Trưng bày 'Chúng tôi, những dòng sông Nam bộ': Góc nhìn giao thoa về văn hóa và sinh thái

Đây là sự kiện văn hóa – khoa học đặc biệt nằm trong khuôn khổ dự án quy mô “Sống cùng dòng sông”, do Đại sứ quán Pháp và Viện Pháp tại Việt Nam khởi xướng, nhằm mở ra không gian đối thoại đa chiều về mối quan hệ gắn bó mật thiết giữa con người và những dòng sông miền Nam.

“Sống cùng dòng sông” là lời mời cùng nhau khám phá, thấu hiểu và chung tay gìn giữ những dòng sông lớn.

Được chuyển thể từ trưng bày gốc vô cùng thành công mang tên “Chúng tôi, những dòng sông” của Bảo tàng Confluences (Lyon, Pháp) tổ chức năm 2022, phiên bản Việt Nam lần này tập trung khắc họa những đặc trưng cốt lõi của vùng đất Nam bộ. Người xem sẽ được dẫn dắt qua một không gian nghệ thuật kết hợp tri thức, từ mạng lưới kênh rạch chằng chịt, trù phú của đồng bằng sông Cửu Long cho đến những nhịp sống biến đổi không ngừng tại đô thị ven sông Sài Gòn.

Điểm nhấn của trưng bày là bộ sưu tập khổng lồ gồm gần 80 hiện vật, tác phẩm hội họa, hình ảnh và tư liệu quý giá.

Đây là thành quả từ sự phối hợp, tuyển chọn chặt chẽ giữa 4 đơn vị bảo tàng lớn tại TP.HCM: Bảo tàng Lịch sử, Bảo tàng Thành phố, Bảo tàng Phụ nữ Nam bộ và Bảo tàng Mỹ thuật. Thông qua các chủ đề xuyên suốt từ cội nguồn lịch sử đến tầm nhìn tương lai, sự kiện không chỉ tôn vinh dòng sông như một phần bản sắc văn hóa vùng miền mà còn là lời nhắc nhở sâu sắc về sự cân bằng sinh thái đang ngày một mong manh trước làn sóng đô thị hóa và biến đổi khí hậu.

Chiến lược phát triển bền vững từ dự án “Sống cùng dòng sông”

Kéo dài từ ngày 17.6 đến hết ngày 17.10.2026, trưng bày “Chúng tôi, những dòng sông Nam Bộ” không chỉ là một điểm đến thưởng thức nghệ thuật thuần túy, mà còn là một thông điệp thúc đẩy cộng đồng cùng thấu hiểu, trân trọng và chung tay hành động vì sự bền vững của hệ thống sông ngòi.

Sơ đồ trưng bày.

Trưng bày tại TP.HCM chỉ là một phần trong bức tranh tổng thể của dự án “Sống cùng dòng sông” – một chương trình hợp tác mang tính chiến lược giữa Pháp và Việt Nam hướng tới sự phát triển bền vững ở các vùng lãnh thổ ven sông. Dự án được triển khai toàn diện xoay quanh ba hợp phần cốt lõi.

Thứ nhất là phần nghiên cứu khoa học nhằm thúc đẩy và chia sẻ văn hóa khoa học về sông ngòi, tăng cường hợp tác chuyên sâu giữa các tổ chức lớn như Viện Nghiên cứu Phát triển (IRD), Trung tâm CARE, Làng tre Phú An và Sáng kiến vì Tương lai các Dòng sông Lớn (IAGF).

Thứ hai là quy hoạch và phát triển đô thị, giúp kiến tạo lại không gian sống gắn liền với sông nước. Dự án phối hợp cùng Think Playgrounds! quy hoạch bờ sông Hồng, đồng thời triển khai các chương trình trao đổi giáo dục kiến trúc và nghiên cứu khảo cổ cùng Trung tâm Nghiên cứu Khoa học Quốc gia Pháp (CNRS).

Thứ ba là văn hóa giáo dục, nhằm tạo nhịp cầu đối thoại giữa chuyên gia bảo tàng hai nước Pháp - Việt, điển hình là sự phối hợp của Bảo tàng Confluences (Lyon) và các bảo tàng tại TP.HCM để tạo nên trưng bày lần này.

Theo thông tin từ Đại sứ quán Pháp, dự án “Sống cùng dòng sông” là lời mời cùng nhau khám phá, thấu hiểu và chung tay gìn giữ những dòng sông lớn. Dự án được triển khai thông qua nhiều hoạt động tại Hà Nội, TP.HCM, Quy Nhơn, Cần Thơ, Biên Hòa... Bên canh đó, dự án cũng thực hiện một tập san giáo dục dành cho trẻ từ 10 đến 13 tuổi, nhằm giúp các em tìm hiểu về sông ngòi và môi trường theo cách gần gũi, sinh động và dễ tiếp cận hơn.