Tin vũ khí hôm nay 26/4: Mỹ triển khai lớp phòng thủ Vòm Vàng đầu tiên?

Mỹ triển khai lớp phòng thủ Vòm Vàng đầu tiên

Lục quân Mỹ đã triển khai thành phần cảm biến đầu tiên thuộc chương trình phòng thủ tên lửa nhiều lớp Vòm Vàng (Golden Dome) ngay trên lãnh thổ trong nước, đánh dấu bước chuyển từ giai đoạn nghiên cứu sang thử nghiệm thực tế. Hệ thống được đưa vào vận hành là ALPS (hệ thống giám sát tầm xa), tập trung vào nhiệm vụ phát hiện sớm và theo dõi các mục tiêu bay thấp như UAV và tên lửa hành trình.

Thay vì sử dụng các hệ thống phát sóng chủ động như MIM-104 Patriot hoặc Aegis Ballistic Missile Defense, hệ thống giám sát tầm xa ALPS hoạt động bằng cách khai thác chính các tín hiệu phát ra từ mục tiêu để tạo dữ liệu theo dõi, sau đó truyền về hệ thống chỉ huy hoặc các tổ hợp đánh chặn - Ảnh: WAVY TV 10.

ALPS hoạt động theo nguyên lý cảm biến thụ động, sử dụng tín hiệu tần số vô tuyến từ môi trường xung quanh để xác định mục tiêu thay vì phát sóng như radar truyền thống. Nhờ đó, hệ thống khó bị phát hiện hoặc gây nhiễu, đồng thời có thể bổ sung cho các hệ thống radar hiện có, đặc biệt trong việc theo dõi các mục tiêu bay thấp hoặc có khả năng tàng hình.

Việc triển khai ALPS cùng với các hệ thống phòng không khác cho thấy Mỹ đang hướng tới xây dựng một mạng lưới phòng thủ tích hợp, trong đó các cảm biến và hệ thống đánh chặn được kết nối chặt chẽ. Dữ liệu thu thập từ ALPS sẽ được truyền về hệ thống chỉ huy - điều khiển, hỗ trợ việc xác định mục tiêu và phân bổ nhiệm vụ đánh chặn.

Hệ thống hiện được lắp đặt trên các phương tiện cơ động, cho phép triển khai linh hoạt tại nhiều khu vực khác nhau. Tuy nhiên, ALPS vẫn đang trong giai đoạn thử nghiệm và chưa trở thành một chương trình chính thức trong hệ thống trang bị của quân đội Mỹ. Các thông số kỹ thuật cụ thể như tầm phát hiện hay số lượng mục tiêu theo dõi đồng thời chưa được công bố.

Địa điểm triển khai đầu tiên được xác nhận là khu vực Fort Story, bang Virginia, gần một khu vực ven biển có mật độ hoạt động hàng không cao. Điều này tạo điều kiện để hệ thống được kiểm nghiệm trong môi trường thực tế với nhiều nguồn tín hiệu khác nhau, thay vì chỉ trong điều kiện thử nghiệm kiểm soát. Tại đây, ALPS được bố trí gần hệ thống phòng thủ tên lửa THAAD, cho thấy khả năng kết hợp giữa cảm biến thụ động và các hệ thống đánh chặn hiện có. Cách bố trí này có thể nhằm lấp khoảng trống trong phát hiện các mục tiêu bay thấp, vốn là điểm hạn chế của một số hệ thống radar truyền thống.

Tiêm kích tàng hình hải quân Trung Quốc đã sẵn sàng

Trung Quốc đã chính thức đặt biệt danh “Cá mập xanh” (Blue Shark) cho tiêm kích tàng hình hải quân J-35, cho thấy chương trình này đang chuyển từ giai đoạn phát triển sang tích hợp vận hành ban đầu trong lực lượng không quân hải quân.

Nguyên mẫu J-35 phiên bản hải quân đã thực hiện chuyến bay đầu tiên vào ngày 29/10/2021, được trang bị thanh phóng bằng máy phóng, cánh gập và hệ thống càng đáp gia cường, tối ưu cho hoạt động trên tàu sân bay - Ảnh: Bộ Quốc phòng Trung Quốc.

J-35 được thiết kế với các đặc điểm của tiêm kích thế hệ 5, bao gồm khả năng giảm tín hiệu radar, mang vũ khí trong khoang trong và tương thích với hoạt động trên tàu sân bay. Bên cạnh phiên bản hải quân, Trung Quốc cũng phát triển biến thể trên bộ J-35A, cho thấy định hướng xây dựng một dòng máy bay đa nhiệm phục vụ cả không quân và hải quân.

