Uganda thông qua Luật Bản quyền mang tính bước ngoặt
Quốc hội Uganda thông qua Dự luật sửa đổi Luật Bản quyền và quyền liên quan cách đây 10 ngày, đánh dấu dấu mốc quan trọng trong quá trình hoàn thiện khung pháp lý về sở hữu trí tuệ tại quốc gia Đông Phi này.
Ảnh mang tính chất minh họa. Nguồn: ITN
Siết chặt thực thi, nâng cao thu nhập cho người sáng tạo
Được đánh giá là thắng lợi mang tính lịch sử đối với cộng đồng sáng tạo, văn bản pháp luật mới không chỉ hướng tới việc bảo đảm quyền lợi kinh tế công bằng hơn cho các tác giả và nghệ sĩ, mà còn đặt nền móng cho việc hội nhập sâu rộng với các chuẩn mực quốc tế về bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ.
Trọng tâm của dự luật là cam kết tăng cường cơ chế phân phối tiền bản quyền một cách minh bạch và hiệu quả. Theo đó, Bộ trưởng Tư pháp và Hiến pháp được trao quyền thiết lập các quy trình thu, phân phối và chi trả tiền bản quyền, phối hợp với Cơ quan đăng ký dịch vụ Uganda. Quy định này nhằm khắc phục những bất cập lâu nay trong việc quản lý nguồn thu từ khai thác các tác phẩm sáng tạo, đặc biệt trong lĩnh vực âm nhạc và xuất bản vốn là nơi tình trạng thất thoát quyền lợi của tác giả diễn ra phổ biến.
Đáng chú ý, luật mới quy định nghĩa vụ trả thù lao công bằng cho người biểu diễn và nhà sản xuất khi các bản ghi âm hoặc tác phẩm nghe nhìn được sử dụng cho mục đích thương mại, phát sóng hoặc trình diễn công cộng. Cơ chế thanh toán sẽ được thực hiện thông qua hệ thống thanh toán quốc gia, đồng thời cơ quan quản lý có trách nhiệm giám sát việc khai thác và báo cáo định kỳ. Điều này cho thấy nỗ lực thiết lập một hệ sinh thái quản trị bản quyền hiện đại, nơi quyền lợi của các chủ thể sáng tạo được bảo đảm trên cơ sở pháp lý chặt chẽ và minh bạch.
Bên cạnh đó, luật cũng đưa ra các chế tài nghiêm khắc hơn đối với hành vi xâm phạm bản quyền. Các cá nhân hoặc tổ chức vi phạm có thể đối mặt với mức án tù lên tới 10 năm hoặc khoản tiền phạt đáng kể lên tới 50 triệu UGX (khoảng 13.400 USD), thậm chí là cả hai. Việc buôn bán thiết bị phục vụ vi phạm bản quyền hay hoạt động của các tổ chức thu phí bất hợp pháp cũng bị xử lý nghiêm minh. Chẳng hạn, đối với các tổ chức thu phí bản quyền bất hợp pháp, hình phạt là án tù lên tới 10 năm hoặc mức phạt tối đa 100 triệu UGX (khoảng 26.900 USD).
Mở rộng bảo hộ, nhưng còn khoảng trống với công nghệ AI
Một điểm tiến bộ khác của luật là việc đưa “tác phẩm mồ côi” vào phạm vi điều chỉnh. Đây là những tác phẩm mà chủ sở hữu không thể xác định hoặc liên hệ. Luật quy định việc khai thác các tác phẩm này phải được cấp phép và đóng phí hàng năm, đồng thời bảo lưu quyền lợi cho chủ sở hữu nếu họ xuất hiện trong tương lai. Cách tiếp cận này vừa tạo điều kiện khai thác nguồn tài nguyên sáng tạo bị “bỏ quên”, vừa bảo đảm nguyên tắc công bằng trong bảo hộ quyền tác giả.
Ngoài ra, luật cũng mở rộng phạm vi bảo hộ đối với các tác phẩm văn học như tiểu thuyết, kịch bản sân khấu, bách khoa toàn thư, cũng như các dạng tác phẩm phái sinh như bản dịch, chuyển thể và biểu đạt văn hóa dân gian. Việc công nhận tri thức truyền thống như một dạng tài sản trí tuệ độc lập là bước đi quan trọng, góp phần bảo vệ bản sắc văn hóa và giá trị di sản của quốc gia trong bối cảnh toàn cầu hóa.
