Thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ để giải quyết các bài toán từ thực tiễn

Ngày 19/10, Học viện Kỹ thuật quân sự tổ chức hội thảo khoa học về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, hướng tới kỷ niệm 60 năm Ngày truyền thống Học viện (28/10/1966 – 28/10/2026).

Thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong giai đoạn mới

Phát biểu khai mạc, Trung tướng, GS.TS Lê Minh Thái - Giám đốc Học viện Kỹ thuật quân sự nhấn mạnh, đây là dịp nhìn lại những thành tựu khoa học, công nghệ nổi bật trong 60 năm xây dựng và phát triển; đồng thời tạo diễn đàn để các nhà khoa học, chuyên gia trao đổi, nhận diện cơ hội, thách thức và đề xuất giải pháp phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số trong giai đoạn mới.

Toàn cảnh hội thảo.

Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 3488-NQ/QUTW của Quân ủy Trung ương về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Học viện tiếp tục nâng cao tiềm lực, quy mô và chất lượng hoạt động nghiên cứu.

Đội ngũ cán bộ khoa học ngày càng phát triển; năng lực nghiên cứu, làm chủ công nghệ nền tảng và công nghệ lõi từng bước được nâng cao. Nhiều kết quả nghiên cứu đóng góp thiết thực vào sự nghiệp xây dựng Quân đội và phát triển công nghiệp quốc phòng theo hướng tự lực, tự chủ, lưỡng dụng, hiện đại.

Các đại biểu, nhà khoa học tham dự hội thảo.

Trong bối cảnh khoa học, công nghệ và chuyển đổi số làm thay đổi sâu sắc phương thức tiến hành chiến tranh, xây dựng sức mạnh quân sự, yêu cầu xây dựng Quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đặt ra đòi hỏi ngày càng cao đối với năng lực nghiên cứu, làm chủ và phát triển công nghệ của Học viện.

Theo Ban Tổ chức, hội thảo nhận được 42 bài tham luận của các cơ quan, đơn vị và nhà khoa học trong và ngoài Học viện. Nội dung tập trung vào định hướng phát triển Học viện theo mô hình đại học nghiên cứu, nâng cao hiệu quả nghiên cứu khoa học quân sự và xây dựng hệ sinh thái khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo gắn với phát triển sản phẩm công nghệ.

Trung tướng, GS.TS Lê Minh Thái - Giám đốc Học viện Kỹ thuật quân sự phát biểu khai mạc hội thảo.

Giải quyết các bài toán lớn từ thực tiễn quốc phòng

Trong tham luận “Từ làm chủ công nghệ đến tạo ra công nghệ mới: Con đường trở thành đại học nghiên cứu của Học viện Kỹ thuật quân sự”, ông Nguyễn Mạnh Hùng - nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ đào tạo nhân lực làm chủ kỹ thuật sang tạo ra tri thức, công nghệ mới và giải quyết các bài toán lớn từ thực tiễn quốc phòng.

Theo đó, Học viện cần lựa chọn những hướng nghiên cứu ưu tiên dài hạn, tập trung nguồn lực cho các nhóm nghiên cứu mạnh, đội ngũ dẫn dắt và phòng thí nghiệm có nhiệm vụ rõ ràng.

Đồng thời, tăng cường liên kết giữa nhà trường, doanh nghiệp và các đối tác nghiên cứu; đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), đổi mới đào tạo theo hướng gắn học tập với nghiên cứu và đánh giá hiệu quả bằng kết quả, tác động thực tế.

Ông Nguyễn Mạnh Hùng - nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ tham luận tại hội thảo.

Năm học 2025–2026, Học viện triển khai 173 nhiệm vụ khoa học và công nghệ, công bố hơn 1.500 bài báo, trong đó có 337 bài trên các cơ sở dữ liệu WoS/Scopus, đồng thời hình thành 17 nhóm nghiên cứu mạnh.

Từ góc độ quản lý khoa học quân sự, Thiếu tướng, TS Dương Minh Hải - Cục trưởng Cục Khoa học quân sự chỉ ra những vấn đề cần khắc phục như nhiệm vụ nghiên cứu còn phân tán, sự tham gia của đơn vị sử dụng và cơ sở sản xuất chưa đủ sớm, thiếu các tổ chức nghiên cứu liên ngành dài hạn, dữ liệu và hạ tầng nghiên cứu chưa liên thông.

Từ đó, tác giả đề xuất xây dựng các chương trình nghiên cứu trung và dài hạn gắn với sản phẩm mục tiêu; tăng cường phối hợp từ khâu xác định nhu cầu đến nghiên cứu, thử nghiệm, sản xuất và sử dụng.

Thiếu tướng, TS Dương Minh Hải - Cục trưởng Cục Khoa học quân sự chia sẻ tham luận tại hội thảo.

Đề cập đến hệ sinh thái khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo tại các cơ sở đại học kỹ thuật, công nghệ, PGS.TS Trương Việt Anh - Trưởng Ban Khoa học và Công nghệ, Đại học Bách khoa Hà Nội cho rằng, cần tăng cường liên kết giữa nghiên cứu, phát triển nguyên mẫu, thử nghiệm và thương mại hóa sản phẩm.

Theo PGS.TS Trương Việt Anh, hệ sinh thái khoa học, công nghệ cần được tổ chức theo chuỗi tạo giá trị, lấy công nghệ lõi và sản phẩm mục tiêu làm trọng tâm, thúc đẩy hợp tác liên ngành và sự tham gia của doanh nghiệp.

Cùng với đó, cần nâng cao năng lực chế thử, thử nghiệm, quản trị sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ và huy động nguồn lực cho giai đoạn sau nghiên cứu.

PGS.TS Trương Việt Anh - Trưởng Ban Khoa học và Công nghệ, Đại học Bách khoa Hà Nội tham luận tại hội thảo.