Tổng điều tra kinh tế năm 2026: Gần 6,3 triệu đơn vị kinh tế đang hoạt động với hơn 30,37 triệu lao động

Chiều 13/7, tại trụ sở Cục Thống kê (Bộ Tài chính), Ban Chỉ đạo Tổng điều tra kinh tế năm 2026 Trung ương tổ chức Hội nghị tổng kết Tổng điều tra kinh tế năm 2026. Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn, Trưởng Ban Chỉ đạo Tổng điều tra kinh tế năm 2026 Trung ương, chủ trì hội nghị.

Tổng điều tra kinh tế có ý nghĩa đặc biệt trong giai đoạn phát triển mới

Phát biểu tại hội nghị, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nhấn mạnh, cuộc Tổng điều tra kinh tế năm 2026 được triển khai trong bối cảnh năm đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị với mục tiêu đưa đất nước phát triển, hướng tới tăng trưởng hai con số. Vì vậy, kết quả của cuộc Tổng điều tra có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với công tác quản lý, điều hành và hoạch định chính sách phát triển kinh tế - xã hội.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn nhấn mạnh ý nghĩa của Tổng điều tra kinh tế năm 2026 đối với công tác hoạch định chính sách phát triển kinh tế - xã hội.

Theo Bộ trưởng, để đưa ra các quyết sách đúng đắn, trước hết cần nắm chắc quy mô và chất lượng các nguồn lực của nền kinh tế. Bộ trưởng ví việc này như quản lý tài chính của một gia đình, muốn quyết định đầu tư hay chi tiêu hiệu quả thì phải biết rõ mình đang có bao nhiêu nguồn lực và khả năng huy động ra sao. Đối với quốc gia cũng vậy, chỉ khi đánh giá chính xác thực trạng nền kinh tế mới có thể xây dựng các chính sách phù hợp, khai thác hiệu quả các nguồn lực phục vụ phát triển.

Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn đánh giá cao nỗ lực của các đơn vị trong quá trình triển khai cuộc Tổng điều tra khi thời gian thực hiện được rút ngắn 7 tháng so với kế hoạch ban đầu nhưng vẫn bảo đảm chất lượng. Theo Bộ trưởng, kết quả này có được nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành, địa phương từ trung ương đến cơ sở, cùng với việc ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin trong toàn bộ quy trình điều tra.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn đánh giá cao nỗ lực của các bộ, ngành, địa phương và lực lượng điều tra viên trong triển khai Tổng điều tra kinh tế năm 2026.

Đồng thời, Bộ trưởng nhấn mạnh, Tổng điều tra kinh tế năm 2026 không chỉ là hoạt động thống kê, kiểm đếm các nguồn lực của nền kinh tế mà còn là "tổng diễn tập" cho quá trình chuyển đổi số của Cục Thống kê, mở ra phương thức thống kê mới hiệu quả, hiện đại và chất lượng hơn trong kỷ nguyên số.

Nhân dịp này, Bộ trưởng Bộ Tài chính ghi nhận và biểu dương sự nỗ lực của Ban Chỉ đạo các cấp, các bộ, ngành, địa phương cùng hơn 114.000 điều tra viên, giám sát viên đã trực tiếp tham gia cuộc Tổng điều tra. Bộ trưởng cũng cảm ơn sự phối hợp của Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Bộ Nội vụ và các đơn vị liên quan trong việc bảo đảm cuộc điều tra được triển khai đồng bộ, đúng tiến độ và đạt chất lượng.

Quy mô điều tra lớn nhất từ trước đến nay, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số

Báo cáo tại hội nghị, Cục trưởng Cục Thống kê Nguyễn Thị Hương cho biết, Tổng điều tra kinh tế năm 2026 được triển khai trên phạm vi toàn quốc với quy mô lớn nhất từ trước đến nay, huy động sự tham gia của cả hệ thống chính trị và ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin, qua đó bảo đảm tiến độ, chất lượng và độ tin cậy của dữ liệu thống kê quốc gia.

