Thủ tướng: Hà Nội phải gương mẫu đi đầu, là nơi thí điểm các chính sách

Sáng 27/2, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chủ trì Phiên họp chuyên đề pháp luật tháng 2/2026 cho ý kiến 4 dự án luật và 1 dự thảo Nghị quyết. Thủ tướng đề nghị tăng cường phân cấp, phân quyền; tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, điểm nghẽn từ thực tiễn; rà soát cắt giảm tối đa thủ tục hành chính rườm rà gây phiền hà cho người dân, doanh nghiệp.

Toàn cảnh Phiên họp

Tại Phiên họp, các đại biểu cho ý kiến 4 dự án luật và dự thảo Nghị quyết của Quốc hội, dự kiến trình thông qua tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI gồm: Luật Thủ đô (sửa đổi); Luật Hộ tịch (sửa đổi); Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài và Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế phối hợp, chính sách đặc thù nâng cao hiệu quả phòng ngừa và giải quyết tranh chấp quốc tế.

Góp ý vào dự án Luật Thủ đô (sửa đổi), các ý kiến đồng tình với việc ban hành Luật Thủ đô (sửa đổi) với các quy định mới đặc thù, đột phá, tạo cơ chế giúp phát triển Thủ đô.

Phát biểu kết luận, Thủ tướng Phạm Minh Chính đánh giá cao Bộ Tư pháp đã xây dựng dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) và đề nghị tiếp tục nghiên cứu Luật Thủ đô hiện hành, về đặc khu kinh tế, đồng thời tiếp thu tinh hoa thế giới vận dụng được cho Thủ đô Hà Nội với mục tiêu xây dựng Thủ đô phát triển với tầm nhìn 100 năm.

Thủ tướng cho rằng, dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) đã thể chế hóa chủ trương xuyên suốt là phân quyền mạnh mẽ, tối đa, toàn diện cho TP Hà Nội; đề nghị quy định nhưng phải bảo đảm các nguyên tắc: không trái Hiến pháp; không phân quyền trong các lĩnh vực quốc phòng, an ninh; không làm ảnh hưởng đến ổn định kinh tế vĩ mô, an toàn tài chính quốc gia... Thủ tướng cũng lưu ý phân cấp, phân quyền tối đa, trên tinh thần "địa phương quyết, địa phương bàn, địa phương chịu trách nhiệm" và đề nghị tăng cường kiểm tra, giám sát.

"Mở rộng phân cấp, phân quyền theo hướng Hà Nội phải gương mẫu đi đầu, là nơi thí điểm các chính sách và quá trình thực hiện phải góp phần bảo vệ vững chắc độc lập chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ. Giao cho TP Hà Nội được chủ động ban hành các cơ chế, chính sách thí điểm, thúc đẩy phát triển đất nước nhanh và bền vững. Những gì Hà Nội ban hành góp phần cho phát triển đất nước nhanh và bền vững thì cho phép làm, để góp phần nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân Thủ đô. Thủ đô có một thôi, vì vậy, vừa có cái chung, vừa có đặc thù. Vậy thì, cho Hà Nội những đặc thù, được quyết những vấn đề và có thể có quy định nhưng vượt qua thực tiễn hoặc chưa có quy định thì cho Thủ đô làm thí điểm", Thủ tướng nhấn mạnh.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính phát biểu chỉ đạo

Tại Phiên họp, các ý kiến cũng thảo luận vào dự án Luật Hộ tịch (sửa đổi); Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài và Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế phối hợp, chính sách đặc thù nâng cao hiệu quả phòng ngừa và giải quyết tranh chấp quốc tế.

Kết luận, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, thể chế vừa là nguồn lực, vừa là mục tiêu của sự phát triển, nhưng cũng là "điểm nghẽn của điểm nghẽn", phải giải quyết vấn đề thể chế thành "lợi thế cạnh tranh quốc gia". Do đó, Thủ tướng đề nghị Bộ trưởng, thủ trưởng các cơ quan, đơn vị dành thời gian, công sức, trí tuệ, tham gia trực tiếp vào xây dựng thể chế pháp luật.

"Trong quá trình xây dựng thể chế phải thể chế hóa đầy đủ các chủ trương, chính sách của Đảng sát thực tế; tháo gỡ được các khó khăn, vướng mắc, điểm nghẽn từ thực tiễn; phân cấp, phân quyền triệt để, đi đôi phân bổ nguồn lực, nâng cao năng lực thực thi, thiết kế các công cụ kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực. Cái gì đã chín, đã rõ, được thực tế chứng minh là đúng, thực hiện có hiệu quả thì luật hóa; những gì chưa rõ, chưa chín, còn ý kiến khác nhau, thiết kế để thí điểm với tinh thần vừa làm vừa mở rộng dần. Tinh thần không cầu toàn, không nóng vội; rà soát cắt giảm tối đa thủ tục hành chính rườm rà, làm tăng chi phí; giảm thời gian đi lại, chi phí, giảm tốn kém gây phiền hà cho người dân, doanh nghiệp", Thủ tướng yêu cầu.

Thủ tướng Phạm Minh Chính cho biết, tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, dự kiến Chính phủ sẽ trình Quốc hội thông qua 34 hồ sơ, tài liệu, trong đó có 15 dự án luật, nghị quyết với nhiều dự án luật khó, phức tạp, tác động sâu rộng tới mọi mặt của đời sống xã hội.

Đề nghị các bộ, ngành, đặc biệt là các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ ưu tiên thời gian, tập trung nguồn lực cao nhất, trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo hoàn thiện các dự án luật, nghị quyết đã được Chính phủ xem xét, cho ý kiến để trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến tại Kỳ họp thứ nhất, bảo đảm chất lượng, tiến độ theo yêu cầu.

Tinh thần là "vừa chạy, vừa xếp hàng", hoàn thành xong hồ sơ, tài liệu, báo cáo nào thì gửi ngay đến các cơ quan của Quốc hội để thẩm tra và trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Kịp thời báo cáo ngay Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về việc tiếp thu, chỉnh lý dự án Luật theo quy định; cũng như những vấn đề phát sinh và vượt thẩm quyền.

Các đại biểu tham dự Phiên họp

Thủ tướng đề nghị Bộ Tư pháp, Ngoại giao, Dân tộc và Tôn giáo tiếp thu tối đa các ý kiến của thành viên Chính phủ và các ý kiến tại Phiên họp, khẩn trương chỉnh lý, hoàn thiện các dự án luật, nghị quyết bảo đảm tiến độ, chất lượng trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Đối với các hồ sơ dự án luật, nghị quyết có trong Chương trình Kỳ họp tháng 4/2026 của Quốc hội mà chưa trình Chính phủ, Thủ tướng đề nghị cần khẩn trương xây dựng, hoàn thiện hồ sơ trình Chính phủ xem xét nhằm bảo đảm tiến độ trình Quốc hội, đảm bảo chất lượng.

Đối với các dự án Luật, Nghị quyết đã được Chính phủ xem xét, thông qua, khẩn trương tiếp thu, giải trình, chỉnh lý hoàn thiện đầy đủ hồ sơ để gửi các cơ quan của Quốc hội thẩm tra theo đúng quy định. Chủ động phối hợp chặt chẽ với các cơ quan của Quốc hội và các cơ quan liên quan trong quá trình thẩm tra, giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự án Luật trình Quốc hội. Lưu ý khi sửa đổi các Luật, chú ý điều khoản chuyển tiếp.

Lại Hoa/VOV