Triển vọng cây ngô sinh khối ở Bắc Trung Bộ

Người dân xã Thọ Xuân, tỉnh Thanh Hóa chăm sóc cây ngô sinh khối. (Ảnh: HẢI LÂM)

Ngô sinh khối là một trong các cây trồng chính được lựa chọn làm thức ăn xanh cho gia súc bởi hàm lượng dinh dưỡng cao, phạm vi thích ứng rộng, thu hoạch nhanh.

Hiện nay, nhiều địa phương như: Sơn La, Thanh Hóa, Nghệ An, Lâm Đồng, Đắk Lắk, Gia Lai, Tây Ninh, Đồng Nai và ngoại thành Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh... đã chủ động liên kết với doanh nghiệp để hình thành những vùng chuyên trồng ngô sinh khối phục vụ chăn nuôi, trong đó nổi bật là giống ĐH17-5.

Trưởng phòng Khuyến nông Trồng trọt và Lâm nghiệp (Trung tâm Khuyến nông quốc gia, Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Hoàng Tuyển Phương cho biết: “Vụ đông năm 2025, Trung tâm Khuyến nông quốc gia phối hợp các đơn vị, địa phương đưa giống ngô ĐH17-5 vào trồng tại xã Thọ Xuân (Thanh Hóa) và xã Đại Đồng (Nghệ An) quy mô 50 ha với 27 hộ tham gia. Đây là các xã có truyền thống trồng ngô sinh khối và nằm trong vùng nguyên liệu của các doanh nghiệp chăn nuôi bò sữa đóng trên địa bàn.

Qua đánh giá, giống ngô này chống chịu tốt với sâu, bệnh hại, chống gãy đổ, chịu hạn, cây cao to, khả năng thích ứng rộng. Hiện nay, các mô hình trồng ngô sinh khối đang sinh trưởng, phát triển tốt, dự kiến cho năng suất tốt, hiệu quả kinh tế cao hơn 20% so với sản xuất đại trà. Để bảo đảm hiệu quả, ngô sinh khối ở các mô hình được trồng liền vùng, tập trung, thuận lợi cho việc tưới, tiêu…”.

Những ngày đầu tháng 1/2026, hàng chục hộ dân ở xã Thọ Xuân (Thanh Hóa) rất phấn khởi khi giống ngô sinh khối ĐH17-5 được trồng trên địa bàn đang sinh trưởng, phát triển tốt. Trong vụ đông năm 2025, toàn xã có diện tích trồng 25ha với 12 hộ tham gia. Sau một thời gian trồng, cây có chiều cao trung bình từ 210-235 cm, năng suất dự kiến đạt từ 50-55 tấn/ha/vụ.

Ông Đỗ Viết Thảo, xã Thọ Xuân chia sẻ: “Hiện nay, gia đình tôi đang trồng hơn 1ha ngô sinh khối giống ĐH17-5, trong đó 100% giống, 50% phân bón, thuốc bảo vệ thực vật được Nhà nước hỗ trợ. Khi tham gia sản xuất, chúng tôi được cán bộ hướng dẫn kỹ thuật trồng, chăm sóc, bón phân…; sản phẩm được ký hợp đồng tiêu thụ với giá 12.000 đồng/kg. Qua một thời gian cho thấy, ngô có bộ rễ khỏe, sinh trưởng tốt, chống chịu được gãy đổ, dự kiến đạt khoảng 50 tấn/ha/vụ, trừ chi phí có lợi nhuận hơn 100 triệu đồng/ha/vụ, cao hơn hẳn những loại cây trồng khác”.

Cũng tham gia mô hình, bà Nguyễn Thị Hoa, xã Thọ Xuân chia sẻ: “Với 8 sào đất bãi ven sông, thời gian trước gia đình tôi trồng rau màu nhưng hiệu quả không cao. Vì vậy chuyển sang trồng ngô sinh khối ĐH17-5 cho hiệu quả kinh tế tốt hơn, cho nên tôi rất yên tâm sản xuất”.

Theo Chủ tịch Hội Nông dân xã Thọ Xuân Đỗ Trọng Kỳ, thời gian trước, ở những diện tích canh tác này, người dân trồng rau màu nhưng do thị trường tiêu thụ không ổn định cho nên hiệu quả bấp bênh. Trước nhu cầu thức ăn xanh của các doanh nghiệp chăn nuôi gia súc trên địa bàn ngày càng lớn nên địa phương đã khuyến khích nông dân chuyển sang trồng ngô sinh khối. Nhờ áp dụng quy trình canh tác tốt, cây ngô ĐH17-5 sinh trưởng đồng đều, năng suất đạt cao hơn 10-15% so với giống ngô khác đang trồng tại địa bàn.

Do đầu ra sản phẩm được ký hợp đồng thu mua, cho nên sau khi trừ chi phí người trồng có thể thu về hơn 100 triệu đồng/ha/vụ. Đáng chú ý, giống ĐH17-5 có thời gian sinh trưởng ngắn, do đó, người dân có thể trồng 3 vụ/năm, giúp nâng cao thu nhập.

Giám đốc Trung tâm Khuyến nông quốc gia Lê Quốc Thanh cho rằng: “Hiện nay, sản xuất ngô sinh khối làm thức ăn cho chăn nuôi gia súc đang được nông dân nhiều địa phương thực hiện. Điển hình như mô hình ở xã Thọ Xuân minh chứng được hiệu quả kinh tế. Tại khu vực Bắc Trung Bộ còn nhiều dư địa phát triển cây trồng này, nhưng khi mở rộng diện tích, chính quyền địa phương cần lưu ý đến việc liên kết sản xuất nhằm bảo đảm tính bền vững và thu nhập ổn định cho nông dân. Bởi khi trồng đến lúc thu hoạch nếu đầu ra không có, chất lượng ngô sinh khối giảm dẫn đến hiệu quả thấp”.

BẢO HÂN