Thủ tướng Lê Minh Hưng: 'Giá thuốc, thiết bị y tế đang bị đẩy lên quá cao'

Thủ tướng Lê Minh Hưng trao đổi tại phiên thảo luận tổ sáng 21/10

Cắt giảm khâu trung gian, giảm chi phí y tế

Sáng 21/10, thảo luận tại tổ, liên quan đến việc sửa đổi, bổ sung Luật Khám bệnh, chữa bệnh và Luật Dược, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết yêu cầu đặt ra là phải xử lý triệt để những vấn đề cấp thiết theo chỉ đạo của Trung ương, Bộ Chính trị và Chính phủ. Một số nội dung cần thêm thời gian nghiên cứu, như xây dựng luật riêng về trang thiết bị y tế để trình Quốc hội trong thời gian tới.

Trước mắt, việc sửa đổi hai luật cần hướng đến mục tiêu cắt giảm các khâu trung gian, giúp người bệnh và bệnh viện tiếp cận thuốc, trang thiết bị y tế với mức giá hợp lý.

Theo Thủ tướng, qua công tác thanh tra, kiểm tra và điều tra của các cơ quan chức năng thuộc Bộ Công an, Thanh tra Chính phủ, còn nhiều lỗ hổng trong quy định pháp luật, văn bản hướng dẫn, thông tư của Bộ Y tế và khâu tổ chức thực hiện. Đặc biệt, các khâu trung gian khiến chi phí bị đẩy lên cao, nhất là với một số nhóm thuốc và trang thiết bị y tế.

Hiện các hãng dược chưa được tiếp cận trực tiếp thị trường mà phải thông qua doanh nghiệp trung gian. Trong khi Việt Nam vẫn phải nhập khẩu nhiều loại thuốc và thiết bị, đặc biệt là thuốc biệt dược, năng lực sản xuất trong nước còn hạn chế. Ngay cả thuốc sản xuất trong nước cũng phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu, mới đáp ứng được một phần nhỏ nhu cầu.

Thực tế qua một số vụ việc được điều tra gần đây cho thấy có tình trạng thành lập nhiều công ty ở nước ngoài, thực hiện mua bán lòng vòng trước khi hàng hóa về đến doanh nghiệp nhập khẩu tại Việt Nam. Việc này khiến giá bị đội lên nhiều lần, thậm chí có dấu hiệu trốn thuế.

Chi phí phát sinh cuối cùng được tính vào giá khám chữa bệnh và sử dụng trang thiết bị y tế, gây thiệt hại cho người bệnh, làm giảm khả năng tiếp cận thuốc và dịch vụ y tế. Ngân sách nhà nước và quỹ bảo hiểm y tế cũng phải chi trả chi phí khám chữa bệnh cao, trong nhiều trường hợp vượt xa mức hợp lý.

Vì vậy, Chính phủ quyết tâm báo cáo Quốc hội để khẩn trương xử lý những bất cập. Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị các đại biểu, đặc biệt là những người công tác trong lĩnh vực y tế và tại các bệnh viện, nghiên cứu kỹ, đóng góp ý kiến để hoàn thiện từng điều khoản trong dự thảo luật.

Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh mục tiêu cuối cùng là bảo đảm người dân được tiếp cận thuốc và trang thiết bị y tế với giá phù hợp. Theo ông, đây là lĩnh vực đặc thù, trực tiếp phục vụ khám chữa bệnh, nên không thể hoàn toàn phó mặc cho cơ chế thị trường.

Đại biểu Trần Lan Phương, Phó Chủ tịch Thường trực Hội LHPN Việt Nam (thứ 2 từ trái qua) cùng các đại biểu tại tổ thảo luận số 3 (đoàn Hải Phòng, Lạng Sơn, Hà Tĩnh) sáng 21/10

"Doanh nghiệp cần có lợi nhuận, nhưng lợi nhuận phải ở mức hợp lý", Thủ tướng nói, đồng thời cho rằng Nhà nước và người dân phải có khả năng tiếp cận, sử dụng thuốc và trang thiết bị y tế với mức giá phù hợp khả năng chi trả.

Theo các đánh giá, khảo sát về chi phí khám chữa bệnh, khoản tiền người bệnh phải tự chi trả vẫn ở mức cao. Do đó, Chính phủ sẽ phối hợp với các cơ quan của Quốc hội hoàn thiện Luật Dược và Luật Khám bệnh, chữa bệnh, trong đó các quy định liên quan đến trang thiết bị y tế phải bảo đảm công khai, minh bạch.

Vì sao bệnh viện tư mua thuốc giá hợp lý, bệnh viện công lại khó khăn?

Một vấn đề được Thủ tướng Lê Minh Hưng đặt ra là tại sao bệnh viện tư nhân có thể mua thuốc và trang thiết bị y tế với giá phù hợp, trong khi bệnh viện công lập lại gặp khó khăn. Ông đề nghị nghiên cứu nghiêm túc, có trách nhiệm để tìm ra cơ chế mua sắm hiệu quả hơn.

Theo đó, cần xác định loại thuốc, trang thiết bị nào nên đấu thầu tập trung; loại nào có thể cho phép bệnh viện trực tiếp đàm phán, mua sắm trong khuôn khổ nhất định. Nhà nước phải quản lý chặt chẽ giá thuốc và trang thiết bị y tế, đồng thời bảo đảm doanh nghiệp có mức lợi nhuận hợp lý.

Thủ tướng cho biết, đã trao đổi với Bộ Y tế, đề nghị nghiên cứu kinh nghiệm mua sắm của các bệnh viện tư nhân để tìm hiểu vì sao họ có thể mua với giá phù hợp trong khi các bệnh viện nhà nước chưa làm được như vậy.

Ông cũng đề nghị nghiên cứu cơ chế mời các hãng dược, nhà sản xuất tham gia đàm phán. Với những mặt hàng phổ biến, có thể tổ chức đấu thầu; với mặt hàng chuyên biệt, có thể áp dụng cơ chế đàm phán giá.

Thủ tướng nhấn mạnh, việc sửa đổi luật cần hướng đến mục tiêu cắt giảm các khâu trung gian, giúp người bệnh và bệnh viện tiếp cận thuốc, trang thiết bị y tế với mức giá hợp lý

"Không chỉ cắt giảm các khâu trung gian như đang và sẽ triển khai đối với xăng dầu, điện, chúng ta cũng phải thực hiện điều này với thuốc và trang thiết bị y tế", Thủ tướng nhấn mạnh.

Theo ông, nếu không xử lý, chi phí từ ngân sách nhà nước, bảo hiểm y tế và khoản tiền người bệnh tự chi trả sẽ tiếp tục tăng cao, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống và an sinh xã hội.

Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị các đại biểu tiếp tục nghiên cứu, góp ý trực tiếp vào các điều khoản của dự thảo luật cũng như các nghị định, thông tư hướng dẫn liên quan.

Theo Thủ tướng, lần sửa đổi này phải tạo được khuôn khổ pháp lý đủ hiệu quả để giải quyết triệt để những bất cập trong cung ứng, mua sắm thuốc và trang thiết bị y tế, đưa giá các mặt hàng này về mức hợp lý, bảo đảm quyền lợi và khả năng tiếp cận dịch vụ y tế của người dân.