TP.HCM thành 'điểm nóng' trung tâm dữ liệu Đông Nam Á

Làn sóng đầu tư tỉ USD định hình “bản đồ trung tâm dữ liệu” mới

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI), điện toán đám mây và kinh tế số bùng nổ, hạ tầng dữ liệu đang trở thành “xương sống” của mọi nền kinh tế. Tại Đông Nam Á, một xu hướng mới đang dần rõ nét: các trung tâm dữ liệu không còn tập trung tuyệt đối tại Singapore, mà bắt đầu mở rộng sang các thị trường mới nổi, trong đó TP.HCM nổi lên như một điểm đến đáng chú ý.

Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được trao giấy chứng nhận đầu tư cho Đại diện Tổ hợp trung tâm dữ liệu siêu lớn STARMASON.

Chỉ trong thời gian ngắn, TP.HCM đã thu hút hàng loạt dự án data center quy mô lớn. Nổi bật là dự án trung tâm dữ liệu AI tại khu vực Tân Phú Trung với tổng vốn đầu tư khoảng 2,1 tỉ USD, do liên danh quốc tế triển khai cùng doanh nghiệp trong nước. Dự án này được thiết kế theo mô hình “AI Factory” với công suất giai đoạn đầu khoảng 50MW, phục vụ xử lý dữ liệu quy mô lớn và huấn luyện AI.

Song song, nhiều dự án khác cũng đang được xúc tiến hoặc triển khai, đưa tổng quy mô đầu tư vào lĩnh vực trung tâm dữ liệu tại TP.HCM lên hàng tỉ USD. Đây là mức tăng trưởng hiếm thấy trong một ngành vốn đòi hỏi chi phí lớn, thời gian triển khai dài và tiêu chuẩn kỹ thuật cao.

Không chỉ các nhà đầu tư trong nước, các tập đoàn quốc tế – đặc biệt từ Singapore – cũng đang tích cực tham gia. Điều này cho thấy TP.HCM không chỉ là thị trường tiêu thụ mà đang trở thành điểm đặt hạ tầng chiến lược trong chuỗi giá trị dữ liệu khu vực.

Vì sao TP.HCM trở thành “điểm rơi” của dòng vốn?

Sự dịch chuyển của dòng vốn data center không phải ngẫu nhiên. Các chuyên gia chỉ ra ba yếu tố then chốt giúp TP.HCM nhanh chóng lọt vào “tầm ngắm” của nhà đầu tư toàn cầu.

Thứ nhất, lợi thế chi phí và quỹ đất: So với Singapore – nơi quỹ đất hạn chế và chi phí vận hành cao, TP.HCM và vùng phụ cận có lợi thế rõ rệt về diện tích triển khai các dự án quy mô lớn. Data center là ngành tiêu tốn nhiều điện năng và cần diện tích rộng, do đó yếu tố chi phí đóng vai trò quyết định.

Thứ hai, chính sách cởi mở và chủ động: TP.HCM đang đẩy mạnh chiến lược phát triển kinh tế số, coi hạ tầng dữ liệu là nền tảng. Thành phố đã triển khai nhiều cơ chế hỗ trợ, thúc đẩy tiến độ các dự án công nghệ cao, đặc biệt là trung tâm dữ liệu và AI.

Ông Lâm Đình Thắng, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM, từng nhấn mạnh việc lượng hóa năng lực đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là cơ sở để thành phố thu hút đầu tư chất lượng cao, trong đó có hạ tầng dữ liệu. Trong khi đó, lãnh đạo thành phố cũng nhiều lần khẳng định tinh thần “dám thử nghiệm” để đón đầu các lĩnh vực mới, từ AI đến trung tâm dữ liệu quy mô lớn.

Thứ ba, nhu cầu thị trường bùng nổ: Việt Nam nằm trong nhóm quốc gia có tốc độ tăng trưởng internet, thương mại điện tử và ứng dụng AI nhanh nhất khu vực. Điều này kéo theo nhu cầu lưu trữ và xử lý dữ liệu tăng mạnh, buộc các doanh nghiệp phải xây dựng hạ tầng gần thị trường để tối ưu chi phí và độ trễ.

