Từ vết hoại tử nhỏ vùng nách, phát hiện bệnh sốt mò nguy hiểm
Sốt cao, rét run kéo dài nhưng không rõ nguyên nhân, người phụ nữ 51 tuổi (ở xã Phú Xuyên, Hà Nội) được chuyển đến Bệnh viện Bạch Mai. Chỉ một vết hoại tử nhỏ ở nách đã giúp bác sĩ tìm ra “thủ phạm” là sốt mò - căn bệnh có thể gây biến chứng nặng nếu chẩn đoán muộn.

Bác sĩ Nguyễn Thu Huyền, Viện Y học nhiệt đới Bạch Mai (Bệnh viện Bạch Mai) chăm sóc người bệnh. Ảnh: BVCC
Ngày 11-9, theo tin từ Bệnh viện Bạch Mai, sau một ngày làm việc ở xưởng mộc, người phụ nữ 51 tuổi (ở xã Phú Xuyên, Hà Nội) bắt đầu sốt cao, rét run, không ho. Sốt kéo dài nhiều ngày dù đã được điều trị tại tuyến cơ sở trước khi người bệnh được chuyển đến Bệnh viện Bạch Mai để tiếp tục tìm nguyên nhân.
Khi nhập viện, các chỉ số sinh tồn của người bệnh tương đối ổn định, chưa phát hiện ổ nhiễm khuẩn rõ ràng. Tuy nhiên, khi khám kỹ toàn thân, bác sĩ phát hiện một tổn thương eschar (tổn thương da có vảy hoại tử) ở vùng nách phải.
Xét nghiệm ghi nhận tiểu cầu giảm, CRP (đánh giá tình trạng viêm trong cơ thể) có tăng và men gan tăng nhẹ. Kết hợp diễn biến bệnh, yếu tố dịch tễ và tổn thương trên da, người bệnh được chẩn đoán sốt mò.
Theo bác sĩ Nguyễn Thu Huyền, Viện Y học nhiệt đới Bạch Mai (Bệnh viện Bạch Mai), sốt mò là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính do Orientia tsutsugamushi gây ra, lây sang người qua vết đốt của ấu trùng mò nhiễm khuẩn.
Điều khiến bệnh dễ bị bỏ sót là các triệu chứng ban đầu như sốt cao, rét run, đau đầu, đau mỏi cơ, mệt mỏi... khá giống nhiều bệnh nhiễm trùng khác. Người bệnh cũng thường không biết mình từng bị mò đốt vì ấu trùng rất nhỏ và vết đốt có thể không gây đau.
Theo các chuyên gia y tế, sốt mò thường liên quan đến việc tiếp xúc với môi trường có cây cỏ, bụi rậm, thảm thực vật. Vì vậy, nguy cơ không chỉ có ở người đi rừng mà còn có thể gặp ở người làm ruộng, làm vườn hoặc thường xuyên hoạt động trong môi trường nóng ẩm.
Bệnh có thể điều trị hiệu quả bằng kháng sinh đặc hiệu nếu được phát hiện sớm. Ngược lại, nếu chẩn đoán và điều trị muộn, người bệnh có thể gặp các biến chứng như viêm phổi, suy hô hấp, tổn thương thần kinh, suy gan, suy thận, rối loạn đông máu và suy đa tạng hoặc phải dùng kháng sinh đắt tiền, tăng chi phí điều trị. Kháng sinh không đúng, kéo dài ngày dẫn đến tình trạng kháng kháng sinh trong khi bệnh không thuyên giảm.
Tiến sĩ-bác sĩ Đoàn Thu Trà, quyền Viện trưởng Viện Y học nhiệt đới Bạch Mai cho biết, sốt mò nếu không được phát hiện và điều trị đúng, người bệnh có thể diễn biến nặng, tổn thương nhiều cơ quan, suy đa tạng và có nguy cơ tử vong.
Viện Y học nhiệt đới Bạch Mai từng điều trị thành công, cứu sống nhiều ca bệnh sốt mò, biến chứng nguy hiểm. Người bệnh vào viện trong tình trạng sốt cao nhiều ngày, suy thận cấp, tổn thương gan và nhiều cơ quan khác. Khi chuyển đến Bệnh viện Bạch Mai, người bệnh đã trong tình trạng rất nặng, rối loạn ý thức. Gia đình gần như tuyệt vọng.
Do đó, các bác sĩ khuyến cáo, người dân không nên tự mua kháng sinh điều trị khi chưa được thăm khám. Để phòng bệnh, khi làm ruộng, làm vườn, đi rừng hoặc đến nơi nhiều cây cỏ, bụi rậm, nên mặc quần áo dài, che kín tay chân, hạn chế ngồi hoặc nằm trực tiếp trên nền cỏ. Sau khi trở về nên vệ sinh cơ thể và chú ý kiểm tra các vùng da kín.
Đặc biệt, nếu sốt chưa rõ nguyên nhân, sốt phát ban, hạch to, người dân cần đến cơ sở y tế và chủ động thông báo với bác sĩ về những nơi mình đã đến, công việc đã làm trước khi phát bệnh. Một tổn thương nhỏ, những bất thường trên da đôi khi chính là manh mối quan trọng giúp phát hiện bệnh sớm và ngăn ngừa biến chứng nặng.


