Từ vụ 'Xôi Lạc TV': Ranh giới hình sự trong xâm phạm bản quyền số

Nhóm bị can trong vụ án (Ảnh: Hải Nam).

Từ phát bóng đá lậu đến nguồn thu hàng chục tỷ đồng

Cơ quan điều tra đề nghị truy tố 74 bị can trong vụ án liên quan hệ thống website phát sóng bóng đá lậu “Xôi Lạc TV”. Từ việc cung cấp trái phép nội dung thể thao để thu hút người xem, các hệ thống còn quảng cáo cho các trang cờ bạc trực tuyến, thu về hàng chục tỷ đồng.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Hưng Yên vừa ban hành Kết luận điều tra số 432/KLĐT-CSHS, đề nghị Viện Kiểm sát nhân dân cùng cấp truy tố 74 bị can trong vụ án liên quan hệ thống website phát sóng bóng đá lậu “Xôi Lạc TV” và các trang web vệ tinh.

Theo kết luận điều tra, Phạm Nguyễn Dũng, Lương Tuấn Giang và Nguyễn Công Định bị đề nghị truy tố về hai tội “Xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan” và “Tổ chức đánh bạc”. Nguyễn Trọng Thuận bị đề nghị truy tố về ba tội “Xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan”, “Tổ chức đánh bạc” và “Truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy”. 70 bị can còn lại bị đề nghị truy tố về tội “Đánh bạc”, “Xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan” hoặc “Tổ chức đánh bạc”.

Theo kết luận điều tra, từ ngày 1/1/2025 đến 5/2/2026, hệ thống các website thuộc dự án “90 Phút” đã phát sóng 1.529 bản ghi các trận đấu mà không được chủ thể quyền cho phép. Các quyền liên quan được xác định đang được bảo hộ tại Việt Nam.

Thông qua việc phát sóng, các bị can đồng thời quảng cáo cho nhiều trang cờ bạc trực tuyến. Từ tháng 4/2025 đến tháng 1/2026, hệ thống “90 Phút” thu về hơn 2,7 triệu USDT, tương đương hơn 69 tỷ đồng.

Nguyễn Công Định còn cùng Đỗ Văn Chiến lập hệ thống “Cakhia”, hoạt động tương tự. Hệ thống này thu về hơn 2,5 triệu USDT, tương đương hơn 64 tỷ đồng. Cơ quan điều tra xác định Phạm Nguyễn Dũng và Nguyễn Công Định phải chịu trách nhiệm đối với tổng số tiền thu lợi bất chính từ quảng cáo cờ bạc của hai dự án hơn 130 tỷ đồng.

Vi phạm bản quyền khi nào có thể bị xử lý hình sự?

Điều 225 Bộ luật Hình sự quy định về Tội xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan.

Theo đó, người không được phép của chủ thể quyền tác giả, quyền liên quan mà cố ý sao chép tác phẩm, bản ghi âm, bản ghi hình hoặc phân phối đến công chúng bản sao tác phẩm, bản sao bản ghi âm, bản sao bản ghi hình, xâm phạm quyền đang được bảo hộ tại Việt Nam, có thể bị xử lý hình sự khi hành vi được thực hiện với quy mô thương mại hoặc đạt các ngưỡng luật định.

Cụ thể, trường hợp thu lợi bất chính từ 50 triệu đồng đến dưới 300 triệu đồng; gây thiệt hại cho chủ thể quyền từ 100 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng; hoặc hàng hóa vi phạm trị giá từ 100 triệu đồng đến dưới 500 triệu đồng, người phạm tội có thể bị phạt tiền từ 50–300 triệu đồng hoặc cải tạo không giam giữ đến 3 năm.

Khung hình phạt tăng lên 300 triệu đồng đến 1 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm nếu phạm tội có tổ chức; phạm tội từ hai lần trở lên; thu lợi bất chính từ 300 triệu đồng trở lên; gây thiệt hại cho chủ thể quyền từ 500 triệu đồng trở lên hoặc hàng hóa vi phạm trị giá từ 500 triệu đồng trở lên.

Ngoài hình phạt chính, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20–200 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1–5 năm.

Điều đáng lưu ý đối với hoạt động kinh doanh nội dung số là việc website, nền tảng có lượng người dùng lớn hoặc cung cấp nội dung miễn phí không loại trừ nghĩa vụ tôn trọng quyền tác giả, quyền liên quan. Trường hợp thực hiện hành vi thuộc Điều 225 với quy mô thương mại hoặc đạt một trong các ngưỡng về thu lợi bất chính, thiệt hại cho chủ thể quyền hoặc trị giá hàng hóa vi phạm, người thực hiện có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự nếu đáp ứng đầy đủ các yếu tố cấu thành tội phạm.