Triển khai thí điểm truy xuất nguồn gốc sầu riêng

Quang cảnh hội thảo.

Trong những năm gần đây, sầu riêng khẳng định vị thế là một trong những mặt hàng nông sản xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, đặc biệt tại thị trường Trung Quốc.

Theo Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật - Bộ NN&MT, từ năm 2015 đến năm 2023, diện tích sầu riêng cả nước tăng bình quân 19,5%/năm; sản lượng tăng bình quân 14,7%/ năm. Sầu riêng trái tươi của nước ta đã xuất khẩu sang 28 quốc gia và vùng lãnh thổ; sầu riêng đông lạnh cũng được xuất khẩu sang 20 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Các đại biểu tham dự hội thảo.

Năm 2025, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng của nước ta sang Trung Quốc đạt khoảng 4 tỷ USD. Tuy nhiên, cùng với tốc độ tăng trưởng nhanh là những yêu cầu ngày càng khắt khe về chất lượng, chỉ tiêu an toàn thực phẩm, TXNG và tính minh bạch của chuỗi sản xuất - chế biến - xuất khẩu.

Thực hiện Quyết định số 5272 ngày 13-12-2025 của Bộ trưởng Bộ NN&MT về ban hành Kế hoạch thí điểm TXNG trái sầu riêng, ngày 26-12-2025, Bộ NN&MT đã ra mắt hệ thống TXNG nông sản Việt Nam. Công cụ này giúp người tiêu dùng kiểm tra thông tin sản phẩm; đồng thời, hỗ trợ cơ quan quản lý giám sát và truy vết hàng hóa.

Đồng chí Nguyễn Quang Tin phát biểu tại hội thảo.

Tại hội thảo, Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ - Bộ NN&MT Nguyễn Quang Tin cho biết, các thị trường xuất khẩu lớn như: Trung Quốc, EU ngày càng khắt khe về mã số vùng trồng và nguồn gốc sản phẩm, đặc biệt sau Nghị định thư 11-7-2022.

Bên cạnh đó, tình trạng mạo danh mã số vùng trồng và trà trộn sản phẩm kém chất lượng vẫn diễn ra phức tạp, ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín nông sản Việt Nam…

Do đó, nếu không thực hiện TXNG, sầu riêng Việt Nam có nguy cơ mất lợi thế cạnh tranh và thậm chí có thể phải đối mặt với nguy cơ đóng cửa thị trường xuất khẩu.

Theo đồng chí Nguyễn Quang Tin, chương trình thí điểm TXNG sầu riêng hướng tới các mục tiêu là nâng cao chất lượng, uy tín và khả năng cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường quốc tế.

Chương trình sẽ xây dựng mô hình chuỗi cung ứng sầu riêng đáp ứng yêu cầu TXNG, chất lượng và an toàn thực phẩm. Đồng thời, thiết lập và thử nghiệm hệ thống TXNG sầu riêng trực tuyến theo thời gian thực; ghi nhận và quản lý dữ liệu từ trồng trọt đến phân phối; truy xuất thông tin qua mã QR trên tem sản phẩm; kết nối với Cổng TXNG quốc gia.

Chương trình huy động tối thiểu 5 doanh nghiệp (sản xuất, thu mua, đóng gói, vận chuyển, phân phối) tham gia thí điểm; cấp và gắn tem xác thực điện tử (QR/NFC/RFID) cho các lô sầu riêng đạt chuẩn…

Đại diện Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật phát biểu tại hội thảo.

Lộ trình áp dụng hệ thống này sẽ theo 3 giai đoạn. Ở giai đoạn đầu, Bộ NN&MT sẽ thí điểm truy xuất với trái sầu riêng trong 6 tháng tới và mở rộng sang các nhóm nông sản thiết yếu sau đó…

Tại hội thảo, Ban Tổ chức giới thiệu tổng quan về hệ thống TXNG dành cho doanh nghiệp và nông hộ; hướng dẫn thực hành hệ thống TXNG, sử dụng tem TXNG…

ANH THƯ