Tuổi trẻ Gia Lai tiên phong đưa công nghệ vào đời sống

Từ “cầm tay chỉ việc” đến đồng hành cùng người dân

Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Tuy Phước, chị Võ Thị Thùy Trang - Bí thư Chi đoàn thôn Phước Nghĩa cùng 1 đoàn viên khác thường xuyên tham gia hỗ trợ, hướng dẫn người dân thực hiện các thủ tục hành chính.

Không được đào tạo chuyên sâu về nghiệp vụ hành chính, chị Trang cùng các đoàn viên phải học hỏi cán bộ Trung tâm, làm quen với quy trình và nắm vững thủ tục trước khi hướng dẫn người dân.

Chị Võ Thị Thùy Trang - Bí thư Chi đoàn thôn Phước Nghĩa thường xuyên tham gia hỗ trợ người dân tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Tuy Phước. Ảnh: Thanh Sáng

“Thế hệ trẻ chúng tôi may mắn được học tập, tiếp cận công nghệ mới nên tôi cũng xác định vai trò quan trọng của thanh niên trong quá trình chuyển đổi số của địa phương. Chúng tôi phải trở thành cầu nối, giúp những người lớn tuổi tiếp cận công nghệ” - chị Trang chia sẻ.

Theo anh Lê Huy Thục - Bí thư Đoàn xã Tuy Phước, Ban Chấp hành Đoàn xã xác định, muốn hỗ trợ người dân hiệu quả thì trước hết cán bộ Đoàn, đoàn viên phải am hiểu và thành thạo kỹ năng số.

Do đó, trong năm 2026, Đoàn xã đã phối hợp tổ chức 4 lớp đào tạo, tập huấn với 620 lượt người tham gia; đồng thời cử toàn bộ 20 thành viên Tổ Công nghệ số cộng đồng cùng tập huấn. Nội dung tập huấn tập trung vào những lĩnh vực người dân có nhu cầu như: dịch vụ công trực tuyến, định danh điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt và an toàn thông tin.

Kết quả, trong 9 tháng năm 2026, lực lượng thanh niên xã Tuy Phước đã trực tiếp hướng dẫn, hỗ trợ tới 23.700 lượt người dân; qua đó giúp bà con giải quyết 21.220 hồ sơ trực tuyến, hỗ trợ cài đặt 14.305 tài khoản VNeID và hơn 10.700 lượt thanh toán trực tuyến.

Ngoài Trung tâm Phục vụ hành chính công, hoạt động hỗ trợ còn được đưa về tận thôn, làng thông qua các mô hình như: “Ngày Thanh niên hỗ trợ hồ sơ số”, “Khu vực hỗ trợ dịch vụ công trực tuyến”, “Mùa hè số” và “Chợ chuyển đổi số”.

Với phương pháp “cầm tay chỉ việc”, tuổi trẻ xã Tuy Phước đã tận tình hướng dẫn để người dân có thể dần dần tự mình sử dụng thành thạo các tiện ích số.

Lực lượng đoàn viên, thanh niên phối hợp cùng các đơn vị ra mắt mô hình “Chợ chuyển đổi số" tại chợ Quán Mối (xã Tuy Phước). Ảnh: ĐVCC

Chủ động sáng tạo, phát triển sản phẩm số

Nếu như tại cơ sở, đoàn viên, thanh niên góp phần thu hẹp khoảng cách giữa người dân và công nghệ số, thì trong môi trường học đường, tinh thần tiên phong còn được thể hiện qua việc nghiên cứu, phát triển các sản phẩm công nghệ.

Tại Trường THPT Quốc học Quy Nhơn, học sinh đang tiếp cận AI và các công cụ số theo hướng chủ động hơn, từ khai thác phục vụ học tập đến xây dựng sản phẩm giải quyết những vấn đề thực tiễn.

Tại Cuộc thi Gia Lai Youth HackAIthon 2026 do Tỉnh đoàn tổ chức, Đoàn trường tham gia vòng sơ loại với 5 dự án thi, trong đó có 3 dự án vào vòng chung kết gồm: VNFinder - nền tảng du lịch AI đa vùng; Già làng số - cầu nối công nghệ bảo tồn di sản và thúc đẩy kinh tế địa phương; Lingomate - trợ lý AI hỗ trợ người mới bắt đầu học ngôn ngữ.

Em Nguyễn Minh Triều - thành viên dự án VNFinder - cho biết, nền tảng này hướng đến tự động xây dựng lịch trình cá nhân hóa theo điểm đến, thời gian lưu trú và sở thích của người dùng.

Điểm khác biệt của dự án là khai thác dữ liệu du lịch chi tiết đến cấp huyện, xã, kết hợp công nghệ AI đa tác nhân để hỗ trợ phát triển và kiểm tra nội dung, cùng hệ thống bản đồ định vị GPS, tìm kiếm địa điểm và chỉ đường theo thời gian thực.

Những sản phẩm dự thi như VNFinder hay Già Làng số mới là bước đầu trong hành trình nghiên cứu, hoàn thiện và đưa ý tưởng vào thực tế. Tuy vậy, quá trình học sinh tự tìm vấn đề, thử nghiệm giải pháp, sử dụng công nghệ và phối hợp làm việc đã cho thấy chuyển đổi số trong nhà trường không chỉ nằm ở việc tiếp cận thiết bị hay phần mềm, mà còn ở khả năng vận dụng kiến thức để tạo ra giá trị.

Ở phạm vi cơ sở, nhiều tổ chức Đoàn cũng đang triển khai những mô hình số gắn với thực tiễn. Tiêu biểu như Đoàn xã Tuy Phước xây dựng mô hình “Thư viện số”, cho phép đoàn viên, thanh thiếu nhi và người dân quét mã QR để tiếp cận tài liệu về kỹ năng, pháp luật, STEM, lịch sử địa phương và công tác Đoàn - Hội - Đội.

Trong khi đó, mô hình “Sổ tay số” được triển khai đến 100% cơ sở Đoàn trên địa bàn xã, cung cấp thông tin về phòng, chống lừa đảo trên không gian mạng, ma túy, tệ nạn xã hội, bạo lực học đường và vi phạm pháp luật.

Đoàn xã Tuy Phước ra mắt "Sổ tay số". Ảnh: ĐVCC

Việc số hóa các di tích, điểm đến nổi tiếng cũng được Đoàn thanh niên nhiều phường, xã triển khai để người dân và du khách tiện tìm hiểu thông tin lịch sử, văn hóa. Đơn cử như dự án số hóa Làng văn hóa du lịch Plei Ơp (phường Pleiku) hay số hóa Khu di tích Hố Đá Bàn (xã Phù Mỹ Đông).

Những cách làm trên cho thấy hoạt động chuyển đổi số của thanh niên đang mở rộng từ hỗ trợ thủ tục hành chính sang giáo dục kỹ năng số, phát triển tri thức và quảng bá giá trị địa phương. Tất cả cùng hướng đến mục tiêu đưa công nghệ vào phục vụ những nhu cầu cụ thể của đời sống.