TP. Hồ Chí Minh: Xử lý hình sự nhiều đối tượng liên quan đến vi phạm về động vật hoang dã

Đối tượng Nguyễn Thế Cường (giữa) bị khởi tố về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”. Ảnh: Công an TP. Hồ Chí Minh

Theo thông tin từ Công an TP. Hồ Chí Minh, thực hiện mệnh lệnh của Giám đốc Công an Thành phố về việc ra quân cao điểm 45 ngày đêm để chuyển hóa địa bàn, tổng tấn công đối với các loại tội phạm, tập trung đấu tranh mạnh đối với các loại tội phạm trong lĩnh vực kinh tế, môi trường, tài nguyên và đa dạng sinh học, Công an Thành phố đã phối hợp rà soát địa bàn, qua đó phát hiện nhiều dấu hiệu vi phạm liên quan đến hoạt động nuôi nhốt, kinh doanh động vật hoang dã trái phép.

Ngày 19/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP. Hồ Chí Minh đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can, thi hành lệnh bắt bị can để tạm giam đối với Nguyễn Thế Cường (sinh năm 1977, ngụ tại xã Đông Thạnh, TP. Hồ Chí Minh) về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

Trước đó, vào ngày 13/5, Công an TP. Hồ Chí Minh phối hợp với Chi cục Kiểm lâm TP, Viện công nghệ Tiên Tiến và Công an xã Đông Thạnh kiểm tra việc nuôi, nhốt động vật hoang dã tại ấp 113, xã Đông Thạnh do Nguyễn Thế Cường làm chủ. Qua đó phát hiện 46 cá thể động vật hoang dã đang được nuôi nhốt, gồm: 40 cá thể cầy vòi hương, 3 cá thể chim công màu xanh, 1 cá thể chim công màu trắng, 1 cá thể gà lôi hông tía, 1 cá thể chim trĩ. Kết quả giám định xác định: 3 cá thể công lục (tên gọi khác là công), tên khoa học là Pavo muticus, là loài động vật hoang dã, nguy cấp, quý, hiếm nhóm IB và là loài động vật nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, quy định trong Thông tư 85/2025/TT-BNNMT.

Cá thể công bị nuôi nhốt, trong vụ án liên quan đến bị can Nguyễn Thế Cường. Ảnh: Công an TP. Hồ Chí Minh

Theo Công an TP. Hồ Chí Minh, mặc dù, các cá thể công do Cường mua từ tháng 2/2021 và cung cấp được biên bản kiểm tra lâm sản và bảng kê lâm sản của cơ quan Kiểm lâm, nhưng Cường không khai báo với Cơ quan Kiểm lâm Thành phố. Ngày 30/11/2021, khi Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ chính thức có hiệu lực nâng loài công lục (tên gọi khác là công), có tên khoa học là Pavo muticus, là loài động vật hoang dã, nguy cấp, quý, hiếm thuộc nhóm IB (không được phép nuôi nhốt, buôn bán) và là loài động vật nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, được quy định trong Thông tư 85/2025/TT-BNNMT, nhưng Cường vẫn tiếp tục nuôi, nhốt cho đến khi bị phát hiện.

Liên quan đến vụ việc này, Công an TP. Hồ Chí Minh cho biết đang tiếp tục điều tra mở rộng để làm rõ nguồn gốc số động vật hoang dã nêu trên; xác minh việc xác nhận, cấp giấy chứng nhận lâm sản của các cá nhân, đơn vị liên quan.

Cũng tại TP. Hồ Chí Minh, ngày 7/5, Công an Thành phố phối hợp Hạt Kiểm lâm Phú Mỹ kiểm tra một hộ kinh doanh tại địa chỉ 454A Thống Nhất, phường Tam Thắng do bà Trương Thị Kim Hà (sinh năm 1978, ngụ tại phường Tam Thắng, TP. Hồ Chí Minh) làm chủ. Tuy nhiên, do được báo trước thông tin kiểm tra, bà Hà đã nhanh chóng di chuyển nhiều cá thể động vật hoang dã vào kho cất giấu nhằm đối phó lực lượng chức năng.

Bằng các biện pháp nghiệp vụ, Tổ công tác phát hiện tại kho cách địa điểm kinh doanh khoảng 20m đang cất giấu 433 cá thể động vật hoang dã gồm 430 cá thể chim và 3 cá thể bò sát không rõ nguồn gốc. Qua giám định, có 73 cá thể thuộc danh mục động vật hoang dã quý, hiếm nhóm IIB và 360 cá thể thuộc nhóm động vật hoang dã thông thường. Toàn bộ số động vật trên đã được bàn giao cho Chi cục Kiểm lâm TP. Hồ Chí Minh để cứu hộ theo quy định.

Quá trình điều tra xác minh, Công an TP. Hồ Chí Minh xác định đối tượng Nguyễn Văn Lời (sinh năm 1978, ngụ tại xã Long Điền, TP. Hồ Chí Minh) là Trạm trưởng Trạm Kiểm lâm Vũng Tàu, được cử tham gia đoàn kiểm tra nhưng đã lợi dụng nhiệm vụ để thông báo trước cho chủ cơ sở nhằm né tránh việc kiểm tra, xử lý. Đồng thời, để hợp thức hóa nguồn gốc số động vật hoang dã nuôi nhốt trái phép, bà Hà còn liên hệ Nguyễn Hạnh Ph. (sinh năm 1985, ngụ tại phường Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk) đặt mua bảng kê lâm sản qua mạng xã hội, đồng thời nhờ Lời hướng dẫn thủ tục xin cấp phép kinh doanh, nuôi nhốt động vật hoang dã. Để được hỗ trợ, bà Hà đã nhiều lần đưa tiền cho Lời.

Ngày 16/5/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP. Hồ Chí Minh đã ra quyết định khởi tố bị can, bắt tạm giam Trương Thị Kim Hà về tội “Đưa hối lộ” và Nguyễn Văn Lời về tội “Môi giới hối lộ”. Hiện Công an Thành phố đang tiếp tục mở rộng điều tra, làm rõ vai trò của các cá nhân, tổ chức liên quan đến hoạt động nuôi nhốt, kinh doanh động vật hoang dã trái phép cũng như hành vi cấp bảng kê lâm sản trái quy định pháp luật.

Công an TP. Hồ Chí Minh cho biết, từ đầu tháng 5/2026 đến nay, lực lượng chức năng đã tăng cường kiểm tra, tuyên truyền và phát hiện nhiều cơ sở nuôi nhốt, mua bán động vật hoang dã trái phép với số lượng lớn, trong đó có nhiều loài nguy cấp, quý hiếm. Đồng thời, nhiều trường hợp đã tự nguyện giao nộp động vật hoang dã cho cơ quan kiểm lâm cứu hộ; nhiều nội dung quảng bá săn bắt, mua bán động vật hoang dã trái phép trên không gian mạng cũng bị yêu cầu gỡ bỏ. Theo Công an Thành phố, mọi hành vi săn bắt, nuôi nhốt, vận chuyển, kinh doanh động vật hoang dã trái phép hoặc tiếp tay, bao che cho các hành vi vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật, kể cả xử lý hình sự đối với các hành vi đủ yếu tố cấu thành tội phạm.