Dấu hiệu “dịch chuyển mềm” khỏi Singapore

Singapore vẫn là trung tâm tài chính và dữ liệu hàng đầu Đông Nam Á. Tuy nhiên, quốc gia này đang đối mặt với những giới hạn về tài nguyên, đặc biệt là đất đai và năng lượng. Điều này khiến việc mở rộng thêm các trung tâm dữ liệu quy mô lớn trở nên khó khăn hơn.

Trong bối cảnh đó, nhiều tập đoàn công nghệ và quỹ đầu tư lựa chọn chiến lược mở rộng ra khu vực. Thay vì tập trung toàn bộ hạ tầng tại Singapore, họ xây dựng mạng lưới data center phân tán tại các quốc gia lân cận như Malaysia, Indonesia và Việt Nam.

Các thương vụ đầu tư hàng tỉ USD trong lĩnh vực data center tại Đông Nam Á gần đây cho thấy rõ xu hướng này. Dòng vốn không rời bỏ Singapore, nhưng đang “giãn” ra để tận dụng lợi thế của các thị trường mới nổi.

TP.HCM, với vị trí trung tâm kinh tế lớn nhất Việt Nam, trở thành một trong những điểm đến hấp dẫn nhất trong làn sóng này.

Việt Nam tăng tốc trên bản đồ dữ liệu khu vực

Theo các báo cáo thị trường, quy mô thị trường trung tâm dữ liệu tại Việt Nam dự kiến tăng trưởng hơn 20% mỗi năm trong giai đoạn tới. Tổng công suất thiết kế của các dự án đang và sẽ triển khai đã vượt mốc hàng trăm MW – con số cho thấy sự chuyển mình mạnh mẽ của ngành.

TP.HCM hiện là địa phương dẫn đầu cả nước về số lượng và quy mô trung tâm dữ liệu. Đây cũng là nơi tập trung các doanh nghiệp công nghệ lớn, hệ sinh thái khởi nghiệp năng động và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Song song với đó, vị thế của TP.HCM trên bản đồ tài chính quốc tế cũng đang được cải thiện. Việc thăng hạng trong các bảng xếp hạng trung tâm tài chính toàn cầu là tín hiệu tích cực, cho thấy sự hội tụ giữa tài chính – công nghệ – dữ liệu tại thành phố này.

TP.HCM trong vai trò mới: Trung tâm hạ tầng của kinh tế số

Các chuyên gia nhận định, TP.HCM chưa thể thay thế Singapore trong vai trò trung tâm dữ liệu hàng đầu khu vực. Tuy nhiên, thành phố đang dần trở thành “cánh tay mở rộng” của hệ sinh thái này.

Trong mô hình mới đang hình thành: Singapore giữ vai trò trung tâm tài chính, điều phối. TP.HCM đảm nhận vai trò triển khai hạ tầng, vận hành hệ thống. Sự kết hợp này không chỉ giúp tối ưu chi phí mà còn tạo ra một mạng lưới dữ liệu linh hoạt, đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của khu vực.

Cơ hội bứt phá trong 5–10 năm tới

Làn sóng đầu tư data center vào TP.HCM phản ánh một xu hướng lớn hơn: sự tái cấu trúc hạ tầng số tại Đông Nam Á. Khi dữ liệu trở thành tài sản quan trọng nhất của nền kinh tế số, những địa phương sở hữu hạ tầng mạnh sẽ nắm lợi thế cạnh tranh dài hạn.

Với sự hội tụ của vốn quốc tế, chính sách linh hoạt và thị trường năng động, TP.HCM đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá. Nếu giải quyết tốt các bài toán về năng lượng, nhân lực và quy hoạch, thành phố hoàn toàn có thể trở thành trung tâm dữ liệu – AI mới của khu vực trong thập kỷ tới.