Tuy nhiên, bên cạnh những điểm tiến bộ, theo các nhà quan sát, luật vẫn tồn tại những hạn chế đáng kể, đặc biệt là trong việc xử lý các vấn đề phát sinh từ công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI). Hiện tại, luật chưa đưa ra khung pháp lý rõ ràng cho các tác phẩm do AI tạo ra, vốn là lĩnh vực đang phát triển nhanh chóng và đặt ra nhiều câu hỏi về quyền sở hữu và trách nhiệm pháp lý. Việc thiếu vắng các quy định mang tính dự báo có thể khiến hệ thống pháp luật gặp khó khăn trong việc thích ứng với những biến đổi của nền kinh tế sáng tạo số.
Tin nóng
Xung đột tại Trung Đông đang tạo cú sốc dây chuyền tới xuất khẩu nông sản Việt Nam khi chi phí logistics tăng vọt, thời gian vận chuyển kéo dài và nhiều đơn hàng bị đình trệ. Trước áp lực này, cơ quan quản lý đã xây dựng kịch bản ứng phó, trong khi doanh nghiệp buộc phải xoay trục thị trường để giữ nhịp sản xuất.
Nguồn cung thịt từ chăn nuôi trong nước chiếm trên 93%, nhưng chỉ khoảng 58% được kiểm soát qua liên kết chuỗi. Phần lớn sản phẩm vẫn tiêu thụ dưới dạng tươi sống qua các kênh truyền thống, khiến giá trị gia tăng thấp và bộc lộ rõ những 'điểm nghẽn' kéo dài ở khâu giết mổ, chế biến và phân phối.
Thị trường vàng trong tuần từ ngày 21 đến 28-3 chứng kiến những biến động cực kỳ mạnh mẽ, với những cú 'rơi thẳng đứng' và những đợt phục hồi ngoạn mục.
Sau một tháng kể từ khi xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran bùng phát từ cuối tháng 2/2026, các thị trường tài chính và hàng hóa toàn cầu đã trải qua một giai đoạn biến động mạnh, phản ánh rõ mức độ lan tỏa của cú sốc địa chính trị này.
Ngày 28/3, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức Hội nghị về giải pháp bình ổn giá và đảm bảo nguồn cung phân bón phục vụ sản xuất trồng trọt.
Luật Thủ đô (sửa đổi) được kỳ vọng tạo bước ngoặt thể chế cho Hà Nội khi trao quyền mạnh mẽ hơn về tài chính, quản trị và chính sách phát triển. Từ phân quyền sâu rộng đến cơ chế thí điểm, đổi mới sáng tạo và thu hút nhân tài, Dự thảo Luật đang mở ra không gian phát triển mới, tạo động lực để Thủ đô bứt phá trong giai đoạn tới.
Tin mới
Năm 2026, Sunshine Homes dự kiến trình cổ đông thông qua kế hoạch doanh thu 500 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế 4.500 tỷ đồng, gấp 9 lần doanh thu.
Sáng 28/3, ông Lương Nguyễn Minh Triết, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk dẫn đầu đoàn công tác thăm một số mô hình hợp tác xã nông nghiệp trên địa bàn tỉnh, nhằm đánh giá hiệu quả hoạt động và tháo gỡ khó khăn cho kinh tế tập thể.
Hiệp hội Doanh nghiệp thành phố Cần Thơ định hướng hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động.
'Đủ nguồn, đảm bảo khi khủng hoảng không bị đứt gãy nguồn cung và quan trọng nhất là phải phù hợp với khả năng tiếp cận của người dân và doanh nghiệp', Quyền Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng nhấn mạnh 3 yêu cầu cốt lõi trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu đang biến động mạnh.
Các chuyên gia và nhà quản lý đã hiến kế tháo gỡ những 'điểm nghẽn' về cơ chế, hiến kế để chuyển dịch thể thao từ một lĩnh vực xã hội đơn thuần thành ngành kinh tế dịch vụ mũi nhọn, đóng góp hiệu quả vào sự tăng trưởng của Thủ đô.
Việt Nam đối mặt áp lực an ninh mạng ngày càng gia tăng khi có tới 57% doanh nghiệp thiếu nhân sự CNTT chuyên môn cao, mức cao nhất châu Á và gần gấp đôi Singapore.
Vụ lúa Đông Xuân 2025-2026, toàn tỉnh An Giang xuống giống khoảng 504 nghìn ha, khoảng 2 tuần qua nông dân bước vào thu hoạch lúa.
Việc yêu cầu cắt giảm và đơn giản hóa thủ tục hành chính nhằm góp phần giảm bớt gánh nặng về thời gian và chi phí cho người dân cũng như doanh nghiệp trên địa bàn TP Hải Phòng.