Tình ca Việt: Nhiều hoài niệm, thiếu tươi mới

Ru tình trong không gian nhỏ và vừa

Người được mệnh danh “họa mi bán cổ điển”, ca sĩ Phạm Thu Hà ra đĩa than mang tên Be my love (tạm dịch Hãy là tình yêu của tôi) vào đúng ngày lễ tình nhân, gồm 10 ca khúc: Xin lỗi, Tình nồng, Đời có bao nhiêu ngày vui, Như chưa bắt đầu, Biết mãi là bao lâu, Phố mùa đông, Hoa vàng mấy độ, Tiến thoái lưỡng nan, Dư âm, Ru tình. Chị gửi gắm trong Be my love về một tình yêu ở độ chín muồi, không ồn ào, không phô trương, không vội vã. “Tình yêu ấy đòi hỏi sự tĩnh tại để lắng nghe, để cảm nhận chiều sâu trong từng nốt nhạc và để thưởng ngoạn cả những tiếng lách cách lạo xạo khi kim than chạm vào rãnh đĩa”, Phạm Thu Hà chia sẻ.

Ca khúc Tái sinh của Tăng Duy Tân, qua giọng hát Tùng Dương, được yêu thích nhờ cảm hứng tình yêu tích cực

Trung Quân, giọng hát từng cover thành công nhiều ca khúc ăn khách trên thị trường như Cô đơn trên sofa, Ai chung tình được mãi… có liveshow Cảm ơn tình yêu tại Hà Nội. Liveshow truyền thông điệp bằng câu nói của thi hào Tagore: “Hãy tin ở tình yêu, dù nó mang đến sự thống khổ. Chớ khép kín con tim mình”. Hé lộ một số ca khúc sẽ được “thánh mưa” hát trong liveshow: Trót yêu, Chưa bao giờ, Mashup Mưa: Dấu mưa, Thả vào mưa, Gọi mưa, Sau cơn mưa… Hầu hết các ca sĩ có “quà âm nhạc” dịp này đều lựa chọn các tình khúc với đa dạng sắc màu, soi chiếu con tim ở những cung bậc khác nhau: hân hoan, hạnh phúc, buồn bã, nuối tiếc, cô đơn, hoài niệm…

Các phòng trà trong Nam ngoài Bắc cũng dành những “món quà” đặc biệt cho khán giả nhân ngày 14/2. Quang Dũng, Lệ Quyên sẽ kể câu chuyện tình bằng những ca khúc vượt thời gian qua minishow Thương hoài ngàn năm tại phòng trà Không Tên (TPHCM). Có những khán giả chuyên đu concert bình luận: “Chỉ thấy concert vào tháng 3, tháng 4… không thấy có concert tưng bừng dịp 14/2, chắc do cận Tết”. Kể cả lễ tình nhân không rơi vào cận Tết như năm nay thì concert khổng lồ cũng không hợp với không khí 14/2. Những người đang yêu không cần không gian cỡ sân vận động để thưởng thức tình khúc. Có lẽ không gian âm nhạc nhỏ hoặc vừa thích hợp hơn cho đôi lứa.

Thiếu những tình khúc mới

Đĩa than ra mắt đúng lễ tình nhân của Phạm Thu Hà cũng thiếu vắng tình khúc mới.

Nhìn qua danh sách những tình khúc trong đĩa than của ca sĩ Phạm Thu Hà, những người yêu nhạc Việt đều nhận ra, chủ yếu là ca khúc không mới, thậm chí rất cũ. Chẳng hạn, Dư âm của cố nhạc sĩ Nguyễn Văn Tý do nhà in Lúa Vàng giới thiệu lần đầu năm 1952. Bài hát được ông viết năm 1949 khi người vợ đầu qua đời sau nhiều năm. Bạn bè làm mối cho ông một cô gái 22 tuổi. Ông không rung động với người ấy, mà lại thất thần với em gái của nàng. Hình ảnh thiếu nữ 16 tuổi chơi đàn, khe khẽ hát đã đi vào trái tim Nguyễn Văn Tý thành ca khúc Dư âm: “Đêm qua mơ dáng em đang ôm đàn dìu muôn tiếng tơ/Không gian trầm lắng như âu yếm ru ai trong giấc mơ…”. Dư âm là giấc mơ tình yêu của một người thầm lặng, cất giữ tình cảm trong tim, không dám ngỏ lời, ca khúc từng được rất nhiều giọng ca thể hiện như tài tử Ngọc Bảo, Khánh Ly, Ánh Tuyết, Tùng Dương, Đức Tuấn…

