Trường học ban hành quy tắc ứng xử để phòng ngừa bạo lực học đường

Bà Nguyễn Xuân Mai, Phó Trưởng Phòng Học sinh, sinh viên (Sở GD-ĐT TPHCM) tập huấn chuyên đề phòng ngừa bạo lực học đường cho cán bộ quản lý các trường THPT

Tại buổi tập huấn chuyên đề, cán bộ quản lý các trường THPT đã nêu nhiều băn khoăn liên quan đến công tác phát hiện và xử lý khi xảy ra bạo lực học đường trong trường học.

Bà Nguyễn Xuân Mai, Phó Trưởng Phòng Học sinh, sinh viên (Sở GD-ĐT TPHCM), cho biết, học sinh THPT đang ở giai đoạn phát triển bản sắc cá nhân, nhạy cảm với đánh giá của bạn bè, có nhu cầu khẳng định vị thế nhưng khả năng kiểm soát cảm xúc chưa hoàn thiện. Sự bất ổn nội tâm này dễ chuyển hóa thành hành vi hung tính hoặc khiến các em trở thành mục tiêu bị bắt nạt.

Học sinh lớp 12, Trường THPT Bùi Thị Xuân (phường Bến Thành) tham gia hoạt động ngoại khóa cuối năm học 2025-2026

Từ góc độ quản lý, đại diện Sở GD-ĐT TPHCM chỉ ra ba nguyên nhân dẫn đến bất ổn về tâm lý và hành vi của học sinh. Thứ nhất, nguyên nhân từ gia đình, các em thiếu sự quan tâm, giám sát của gia đình hoặc bị gia đình đặt áp lực học tập quá mức. Một số trẻ chứng kiến bạo lực gia đình nên bị ảnh hưởng hành vi bạo lực, được cha mẹ nuông chiều dẫn đến thiếu kỹ năng kiểm soát cơn giận.

Thứ hai, từ nhà trường, quy tắc ứng xử chưa rõ ràng, thiếu giám sát tại khu vực nguy cơ cao; giáo viên chủ nhiệm thiếu kỹ năng xử lý xung đột, chọn im lặng vì sợ liên lụy.

Thứ ba, ảnh hưởng từ xã hội và truyền thông, học sinh bị ảnh hưởng bởi các nội dung bạo lực trên phim ảnh, trò chơi điện tử, mạng xã hội.

"Hậu quả của bạo lực học đường không chỉ khiến học sinh bị bạo lực gặp các chứng rối loạn lo âu, trầm cảm, thu mình né tránh xã hội, sa sút học tập, mất động lực đến trường, nghiêm trọng hơn có thể dẫn đến ý tưởng tự tử mà cả học sinh gây bạo lực cũng bị tổn thương tâm lý, nếu không được can thiệp đúng cách sẽ duy trì hành vi lệch chuẩn khi trưởng thành. Riêng trường học suy giảm niềm tin đối với học sinh và phụ huynh; ảnh hưởng uy tín, thương hiệu giáo dục; tạo bầu không khí lo âu bao trùm, cản trở chất lượng dạy và học", bà Nguyễn Xuân Mai phân tích.

Đặc biệt, nếu bạo lực học đường là vết thương ban đầu, thì việc đăng tải, chia sẻ hình ảnh, video ghi lại sự việc càng khiến tổn thương của học sinh bị khuếch đại ra toàn xã hội, đồng thời kéo theo hệ lụy pháp lý nghiêm trọng cho chính người đăng tải, chia sẻ.

Đại diện Sở GD-ĐT TPHCM lưu ý, theo các quy định pháp luật hiện hành, người chưa thành niên phải chịu trách nhiệm pháp lý tương ứng độ tuổi; cha mẹ có thể liên đới bồi thường. Riêng đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên, việc đăng tải hình ảnh dù nhằm mục đích cảnh báo hay bảo vệ uy tín nhà trường đều không được miễn trừ trách nhiệm nếu gây hậu quả từ việc xâm phạm quyền riêng tư, danh dự người khác.

Từ thực tế đó, Trưởng Phòng Học sinh, sinh viên (Sở GD-ĐT TPHCM) Cao Thị Thiên Phúc đề nghị các trường xây dựng bộ quy tắc ứng xử trong trường học.

"Các vấn đề lệch chuẩn trong trường học là do sai quy tắc ứng xử. Tới đây, Phòng Học sinh, sinh viên sẽ tham mưu lãnh đạo Sở GD-ĐT TPHCM ban hành quy tắc ứng xử của học sinh, sinh viên để dựa vào đó trường học ban hành quy tắc ứng xử trong nhà trường", Trưởng Phòng Học sinh, sinh viên (Sở GD-ĐT TPHCM) cho biết.

Trưởng Phòng Học sinh, sinh viên (Sở GD-ĐT TPHCM) Cao Thị Thiên Phúc đề nghị các trường xây dựng bộ quy tắc ứng xử trong trường học

Ngoài ra, trong các hoạt động tư vấn tâm lý trong trường học, bà Cao Thị Thiên Phúc lưu ý các trường rà soát các hình thức tổ chức sinh hoạt chưa phù hợp, những hoạt động nào không mang hiệu quả thực chất cần kiên quyết xóa bỏ.

Đơn cử, hình thức một báo cáo viên, chuyên gia phát biểu trước toàn trường phù hợp với việc tuyên truyền luật giao thông nhưng không phù hợp với chuyên đề về tâm lý. Thay vào đó, các vấn đề về tâm lý cần phát huy vai trò chủ động phát hiện, đồng hành của giáo viên chủ nhiệm, tránh làm trầm trọng hơn vấn đề tâm lý học sinh đang gặp phải.