Từ lớp học truyền thống đến không gian học số ở xã Nam Phù

Trong bối cảnh ngành giáo dục cả nước đang triển khai mạnh mẽ chương trình chuyển đổi số, xã Nam Phù đã chủ động cụ thể hóa chủ trương này bằng những mô hình dạy học sáng tạo, gắn công nghệ với thực tiễn lớp học. Điểm đáng chú ý là sự kết nối hài hòa giữa các môn học, từ ngoại ngữ đến khoa học tự nhiên, tạo nên một hệ sinh thái giáo dục số có tính liên thông, thay vì đổi mới đơn lẻ, rời rạc.

“Giải mã tri thức” – cách tiếp cận mới trong dạy học Tiếng Anh

Tại chuyên đề môn tiếng Anh cấp xã được tổ chức mới đây, phương pháp “học qua mật mã” đã mang đến một trải nghiệm hoàn toàn khác biệt cho học sinh. Thay vì tiếp cận kiến thức theo lối ghi nhớ truyền thống, nội dung bài học được “mã hóa” thành các tình huống, câu đố và nhiệm vụ tương tác.

Trong tiết dạy minh họa với chủ đề về đại từ quan hệ, giáo viên đã tổ chức cho học sinh sử dụng thiết bị số để quét mã QR, truy cập học liệu và tham gia giải mã từng “mảnh ghép” kiến thức. Mỗi câu hỏi không chỉ kiểm tra ngữ pháp mà còn yêu cầu học sinh vận dụng tư duy logic, khả năng suy luận và kỹ năng làm việc nhóm.

Mô hình chuyển đổi số, giảng dạy tiếng Anh thông qua mật mã tại xã Nam Phù. Ảnh: Phương Xuyến

Không khí lớp học trở nên sôi nổi khi học sinh chủ động trao đổi, phản biện và hợp tác để tìm ra đáp án. Việc tích hợp công nghệ số và yếu tố trò chơi đã góp phần giảm áp lực học tập, đồng thời nâng cao hiệu quả ghi nhớ và vận dụng kiến thức, đặc biệt trong bối cảnh chuẩn bị cho kỳ thi vào lớp 10.

Quan trọng hơn, mô hình này không chỉ dừng lại ở đổi mới phương pháp giảng dạy tiếng Anh mà còn góp phần hình thành năng lực số cho học sinh – một trong những yêu cầu cốt lõi của giáo dục hiện đại.

Từ mô phỏng đến trí tuệ nhân tạo trong dạy học khoa học tự nhiên

Song song với đổi mới ở môn ngoại ngữ, lĩnh vực khoa học tự nhiên tại Nam Phù cũng ghi nhận những bước tiến rõ nét trong ứng dụng công nghệ số. Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào thí nghiệm truyền thống, giáo viên đã chủ động sử dụng các phần mềm mô phỏng để tái hiện các hiện tượng vật lý, hóa học, sinh học.

Những thí nghiệm khó triển khai trong điều kiện thực tế nay có thể được trình bày trực quan, sinh động trên nền tảng số. Điều này không chỉ giúp học sinh dễ dàng nắm bắt bản chất vấn đề mà còn bảo đảm an toàn và tiết kiệm chi phí.

Mô hình ứng dụng trí tuệ nhân tạo, phòng học mô phỏng trong giảng dạy các môn khoa học tự nhiên tại xã Nam Phù. Ảnh: Thanh Nhàn

Đáng chú ý, việc tích hợp trí tuệ nhân tạo trong dạy học đang mở ra hướng tiếp cận mới. AI hỗ trợ phân tích năng lực học sinh, từ đó giúp giáo viên điều chỉnh nội dung và phương pháp giảng dạy phù hợp với từng đối tượng. Đồng thời, các nền tảng học tập số cũng tạo điều kiện để học sinh chủ động tiếp cận tri thức, nâng cao khả năng tự học và khám phá.

Sự kết hợp giữa mô phỏng và AI đã góp phần chuyển đổi cách dạy học từ “truyền thụ kiến thức” sang “tổ chức hoạt động học tập”, trong đó học sinh là trung tâm của quá trình tiếp nhận tri thức.

Liên thông đổi mới, xây dựng nền tảng giáo dục số toàn diện

Điểm nổi bật trong quá trình đổi mới giáo dục tại Nam Phù không chỉ nằm ở từng tiết học riêng lẻ mà ở cách tiếp cận mang tính hệ thống. Từ tiếng Anh đến khoa học tự nhiên, công nghệ số và trí tuệ nhân tạo đều được khai thác như những công cụ hỗ trợ đắc lực, hướng tới mục tiêu chung là phát triển năng lực toàn diện cho học sinh.

Nếu ở môn tiếng Anh, công nghệ giúp “trò chơi hóa” việc học, kích thích hứng thú và tư duy ngôn ngữ, thì ở khoa học tự nhiên, công nghệ lại đóng vai trò “phòng thí nghiệm số”, giúp học sinh khám phá thế giới khoa học một cách trực quan. Hai hướng tiếp cận này tuy khác nhau về hình thức nhưng cùng hội tụ ở một điểm: lấy người học làm trung tâm và phát triển năng lực thực chất.

Qua đó, học sinh không chỉ tiếp thu kiến thức mà còn được rèn luyện các kỹ năng thiết yếu của công dân thời đại số như tư duy phản biện, giải quyết vấn đề, sử dụng công nghệ và làm việc nhóm.

Thực tiễn triển khai cho thấy, việc đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong giáo dục tại Nam Phù đã bước đầu mang lại hiệu quả tích cực. Không khí học tập được cải thiện rõ rệt, học sinh hứng thú hơn với bài giảng, trong khi giáo viên cũng chủ động đổi mới phương pháp, nâng cao chất lượng giảng dạy.

Đây là cơ sở quan trọng để địa phương tiếp tục nhân rộng các mô hình hiệu quả, đồng thời hoàn thiện hệ thống hạ tầng và học liệu số, đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục trong giai đoạn hiện nay.

Có thể thấy, từ những tiết học “giải mã tri thức” đến các bài giảng ứng dụng AI, giáo dục Nam Phù đang từng bước chuyển mình theo hướng hiện đại, hội nhập. Quá trình này không chỉ góp phần nâng cao chất lượng dạy và học trước mắt mà còn đặt nền móng cho việc hình thành thế hệ công dân số trong tương lai.

Khánh Huy