Trong danh sách những ca khúc ở liveshow của Trung Quân được hé lộ, khán giả chưa thấy tình khúc mới. Những Trót yêu, Dấu mưa, Sau cơn mưa… toàn bài tủ của “thánh mưa”. Không chỉ Phạm Thu Hà hay Trung Quân chọn ca khúc đã quen thuộc để “làm quà” trong lễ tình nhân. Đây cũng là lựa chọn của nhiều ca sĩ hay đơn vị tổ chức ca nhạc. Những ca khúc từ thời đỉnh cao của Lam Trường, Đan Trường bây giờ vẫn được cất lên trong nhiều chương trình ca nhạc. Những minishow phòng trà có tên rất cũ như Mưa trên cuộc tình - “hit” một thời của Đan Trường. Thậm chí, có phòng trà còn không ngại đặt tên minishow là Như bài tình ca cũ.

Nhiều ca sĩ ăn nên làm ra nhờ tình khúc cũ như Lân Nhã, Quốc Thiên, Phương Linh… Đến em xinh Bảo Anh còn hát Túp lều lý tưởng của cố nhạc sĩ Hoàng Thi Thơ, ra đời trước 1975. Khi tình khúc cũ thường xuyên được dùng chứng tỏ tình khúc mới còn thiếu hoặc chưa đủ sức nặng chinh phục khán giả.

Một nhà phê bình âm nhạc cho rằng, nhạc tình bây giờ tuy nhiều song ít bài đọng lại lâu, dường như chỉ nổi theo “trend” rồi chìm vào quên lãng. Nhạc sĩ Đông Thiên Đức cũng đồng tình. Lý do dẫn đến hiện tượng “sớm nở tối tàn” của tình khúc mới được anh giải thích: “Nhạc sĩ đầu tư cảm xúc vào sáng tác của mình thế nào, người nghe cảm nhận được. Nên việc đọng lại hay thoảng qua chỉ là hệ quả tất yếu”.

Một trong những ca khúc được dự đoán nghe nhiều trong lễ tình yêu năm nay là Tái sinh của Tăng Duy Tân qua giọng hát Tùng Dương. Tên bài hát phản ánh nội dung của bài hát: Tình yêu có sức mạnh tái sinh tâm hồn. Đây cũng là ca khúc tình yêu mang vị ngọt được dự đoán sẽ có tuổi thọ cao. Sự thành công của Tái sinh trong năm 2025 cho thấy, người nghe nhiệt tình đón nhận những ca khúc tình yêu mang tinh thần tích cực. Dancing in the dark của Soobin Hoàng Sơn cũng thích hợp với ngày lễ tình nhân. Dù cho tận thế của Erik, nhạc phim Bộ tứ báo thủ dự đoán cũng được tìm kiếm nhiều.

Ngày tình nhân, người đang yêu vẫn muốn nghe những bài hát về vẻ đẹp diệu kỳ của tình yêu hơn là những tình khúc buồn, đau khổ, thất vọng. Song lượng tình khúc ngọt từ xưa đến nay đều ít hơn so với tình khúc đắng. Nhạc sĩ Đông Thiên Đức cho biết, năm nay anh không có ca khúc mới cho lễ tình nhân. Nhìn lại những ca khúc ăn khách của nhạc sĩ 8x sẽ thấy, anh chuyên viết những bài ca buồn: Ai chung tình được mãi, Ngày mai người ta lấy chồng… Nhạc sĩ thừa nhận: “Tôi chưa viết được bài tình ca ngọt ngào nào”.

Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung từng có những tình khúc được yêu thích như Con đường mưa, Cầu vồng sau mưa, Vầng trăng khóc… Dù thời gian qua anh tập trung cho những sáng tác về đề tài rộng lớn về quê hương, đất nước, về ký ức chiến tranh… song Nguyễn Văn Chung không quên mảng tình khúc. Anh giới thiệu một số tình khúc mới hợp với lễ tình nhân như Thích thì tỏ tình, Ta thương một người, Tình yêu tôi muốn…

Nhạc sĩ Quốc Bảo có nhiều ca khúc dành cho những người đang yêu mang dư vị ngọt ngào. Ông nói: “Tôi không chắc 20 năm nữa người ta còn hát tình ca của tôi không. Nhưng có lẽ những bài như Tình ca, Bình yên, Cảm ơn một đóa xuân ngời, Dạ khúc, Bài tình cho giai nhân… vẫn còn được hát. Vì tình yêu luôn đẹp và đáng trọng như thế”. Theo nhạc sĩ Quốc Bảo để viết được tình ca cần hai yếu tố tài năng và muse (nàng thơ) thật đẹp. Và cả hai yếu tố này đều cần được trời cho.

Đào Nguyên