TP HCM gỡ vướng cơ chế giúp nông dân phát triển nông nghiệp sinh thái

Ngày 11/11, Thành ủy TP HCM tổ chức hội nghị đối thoại với cán bộ, hội viên nông dân. Với chủ đề “Đồng hành cùng nông dân TP HCM vững bước vào kỷ nguyên mới”, hàng loạt rào cản về quy hoạch đất đai, nguồn vốn và đầu ra nông sản đã được mổ xẻ nhằm khơi thông nguồn lực cho nông nghiệp đô thị.

Trong cơ cấu kinh tế TP HCM, nông nghiệp chiếm tỷ trọng không lớn nhưng mang giá trị cốt lõi không thể đong đếm bằng con số. Đó là vành đai xanh, là vùng thực phẩm an toàn và là không gian phát triển du lịch sinh thái, kinh tế tuần hoàn. Nông nghiệp đô thị hiện đại chính là "hạ tầng mềm" quyết định chất lượng sống của hàng triệu cư dân thành phố.

Đại diện Sở Khoa học và Công nghệ TP HCM phát biểu

Theo ông Đỗ Ngọc Huy, Phó chủ tịch Thường trực Hội Nông dân TP HCM, nông dân thành phố đang là lực lượng tiên phong ứng dụng khoa học công nghệ. Nhiều mô hình nhà màng, tưới tiết kiệm, cảm biến thông minh, kết hợp sử dụng năng lượng tái tạo đã ra đời nhằm thích ứng với biến động thị trường và giảm phát thải.

Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi này vẫn đối mặt vô vàn khó khăn. Qua thực tiễn, Hội Nông dân thành phố đã ghi nhận hơn 100 ý kiến, kiến nghị xoay quanh 5 nhóm vấn đề bức thiết: vướng mắc quy hoạch đất đai, khó tiếp cận vốn, nhu cầu chuyển giao công nghệ, rào cản tiêu chuẩn OCOP và bài toán thích ứng biến đổi khí hậu.

Tại hội nghị, nút thắt lớn nhất được các hợp tác xã và doanh nghiệp nông nghiệp đặt ra là hành lang pháp lý cho việc sử dụng đất nông nghiệp kết hợp làm dịch vụ, du lịch.

Ông Nguyễn Đức (Giám đốc Công ty AGRIFOOD, đại diện Hợp tác xã Nông nghiệp Xanh tại xã Bình Mỹ, huyện Củ Chi) thẳng thắn chỉ ra rằng địa phương có tiềm năng lớn nhưng sản xuất còn phân tán. Ông đề xuất TP HCM cho phép khảo sát, chọn 10-20 địa điểm đủ điều kiện để lập hồ sơ thí điểm mô hình nông nghiệp đa giá trị gắn với du lịch sinh thái cộng đồng giai đoạn 2027-2031. Đồng thời, doanh nghiệp rất cần thành phố sớm ban hành hướng dẫn về điều kiện cấp phép xây dựng các công trình phục vụ sơ chế, bảo quản và lưu trú trải nghiệm ngay trên đất nông nghiệp.

Hội nghị gặp gỡ, đối thoại với cán bộ, hội viên nông dân TP.HCM năm 2026

Tiếp thu ý kiến này, đại diện Sở Du lịch TP HCM cam kết sẽ phối hợp hỗ trợ xây dựng sản phẩm, kết nối doanh nghiệp lữ hành và đào tạo kỹ năng cho các mô hình nông nghiệp sinh thái đã bảo đảm đủ điều kiện pháp lý. Về quy định xây dựng, Sở Xây dựng và Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đang khẩn trương tham mưu cho UBND TP HCM. Tỷ lệ đất nông nghiệp được phép xây dựng công trình phục vụ trực tiếp sản xuất, dịch vụ nông nghiệp sẽ được quy định cụ thể, bám sát Luật Phát triển đô thị.

Không chỉ vướng mắc về đất đai, bài toán chi phí duy trì tiêu chuẩn chất lượng cũng làm khó nhiều nhà nông. Ông Nguyễn Hồng Quyết (Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Công nghệ cao Kim Long) kiến nghị thành phố có chính sách hỗ trợ chi phí kiểm nghiệm, làm bao bì, mã vạch và truy xuất nguồn gốc khi duy trì, công nhận lại sản phẩm OCOP. Ông cũng đề nghị có cơ chế bảo đảm hợp đồng bao tiêu, tăng cường kết nối nông sản sạch với hệ thống siêu thị và các sàn thương mại điện tử.

Ông Lê Quốc Phong - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TP HCM chủ trì hội nghị.

Cùng chung trăn trở, ông Lâm Ngọc Tuấn (Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp Tuấn Ngọc) mong muốn được hỗ trợ nhân lực, tiếp cận phần mềm quản lý, thiết bị thông minh và duy trì mã số vùng trồng. Trong khi đó, bà Nguyễn Thanh Diễm (Hợp tác xã Phú Thuận) kiến nghị thành phố cấp vốn ưu đãi để phát triển vùng nguyên liệu chuối hột tại Củ Chi, đi kèm hỗ trợ kiểm nghiệm hồ sơ sản phẩm chế biến sâu. Ngoài ra, đại diện nông dân các khu vực ven biển, sông nước cũng đề xuất hỗ trợ nâng cấp tàu cá, tăng chi phí bảo hiểm y tế và bảo hiểm nông nghiệp.