Việc công bố biệt danh “Cá mập xanh” được xem là bước chính thức hóa một tên gọi đã xuất hiện không chính thức từ trước đó. Cách đặt tên này phù hợp với truyền thống của không quân hải quân Trung Quốc, khi các máy bay hoạt động trên tàu sân bay thường mang các tên liên quan đến “cá mập”, như J-15 “Cá mập bay”. Điều này cho thấy sự thống nhất về nhận diện trong lực lượng.

J-35 có nguồn gốc từ nguyên mẫu FC-31, bay lần đầu năm 2012. Qua nhiều giai đoạn cải tiến, phiên bản hải quân đã được trang bị các đặc điểm chuyên biệt như cánh gập, càng đáp gia cường và móc hãm, cho phép cất hạ cánh trên tàu sân bay. Máy bay cũng được thiết kế để tương thích với hệ thống phóng điện từ trên tàu Type 003 Phúc Kiến.

Các thử nghiệm gần đây cho thấy J-35 đã thực hiện thành công hoạt động cất hạ cánh trên tàu sân bay, đồng thời xuất hiện trong các sự kiện công khai như triển lãm hàng không và duyệt binh. Tuy nhiên, việc chưa có ký hiệu đơn vị tác chiến trên thân máy bay cho thấy chúng vẫn đang trong giai đoạn thử nghiệm và chưa được biên chế rộng rãi.

Về cấu hình, J-35 là tiêm kích hai động cơ, một chỗ ngồi, với khả năng mang vũ khí trong khoang trong nhằm giảm diện tích phản xạ radar. Máy bay có thể mang các tên lửa không đối không tầm ngắn và tầm xa, cùng với các loại bom dẫn đường chính xác. Ngoài ra, cấu hình mang vũ khí bên ngoài cho phép tăng tải trọng khi cần thiết, dù điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng tàng hình.

Ukraine tấn công nhiều mục tiêu quân sự Nga

Lực lượng Phòng vệ Ukraine đã tiến hành một loạt cuộc tấn công nhằm vào các mục tiêu quân sự của Nga, bao gồm sở chỉ huy, kho hậu cần, trung tâm điều khiển UAV và khu vực tập trung binh lực, trải rộng từ các vùng lãnh thổ bị kiểm soát đến sâu trong lãnh thổ Nga.

Các UAV Liutyi của Ukraine cho các cuộc tấn công nhằm vào lãnh thổ Nga - Ảnh: Evgeniy Maloletka.

Theo thông tin từ Bộ Tổng tham mưu Ukraine, các đòn tấn công diễn ra trong ngày 24/4 và rạng sáng 25/4. Nhiều sở chỉ huy và điểm quan sát tại các khu vực như Sviatotroitske (Zaporizhzhia), Novopetrikivka (Donetsk), Lysychansk (Luhansk) và thị trấn Tyotkino thuộc vùng Kursk của Nga đã bị nhắm mục tiêu. Hiện chưa có số liệu chính thức về thiệt hại và thương vong. Tuy nhiên, hệ thống theo dõi cháy rừng FIRMS của NASA đã ghi nhận một đám cháy lớn tại Lysychansk trong đêm 25/4, cho thấy khả năng các mục tiêu bị đánh trúng đã gây ra thiệt hại đáng kể.

Bên cạnh đó, các lực lượng Ukraine cũng tiến hành tấn công vào một kho đạn gần Bilolutske (Luhansk) cùng các cơ sở hậu cần tại Boikivske (Donetsk), Novovasylivka và Huliaipole (Zaporizhzhia). Những mục tiêu này đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì hoạt động tiếp tế và vận hành của lực lượng Nga tại tiền tuyến.

Các trung tâm điều khiển UAV của Nga tại khu vực Huliaipole và Zaliznychne cũng nằm trong danh sách mục tiêu. Đồng thời, các khu vực tập trung binh lực tại Sopycha (Sumy), Solontsi (Luhansk), Rodynske và Kostiantynivka (Donetsk) đã bị tấn công, cho thấy nỗ lực nhằm làm gián đoạn khả năng triển khai và điều động lực lượng trên mặt đất.

Ngoài các thông tin chính thức, một số kênh theo dõi độc lập cho biết đã xảy ra một vụ cháy lớn tại khu vực Luhansk do một cuộc tấn công bằng UAV gây ra. Tuy nhiên, mục tiêu cụ thể của đòn tấn công này hiện vẫn chưa được xác nhận. Trước đó, vào đêm 23/4, Ukraine cũng đã tiến hành các đòn tấn công nhằm vào một kho đạn, một đoàn tàu chở nhiên liệu và một trạm radar P-18 tại các khu vực bị kiểm soát. Những hoạt động này cho thấy chiến lược tập trung vào việc làm suy giảm năng lực hậu cần, chỉ huy và giám sát của đối phương.