Theo Cục trưởng Nguyễn Thị Hương, cuộc Tổng điều tra được thực hiện trên cơ sở Luật Thống kê và các quyết định của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Tài chính về Chương trình điều tra thống kê quốc gia, kế hoạch điều tra thống kê năm 2026, phương án và tổ chức thực hiện Tổng điều tra kinh tế năm 2026.

Cục trưởng Cục Thống kê Nguyễn Thị Hương báo cáo kết quả tổ chức thực hiện Tổng điều tra kinh tế năm 2026 tại hội nghị.

Mục tiêu của cuộc Tổng điều tra nhằm đánh giá toàn diện sự phát triển của các cơ sở kinh tế về quy mô, lao động, kết quả sản xuất, kinh doanh, mức độ ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số; đồng thời phản ánh cơ cấu, phân bố các cơ sở kinh tế theo địa phương, ngành kinh tế, loại hình kinh tế và hình thức sở hữu. Kết quả điều tra là căn cứ quan trọng để biên soạn các chỉ tiêu thống kê quốc gia, đặc biệt là GDP, GRDP; xây dựng cơ sở dữ liệu phục vụ chuyển đổi năm gốc và hình thành dàn mẫu tổng thể cho các cuộc điều tra chọn mẫu trong giai đoạn tiếp theo.

So với các kỳ tổng điều tra trước, Tổng điều tra kinh tế năm 2026 có nhiều điểm mới quan trọng. Phạm vi điều tra được mở rộng, bổ sung thu thập thông tin đối với tổ hợp tác và cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể có hình thức kinh doanh trực tuyến; lần đầu tiên thực hiện lập bảng kê cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể trước khi điều tra chính thức; bổ sung các nội dung về chuyển đổi số, ứng dụng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong hoạt động sản xuất kinh doanh.

Toàn cảnh Hội nghị Tổng điều tra kinh tế năm 2026.

Đáng chú ý, công nghệ thông tin được ứng dụng xuyên suốt trong toàn bộ quy trình từ chuẩn bị, thu thập, kiểm tra, xử lý, nghiệm thu đến phổ biến kết quả điều tra. Ban Chỉ đạo cũng tăng cường điều hành trên môi trường số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo hỗ trợ xác định mã ngành, theo dõi tiến độ điều tra trên bản đồ số theo thời gian thực và đẩy mạnh khai thác, liên thông dữ liệu hành chính với các hệ thống đăng ký kinh doanh, thuế và các cơ sở dữ liệu quốc gia.

Theo báo cáo, nội dung điều tra bao gồm nhận dạng và phân loại đơn vị điều tra; điều kiện sản xuất, kinh doanh về lao động, tài sản, nguồn vốn; kết quả hoạt động sản xuất, kinh doanh; mức độ ứng dụng khoa học, công nghệ và các chuyên đề điều tra chuyên sâu. Để đáp ứng yêu cầu thu thập thông tin đa dạng, Ban Chỉ đạo đã xây dựng 50 loại phiếu điều tra phù hợp với từng nhóm đối tượng.

Huy động hơn 114.000 điều tra viên, thu thập thông tin trên hơn 6 triệu đơn vị

Ban Chỉ đạo Tổng điều tra kinh tế năm 2026 được thành lập đồng bộ từ Trung ương đến địa phương với 34 Ban Chỉ đạo cấp tỉnh và 3.319 Ban Chỉ đạo cấp xã. Cuộc điều tra huy động 114.353 điều tra viên thống kê, 52.060 người lập bảng kê, 1.185 giám sát viên cấp tỉnh và 131 giám sát viên Trung ương tham gia triển khai.

Trong quá trình thực hiện, Cục Thống kê đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an, Bộ Nội vụ, Bộ Quốc phòng cùng các bộ, ngành và địa phương trong công tác chỉ đạo, tuyên truyền, bảo đảm an toàn hệ thống công nghệ thông tin và tổ chức thu thập thông tin. Cả nước đã tổ chức 641 lễ ra quân và hơn 2.000 hội nghị tập huấn nghiệp vụ với gần 144.000 lượt đại biểu tham dự, góp phần thống nhất quy trình nghiệp vụ và nâng cao chất lượng thu thập thông tin trên phạm vi toàn quốc.

