Tu-95MS: Vì sao 'Gấu Nga' được hồi sinh trong thời đại tên lửa hành trình?

Tu-95 ban đầu được Liên Xô phát triển như một máy bay ném bom chiến lược. Những phiên bản đầu tiên chủ yếu sử dụng bom để tấn công mục tiêu. Tuy nhiên, sự phát triển của tên lửa hành trình đã làm thay đổi vai trò của loại máy bay này.

Đến thập niên 1970, Liên Xô phát triển một phiên bản Tu-95 mới dành riêng cho nhiệm vụ mang tên lửa hành trình. Đó là Tu-95MS. Điểm đáng chú ý là phiên bản này không được phát triển trực tiếp từ những chiếc Tu-95 ném bom đời đầu.

Tu-95MS được phát triển dựa trên nền tảng máy bay chống ngầm Tu-142. Tu-142 vốn cũng có nguồn gốc từ dòng Tu-95, nhưng đã được cải tiến để thực hiện nhiệm vụ trên biển.

Việc sử dụng nền tảng này tạo cơ sở cho một thế hệ Tu-95 mới với hệ thống và kết cấu phù hợp hơn với nhiệm vụ mang tên lửa.

Mục tiêu của Tu-95MS rất khác so với những phiên bản Tu-95 ban đầu. Máy bay không còn phụ thuộc chủ yếu vào việc mang bom và tiếp cận trực tiếp khu vực mục tiêu.

Thay vào đó, nhiệm vụ chính là đưa tên lửa hành trình tới khu vực phóng rồi khai hỏa từ khoảng cách lớn.

Tu-95MS được thiết kế để mang tên lửa hành trình Kh-55. Máy bay có thể mang 6 tên lửa trong khoang vũ khí. Một số cấu hình sau này còn được cải tiến để mang thêm tên lửa bên ngoài.

Sự thay đổi này giúp Tu-95 phù hợp hơn với môi trường tác chiến mới. Khi hệ thống phòng không ngày càng phát triển, việc đưa một máy bay ném bom lớn tiến sâu vào khu vực được bảo vệ trở nên khó khăn hơn. Máy bay mang tên lửa có thể thực hiện nhiệm vụ từ khoảng cách xa hơn.

Tu-95MS cũng được hưởng lợi từ nền tảng Tu-95 đã chứng minh khả năng hoạt động đường dài. Máy bay vẫn sử dụng 4 động cơ tuốc bin cánh quạt NK-12, cho phép duy trì tầm bay lớn mà không cần từ bỏ hoàn toàn thiết kế ban đầu.

Điều này giải thích vì sao một thiết kế có nguồn gốc từ thập niên 1950 vẫn có thể tiếp tục giữ vai trò chiến lược.

Phần khung máy bay cung cấp khả năng bay xa, trong khi hệ thống điện tử và vũ khí có thể được thay đổi theo từng giai đoạn.

Tu-95MS sau đó tiếp tục được nâng cấp. Các chương trình hiện đại hóa giúp máy bay sử dụng những loại tên lửa hành trình mới hơn, trong đó có tên lửa hành trình Kh-101 và biến thể mang đầu đạn hạt nhân Kh-102.

Từ một máy bay ném bom chiến lược sử dụng bom, Tu-95 đã chuyển thành nền tảng mang tên lửa hành trình tầm xa. T

u-95MS vì vậy không phải sự trở lại đơn thuần của một thiết kế cũ. Nó là kết quả của quá trình thích nghi kéo dài nhiều thập niên.