Trung - Nhật bắt tay triệt phá nền tảng manga lậu toàn cầu

Minh họa . Ảnh: CBR.

Vào ngày 19/11/2025, các nhà chức trách Trung Quốc đã tiến hành khám xét nơi ở của người điều hành Bato.to cùng khoảng 60 trang web liên quan, bao gồm xbato.com và mangapark.io. Hoạt động bắt giữ được tiến hành sau cuộc điều tra của các nhà xuất bản Nhật Bản và cơ quan thực thi pháp luật Trung Quốc.

Hiệp hội phân phối nội dung ra nước ngoài của Nhật Bản (CODA) gần đây đứng ra công bố thông tin này. CODA cũng xác nhận cá nhân trên thừa nhận đã điều hành cả Bato.to và mạng lưới các tên miền liên kết. Người này đã được tại ngoại và dự kiến bị truy tố chính thức trong những tháng tới.

Cái gai của giới xuất bản truyện tranh số

Bato.to ra mắt lần đầu tiên vào năm 2014, vốn hướng đến trở thành một trong những trang web tổng hợp truyện tranh sạch sẽ và được tổ chức tốt. Tuy nhiên, Bato dần dần biến tướng trở thành một mạng lưới phân phối truyện tranh lậu, lưu trữ và cung cấp nội dung do người dùng tự tải lên.

Các tình nguyện viên sẽ quét truyện tranh và webtoon có bản quyền, dịch chúng sang hơn 50 ngôn ngữ, trong đó có tiếng Anh, sau đó tải miễn phí lên mạng Internet.

Nội dung trên Bato rất đa dạng, trải rộng nhiều thể loại và khu vực, từ truyện tranh Nhật Bản, Hàn Quốc đến Trung Quốc. Các bản lậu cũng được công bố chỉ vài giờ sau khi nội dung chính thức được phát hành.

Đối với độc giả, Bato trở thành một trang web quen thuộc. Họ coi đây là một dịch vụ do cộng đồng điều hành và giúp cung cấp nội dung nhanh hơn nhiều so với quy trình cấp phép xuất bản chậm chạp.

Đối với các nhà xuất bản, Bato là một trong những nền tảng vi phạm bản quyền truyện tranh quan ngại nhất trên không gian mạng. Họ cho rằng những nền tảng như Bato làm suy yếu thị trường truyện tranh hợp pháp, khiến người sáng tạo thiệt hại và làm méo mó hệ thống phân phối nội dung trên khắp châu Á, châu Âu và Bắc Mỹ.

Bato đã gây thiệt hại lớn cho giới xuất bản manga. Ảnh: The Verge.

Đến tháng 5/2025, CODA cho biết 60 trang web liên kết trong mạng lưới của Bato đã ghi nhận tổng cộng 350 triệu lượt truy cập chỉ trong một tháng. Con số này đưa Bato trở thành một trong những nền tảng vi phạm bản quyền có lượng truy cập cao nhất trên toàn cầu.

Các nhà điều tra ước tính rằng trong những tháng cao điểm, người điều hành đã kiếm được hơn 400.000 NDT, tương đương khoảng 57.000 USD/tháng chỉ từ quảng cáo.

Một chiến dịch lớn khởi nguồn từ Bato?

Vụ triệt phá này thu hút chú ý không chỉ do quy mô vi phạm của Bato mà còn từ hành động quyết liệt của các nhà chức trách và giới xuất bản. Trước đây, nhiều trang web vi phạm bản quyền đã thành công tránh bị xử lý bằng cách chuyển đổi máy chủ, thay đổi tên miền hoặc hoạt động trong các vùng xám pháp lý giữa các quốc gia.

Tuy nhiên, trường hợp của Bato phản ánh sự hợp tác chặt chẽ giữa các chủ sở hữu bản quyền, cơ quan quản lý và các cơ quan thực thi pháp luật quốc tế, đặc biệt là giữa Nhật Bản và Trung Quốc, hai quốc gia vốn chưa có nhiều hợp tác trong việc thực thi bản quyền số.

Vụ việc lần này dường như báo hiệu một chiến dịch lớn hơn. Giới xuất bản hiện nhắm tới triệt phá hệ thống cơ sở hạ tầng số, mạng lưới quảng cáo, thanh toán và cả các nhà cung cấp dịch vụ lưu trữ. Đây là những mắt xích giúp hoạt động vi phạm bản quyền số quy mô lớn thu được lợi nhuận về tay.

Hành động truy quét Bato là bằng chứng cho thấy ngay cả các hệ sinh thái vi phạm bản quyền khổng lồ và tồn tại nhiều năm qua cũng có thể bị xóa sổ nếu có sự hợp tác chặt chẽ về pháp lý, tài chính và chính trị.

CODA coi chiến dịch lần này là một trong những chiến thắng chống vi phạm bản quyền quan trọng nhất trong lịch sử ngành công nghiệp manga, cả về quy mô vi phạm của Bato và nỗ lực hợp tác quốc tế.

Trong khi hoạt động vi phạm bản quyền nội dung số sẽ không biến mất chỉ sau một đêm, sự thành công của chiến dịch triệt phá Bato cũng có thể khiến các nền tảng lậu khác dè chừng.

Các chuyên gia thực thi pháp luật cũng cho rằng những hoạt động trấn áp liên tục sẽ khiến các nền tảng vi phạm bản quyền số tốn thêm nhiều chi phí để tồn tại và lẩn trốn sự kiểm tra, bị giảm doanh thu quảng cáo và giảm khả năng tiếp cận độc giả, từ đó khiến chúng dần suy yếu.

Đối với độc giả, các chiến dịch truy quét có thể dần thay đổi hành vi của họ, đưa họ đến các nền tảng chính thức như Shonen Jump+, Manga Plus hoặc Webtoon. Những công ty này cũng đang tích cực mở rộng việc phát hành truyện ở nhiều ngôn ngữ và thị trường, cũng như tăng cường triển khai mô hình cho độc giả đọc miễn phí kèm xem quảng cáo trong những năm gần đây.

Minh Hoa