Ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số để giám sát an toàn thực phẩm

Quyết liệt xử lý các “điểm nghẽn” về an toàn thực phẩm

Ghi nhận cho thấy sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền cơ sở trong việc xử lý các “điểm nghẽn” về an toàn thực phẩm (ATTP), song vẫn còn đó những nỗi lo về chuỗi cung ứng thực phẩm trường học và kiểm tra truy xuất nguồn gốc sản phẩm.

Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm (Sở Y tế Hà Nội) Đặng Thanh Phong cùng các thành viên Đoàn kiểm tra liên ngành công tác an toàn thực phẩm số 01 của thành phố. Ảnh: Mai Hoa

Đoàn kiểm tra đã tiến hành làm việc tại trụ sở UBND phường Hoàng Mai với sự góp mặt của đại diện lãnh đạo các phường Lĩnh Nam, Hoàng Mai, Vĩnh Hưng, Tương Mai, Định Công, Hoàng Liệt và Yên Sở.

Thông tin từ các phường báo cáo Đoàn kiểm tra cho thấy, đây đều là những địa bàn có đặc thù dân cư đông đúc, tốc độ đô thị hóa nhanh, gây nhiều thách thức đối với công tác bảo đảm ATTP. Đơn cử, tại phường Hoàng Mai, sau sáp nhập, phường có diện tích lên tới 9km2 với dân số hơn 115.000 người. Trên địa bàn quản lý tới 1.753 cơ sở thực phẩm, bao gồm cả các "túi hàng" lớn của thành phố như chợ đầu mối phía Nam và chợ cá Yên Sở. Tương tự, phường Yên Sở hiện quản lý 285 cơ sở, phường Vĩnh Hưng 883 cơ sở và Lĩnh Nam là 151 cơ sở.

Dù nhân lực còn mỏng và phải kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ, nhưng các phường đã chủ động triển khai các kế hoạch khắc phục "điểm nghẽn" ATTP một cách bài bản. Đơn cử như phường Yên Sở đã tiên phong xây dựng mô hình "Bản đồ số quản lý ATTP". Mô hình này cho phép hiển thị trực quan vị trí, tình trạng pháp lý và lịch sử kiểm tra của từng cơ sở trên nền tảng Google Maps, giúp cán bộ quản lý và người dân dễ dàng giám sát.

Trong đợt cao điểm Tháng hành động và nỗ lực giải quyết các tồn tại từ đầu năm 2026, công tác kiểm tra, xử phạt đã được các địa phương thực hiện ráo riết. Hành vi vi phạm chủ yếu là thiếu giấy chứng nhận đủ điều kiện ATTP và không bảo đảm vệ sinh trong sản xuất.

Một trong những "điểm nghẽn" kéo dài nhiều năm là tình trạng chợ cóc, chợ tạm lấn chiếm lòng đường gây mất vệ sinh đã được tập trung giải tỏa. Phường Lĩnh Nam báo cáo đã giải tỏa xong 3/3 điểm chợ cóc tồn tại trên địa bàn. Phường Vĩnh Hưng cũng đã xử lý dứt điểm 3/5 điểm kinh doanh tự phát, các điểm còn lại đạt 80% tiến độ. Phường Hoàng Mai đã giải tỏa thành công điểm nóng kinh doanh tự phát trên tuyến đường 2,5 xung quanh chợ đầu mối.

Tăng cường bảo đảm an toàn bếp ăn trường học

Thời gian qua, các phường đều tăng cường bảo đảm an toàn bếp ăn trường học. Tại phường Yên Sở, ngay sau “sự cố” liên quan đến Công ty Cường Phát và nguy cơ mất ATTP trong chuỗi cung ứng thực phẩm cho bếp ăn bán trú trường học, UBND phường đã lập tức cho rà soát toàn bộ quy trình tại các trường có liên quan như Tiểu học Tứ Hiệp, THCS Tứ Hiệp và THCS Chu Văn An. Phường yêu cầu các trường chỉ được sử dụng nguồn thực phẩm minh bạch hồ sơ pháp lý, có khả năng truy xuất nguồn gốc và sẵn sàng tạm dừng cung cấp nếu có nghi ngờ.

Tại Vĩnh Hưng và Lĩnh Nam, 100% các bếp ăn tập thể trường học (bao gồm cả mầm non tư thục) đều đã ký cam kết trách nhiệm ATTP.

Các địa phương kiến nghị thành phố cần thường xuyên cập nhật "danh sách đen" các nhà cung cấp vi phạm để chính quyền cơ sở và phụ huynh có căn cứ giám sát chặt chẽ hơn.

Quang cảnh buổi làm việc. Ảnh: Mai Hoa

Mặc dù đạt được nhiều kết quả tích cực, nhưng buổi làm việc cũng thẳng thắn chỉ ra những thách thức nan giải. Đơn cử như nỗi lo về tình trạng kinh doanh thực phẩm online tràn lan. Các cơ sở này đa phần nhỏ lẻ, hoạt động thời vụ và hầu hết không có giấy chứng nhận ATTP, khiến việc kiểm soát chất lượng gặp không ít khó khăn.

Bên cạnh đó, áp lực quản lý tại các khu chợ lớn như chợ đầu mối phía Nam là rất lớn. UBND phường Hoàng Mai kiến nghị thành phố cần sớm thành lập chốt kiểm dịch động vật liên ngành tạm thời tại đây để kiểm soát nguồn gốc sản phẩm động vật ngay từ cửa ngõ trước khi đưa vào kinh doanh.

Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm (Sở Y tế Hà Nội) Đặng Thanh Phong đề nghị mỗi phường cần có những phương pháp và kế hoạch riêng biệt, phù hợp với đặc thù của từng loại hình quản lý trong công tác an toàn thực phẩm. Ảnh: Mai Hoa

Kết luận tại buổi kiểm tra, Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm (Sở Y tế Hà Nội) Đặng Thanh Phong đánh giá cao sự chủ động của các phường trong công tác bảo đảm ATTP. Đi sâu vào vấn đề giải quyết các “điểm nghẽn” ATTP tại địa phương, ông Phong cảnh báo về tình trạng tái vi phạm tại các chợ cóc, chợ tạm ngay sau khi lực lượng chức năng rút đi và đề xuất giải pháp công nghệ như lắp đặt camera AI để giám sát thường trực. Theo ông, mỗi phường cần có những phương pháp và kế hoạch riêng biệt, phù hợp với đặc thù của từng loại hình quản lý, từ chợ đầu mối, chợ dân sinh đến thức ăn đường phố và bếp ăn trường học. Ông đặc biệt đề cao vai trò của việc truy xuất nguồn gốc thực phẩm, coi đây là yếu tố then chốt, đồng thời khuyến khích các đơn vị ứng dụng mạnh mẽ các công cụ số và vận dụng tổng đài phản ánh (như 1022) để huy động sức mạnh giám sát từ nhân dân.

Cùng với đó, ông Đặng Thanh Phong đặc biệt lưu ý về đạo đức công vụ và sự minh bạch trong phối hợp xử lý sự cố. Ông khẳng định Chi cục luôn sẵn sàng đồng hành, hỗ trợ nhân lực và chuyên môn 24/7 để cùng chính quyền cơ sở xử lý sự cố một cách khoa học và chuyên nghiệp nhất. Thông điệp xuyên suốt là sự kết hợp chặt chẽ giữa tính nghiêm minh của pháp luật, sự hỗ trợ của công nghệ và tinh thần trách nhiệm cao độ của đội ngũ cán bộ cơ sở để xây dựng một môi trường thực phẩm an toàn, bền vững cho Thủ đô.