mà quan trọng hơn là một yêu cầu chính trị đặt ra đối với ngành Tòa án trong việc tiếp tục đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động, nâng cao chất lượng thực hiện quyền tư pháp, bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

Với tinh thần đó, Chánh án đề nghị toàn ngành phải quán triệt nhận thức: Học tập để nhận thức; nhận thức để hành động; hành động phải có sản phẩm; sản phẩm phải được kiểm tra, đánh giá và chịu trách nhiệm đến cùng.

Đó cũng chính là cách thiết thực nhất để đưa tinh thần và các quyết sách của Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV vào thực tiễn hoạt động của Tòa án nhân dân.