Tiết kiệm điện, nước, giảm rác thải góp phần tạo thay đổi lớn cho xã hội

Sáng 21/3, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) phối hợp với UNICEF tại Việt Nam cùng nhiều cơ quan, tổ chức trong nước và quốc tế tổ chức Lễ phát động hưởng ứng Ngày Nước thế giới (22/3), Ngày Khí tượng thế giới (23/3), Giờ Trái đất năm 2026 và khởi động chương trình “Trẻ em và Thanh niên hành động vì không khí sạch và tương lai bền vững”.

Phát biểu tại buổi lễ, Thứ trưởng Bộ NN&MT Lê Công Thành nhấn mạnh, nước, khí hậu và năng lượng là ba yếu tố nền tảng, quyết định trực tiếp đến phát triển bền vững của mỗi quốc gia. Đối với Việt Nam, tài nguyên nước và điều kiện khí tượng thủy văn không chỉ ảnh hưởng đến an ninh nguồn nước, an ninh lương thực mà còn gắn chặt với sinh kế của người dân, sự ổn định hệ sinh thái và tăng trưởng kinh tế.

Tuy nhiên, trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu diễn biến phức tạp, công tác quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường đang đối mặt nhiều thách thức. Nhu cầu khai thác và sử dụng nước ngày càng gia tăng, trong khi ô nhiễm môi trường và suy thoái hệ sinh thái vẫn diễn ra tại nhiều khu vực.

Thứ trưởng Bộ NN&MT Lê Công Thành phát biểu khai mạc sự kiện. Ảnh: Trung Hiếu

Bộ NN&MT kêu gọi các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp và người dân chung tay hành động vì môi trường thông qua những giải pháp cụ thể.

Trong đó, trọng tâm là xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về tài nguyên và môi trường; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong quan trắc, giám sát; lồng ghép các nội dung ứng phó với biến đổi khí hậu vào chiến lược phát triển của từng ngành, từng địa phương.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp, yêu cầu đặt ra là đẩy mạnh đổi mới công nghệ, phát triển kinh tế tuần hoàn, kinh tế carbon thấp, giảm phát thải và sử dụng hiệu quả tài nguyên. Đây được xem là yếu tố then chốt để vừa đảm bảo tăng trưởng kinh tế, vừa bảo vệ môi trường.

Song song với đó, mỗi người dân cũng được khuyến khích bắt đầu từ những hành động nhỏ nhất như tiết kiệm điện, tiết kiệm nước, giảm rác thải… nhằm góp phần tạo nên thay đổi lớn cho xã hội.

Bà Silvia Danailov, Trưởng Đại diện UNICEF, phát biểu tại sự kiện. Ảnh: Trung Hiếu

Đáng chú ý, các hiện tượng thời tiết cực đoan như bão mạnh, mưa lớn, hạn hán, xâm nhập mặn hay sạt lở đất đang gia tăng cả về tần suất và cường độ, gây áp lực lớn lên hệ thống hạ tầng, sản xuất và đời sống người dân. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp bách đối với Việt Nam trong việc tăng cường quản lý tài nguyên nước, nâng cao năng lực dự báo khí tượng thủy văn, chủ động ứng phó với thiên tai và biến đổi khí hậu, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế theo hướng xanh và bền vững.

Năm 2026, các thông điệp toàn cầu tiếp tục nhấn mạnh vai trò của hành động tập thể. Ngày Nước thế giới với chủ đề “Nước và Bình đẳng giới” đề cao vai trò của phụ nữ và trẻ em trong quản lý, bảo vệ nguồn nước. Ngày Khí tượng thế giới với thông điệp “Quan trắc hôm nay, Bảo vệ ngày mai” nhấn mạnh tầm quan trọng của khoa học, công nghệ trong dự báo và phòng chống thiên tai. Trong khi đó, Giờ Trái đất 2026 kêu gọi cộng đồng sử dụng năng lượng tiết kiệm, thúc đẩy chuyển dịch xanh và giảm phát thải.

Cũng trong dịp này, Chương trình “Trẻ em và Thanh niên hành động vì Không khí sạch và Tương lai bền vững” cũng chính thức được khởi động nhân dịp kỷ niệm 95 năm thành lập Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh. Chương trình nhằm tăng cường truyền thông, nâng cao năng lực và thúc đẩy sự tham gia của thanh thiếu niên, nhi đồng trong các hoạt động bảo vệ môi trường, cải thiện chất lượng không khí và ứng phó biến đổi khí hậu.

Bà Silvia Danailov, Trưởng Đại diện Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) tại Việt Nam, nhấn mạnh: “UNICEF tự hào được hợp tác với Bộ NN&MT trong chương trình, nhằm cung cấp nền tảng cho trẻ em và thanh thiếu niên hành động, chia sẻ ý tưởng và đóng góp vào các giải pháp tại trường học và cộng đồng của mình. Nhưng trẻ em và thanh thiếu niên không thể làm điều này một mình. Trách nhiệm của tất cả chúng ta, đặc biệt là những người hoạch định chính sách, là lắng nghe những tiếng nói này và chuyển chúng thành các chính sách, đầu tư và dịch vụ bảo vệ trẻ em”.

Trong khuôn khổ Lễ Phát động, Ban tổ chức còn tổ chức các hoạt động hưởng ứng như: Trưng bày tác phẩm đạt giải Cuộc thi vẽ tranh về bảo vệ nguồn nước với chủ đề “Sáng kiến sử dụng nước an toàn, hiệu quả”; Phát động Cuộc thi “Sáng tạo trẻ đẩy lùi ô nhiễm không khí”; đi bộ “60 phút cho Tương lai Xanh” và trồng cây bảo vệ môi trường.

CL