Việc thu thập thông tin được thực hiện từ ngày 5/1 đến 30/4/2026 với trên 6 triệu đơn vị điều tra. Giai đoạn 1 tập trung điều tra hơn 5,25 triệu cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể, hơn 52.000 cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng và gần 8.000 tổ hợp tác. Giai đoạn 2 tiến hành điều tra hơn 1,22 triệu doanh nghiệp và hợp tác xã, cùng các hội, hiệp hội, tổ chức phi chính phủ, đơn vị sự nghiệp ngoài công lập và chi nhánh, văn phòng đại diện doanh nghiệp nước ngoài.

Gần 6,3 triệu đơn vị kinh tế đang hoạt động, khu vực doanh nghiệp tiếp tục mở rộng

Kết quả sơ bộ Tổng điều tra kinh tế năm 2026 cho thấy quy mô nền kinh tế tiếp tục mở rộng, số lượng các đơn vị kinh tế tăng so với kỳ tổng điều tra trước, đồng thời phản ánh xu hướng chuyển dịch cơ cấu giữa các khu vực kinh tế. Khu vực doanh nghiệp tiếp tục tăng trưởng nhanh cả về số lượng và lao động, trong khi khu vực kinh tế cá thể có xu hướng chậm lại về tốc độ tăng quy mô và giảm tỷ trọng lao động.

Theo kết quả sơ bộ, cả nước có gần 6,3 triệu đơn vị kinh tế đang hoạt động với hơn 30,37 triệu lao động. Trong đó, khu vực đơn vị kinh tế gồm doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể và tổ hợp tác chiếm 97,9% tổng số đơn vị điều tra và 87,1% tổng số lao động. Cụ thể, cả nước có 859.048 doanh nghiệp, 17.145 hợp tác xã, 5.254.952 cơ sở sản xuất kinh doanh cá thể và 7.908 tổ hợp tác.

TS. Nguyễn Thanh Dương Phó Cục trưởng, Cục Thống kê, Bộ Tài chính báo cáo Kết quả sơ bộ Tổng điều tra kinh tế năm 2026.

Xét theo ngành kinh tế, khu vực dịch vụ tiếp tục giữ vai trò chủ đạo, chiếm 84% tổng số đơn vị điều tra và 59,4% tổng số lao động. Khu vực công nghiệp và xây dựng chiếm 15,8% số đơn vị và 39,6% lao động, trong khi khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản chiếm tỷ trọng rất nhỏ.

Đối với khu vực doanh nghiệp, Tổng điều tra ghi nhận 859.048 doanh nghiệp đang hoạt động, tăng 2,4% so với năm 2024 và tăng 25,5% so với năm 2020. Trong đó, doanh nghiệp ngoài nhà nước chiếm tỷ trọng lớn nhất với 827.492 doanh nghiệp; doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) có 29.786 doanh nghiệp và doanh nghiệp nhà nước có 1.770 doanh nghiệp. Tổng số lao động trong khu vực doanh nghiệp đạt 17,6 triệu người, tăng 7,5% so với năm 2024 và tăng 19,7% so với năm 2020.

Bên cạnh đó, cả nước có 17.145 hợp tác xã với 156.789 lao động; 82.508 đơn vị hành chính, sự nghiệp, hiệp hội và tổ chức phi chính phủ với 3,73 triệu lao động. Tổng điều tra cũng ghi nhận 52.163 cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng và 202.216 chức sắc, nhà tu hành hoạt động thường xuyên.

Theo Cục Thống kê, kết quả sơ bộ Tổng điều tra kinh tế năm 2026 tiếp tục khẳng định xu hướng mở rộng quy mô nền kinh tế, vai trò ngày càng nổi bật của khu vực doanh nghiệp và sự chuyển dịch cơ cấu theo hướng nâng cao hiệu quả hoạt động. Đây là cơ sở quan trọng phục vụ công tác quản lý, điều hành, hoạch định chính sách phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn tới.

Một số hình ảnh tại Hội nghị Tổng điều tra kinh tế năm 2026