Tung hô tội phạm là 'ngầu', 'idol mạng': Cảnh báo lệch chuẩn trong giới trẻ

Theo Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, Công an tỉnh Quảng Ninh, thời gian gần đây xuất hiện hiện tượng một bộ phận người trẻ trên mạng xã hội có hành vi tung hô, cổ súy Bùi Đình Khánh - đối tượng vừa bị tuyên án tử hình bằng những bình luận như “ngầu”, “có khí chất”, “đậm chất giang hồ”.

Đây là ghi nhận từ thực tiễn công tác đấu tranh, phòng ngừa tội phạm ma túy trên địa bàn, phản ánh một biểu hiện lệch lạc đáng lo ngại trong cách tiếp nhận thông tin của một bộ phận người dùng mạng xã hội hiện nay.

Trên mạng xã hội xuất hiện hiện tượng một bộ phận người dùng nhìn nhận sai lệch, thậm chí xem các đối tượng phạm tội nguy hiểm như hình tượng “giang hồ” (Ảnh: minh họa).

Từ hiện tượng này, có thể nhìn rộng hơn để thấy một vấn đề không còn cá biệt: sự đảo chiều giá trị và ngộ nhận về “bản lĩnh” đang âm thầm lan trong không gian mạng, đặc biệt trong giới trẻ.

Ma túy không chỉ hủy hoại một con người mà còn kéo theo biết bao hệ lụy cho gia đình và xã hội. Đằng sau mỗi đường dây ma túy là những thanh niên sa ngã, những mái ấm tan vỡ và sự phát sinh của nhiều loại tội phạm nguy hiểm khác. Không ít trường hợp từ nghiện ngập đã dẫn tới trộm cắp, cướp giật, thậm chí giết người.

Đáng chú ý, trong vụ án liên quan đến Bùi Đình Khánh, hành vi phạm tội của đối tượng còn khiến một cán bộ công an hy sinh khi đang làm nhiệm vụ. Đó không chỉ là mất mát to lớn của lực lượng công an mà còn là nỗi đau không gì bù đắp đối với gia đình người đã ngã xuống.

Phía sau một dòng tin về sự hy sinh là cha mẹ mất con, vợ mất chồng, con nhỏ mất cha. Những mất mát ấy không thể được che phủ bởi bất kỳ lớp “hào quang ảo” nào trên mạng xã hội. Không có hào quang nào trên họng súng của tội phạm.

Thế nhưng, trên mạng xã hội vẫn xuất hiện hiện tượng một bộ phận người dùng nhìn nhận sai lệch, thậm chí xem các đối tượng phạm tội nguy hiểm như hình tượng “giang hồ”, lấy sự liều lĩnh và bất chấp pháp luật để tung hô.

Hiện tượng này không chỉ dừng lại ở một vụ việc đơn lẻ. Trước đó, dư luận từng chứng kiến việc một số “giang hồ mạng” như Ngô Bá Khá (Khá “Bảnh”), Dương Minh Tuyền… được thổi phồng trên mạng xã hội, thu hút sự chú ý bằng hình ảnh xăm trổ, phát ngôn ngông cuồng và lối sống lệch chuẩn. Tuy nhiên, sau sự “nổi tiếng” ấy là những hành vi vi phạm pháp luật và sự trừng phạt nghiêm minh của pháp luật.

Xa hơn, trong nhiều chuyên án ma túy lớn, không ít đối tượng ban đầu cũng từng bị nhìn nhận sai lệch trên mạng xã hội, bị gán cho vỏ bọc “dân anh chị”, “có số má”, thậm chí bị nhầm lẫn giữa sự liều lĩnh và bản lĩnh thật sự. Chỉ đến khi pháp luật vào cuộc, bản chất hành vi mới được phơi bày rõ ràng, đó là tội ác, là sự phá vỡ an toàn xã hội và là bi kịch của nhiều gia đình.

Từ những hiện tượng đó cho thấy, đây không đơn thuần là vài bình luận sai lệch trên mạng xã hội, mà là một vấn đề xã hội đáng lo ngại: sự lệch chuẩn trong hệ giá trị của một bộ phận người trẻ trong môi trường số.

Trước hết là tâm lý đám đông và nhu cầu thể hiện bản thân. Trong không gian mạng, nơi sự chú ý dễ bị nhầm với giá trị, nhiều người trẻ có xu hướng bị cuốn theo những nội dung giật gân, nổi loạn, từ đó vô tình đồng nhất “được chú ý” với “được tôn trọng”.

Bên cạnh đó là tác động của thuật toán mạng xã hội, vốn ưu tiên nội dung gây tranh cãi, kịch tính, khiến hình ảnh tiêu cực có khả năng lan truyền mạnh hơn những giá trị tích cực nhưng thầm lặng.

Sâu xa hơn, hiện tượng này phản ánh khoảng trống trong giáo dục giá trị sống và nhận thức pháp luật, khiến một bộ phận người trẻ chưa đủ nền tảng để phân biệt rạch ròi giữa “bản lĩnh” và “bất chấp”, giữa “cá tính” và “vi phạm pháp luật”.

Cần khẳng định rõ, không có bản lĩnh nào trong việc gieo rắc cái chết trắng, không có khí chất nào trong hành vi tước đoạt mạng sống của người khác, và không có “đời giang hồ” nào có thể đứng ngoài vòng pháp luật.

Điều nguy hiểm nhất không nằm ở một vài lời tung hô nhất thời, mà nằm ở nguy cơ hình thành hệ giá trị sai lệch - nơi tội ác có thể bị thẩm mỹ hóa, và hành vi vi phạm pháp luật có thể bị khoác lên lớp vỏ “phong cách sống”.

Từ vụ án Bùi Đình Khánh, bản án tử hình không chỉ là sự trừng phạt nghiêm khắc của pháp luật, mà còn là lời cảnh tỉnh đắt giá cho những ai đang ngộ nhận về cái gọi là “bản lĩnh giang hồ”.

Khi cánh cửa phòng giam khép lại, mọi lời tung hô trên mạng xã hội đều trở nên vô nghĩa. Không còn “anh hùng”, không còn “khí chất”, chỉ còn một con người phải đối diện với cái giá cuối cùng của tội ác.

Mạng xã hội có thể tạo ra những “hiện tượng” nhất thời, nhưng pháp luật luôn là ranh giới cuối cùng để trả mọi thứ về đúng bản chất - không tô hồng, không thần tượng hóa và không có ngoại lệ.

Giới trẻ hôm nay cần tỉnh táo trước những nội dung lệch lạc, không cổ súy hay thần tượng hóa tội phạm dưới bất kỳ hình thức nào. Bởi điều đáng được tôn trọng trong xã hội không phải sự ngông cuồng hay bất chấp pháp luật, mà là lối sống tử tế, có trách nhiệm và biết thượng tôn pháp luật.

Đừng ngộ nhận tội ác là bản lĩnh. Vì đôi khi, một cú click tung hô sai lầm trên mạng xã hội không chỉ làm sai lệch nhận thức mà còn làm mờ đi ranh giới đúng sai của cả một thế hệ.