'Vàng lỏng' của cá mập giá trị thế nào khiến bị săn bắt quá mức?

Cá mập gulper sinh sống ở những vùng biển có độ sâu khoảng 200 - 1.500m trên khắp thế giới. Chúng có cơ thể thon dài, kích thước khoảng 2m và nổi bật với đôi mắt xanh lục. Ảnh: miyaru.org.

Theo các nhà khoa học, cá mập gulper là một trong ít những sinh vật tiền sử còn tồn tại đến ngày nay. Trong số các loài cá mập, cá mập gulper là loài có tỷ lệ dầu gan chứa squalene cao nhất. Bởi lẽ, dầu gan của cá mập gulper chứa hơn 70% squalene. Ảnh: Andy Murch/Nature Picture Library.

Squalene là hợp chất thường dùng trong mỹ phẩm nhờ đặc tính chống oxy hóa và dưỡng ẩm. Hợp chất cũng hiện diện tự nhiên trong bã nhờn của da người. Ảnh: IFAW.

Theo Quỹ Bảo vệ Động vật Quốc tế (IFAW), squalen được sử dụng trong rất nhiều sản phẩm, từ đồ trang điểm, kem dưỡng sau khi cạo râu, kem chống nắng, đến miếng dán nicotine và thuốc điều trị trĩ. Vì vậy, squalen được coi như "vàng lỏng". Ảnh: IFAW.

Do nhu cầu sử dụng squalen trong việc sản xuất mỹ phẩm ngày càng cao nên loài cá mập gulper bị đánh bắt quá mức trong những năm qua. Ảnh: D Ross Roberston/Public Domain.

Trong nghiên cứu công bố trên tạp chí Science năm 2024 về tình trạng của 521 loài cá mập và cá đuối sống ở vùng nước sâu, gần 2/3 số cá mập biển sâu nguy cấp do bị đánh bắt để lấy dầu gan. Ảnh: edition.mv.

Do đó, quần thể cá mập gulper suy giảm mạnh về số lượng. Việc phục hồi quần thể gulper gặp nhiều khó khăn do loài này phát triển chậm và tuổi sinh sản cũng muộn. Ảnh: marilles.org.

Trong thời gian qua, nhiều quốc gia trên thế giới đã triển khai các giải pháp nhằm phục hồi quy mô quần thể cá mập gulper. Trong số này, chúng được đưa vào Phụ lục II của CITES, giúp kiểm soát việc buôn bán xuyên biên giới quốc tế và tăng cường giám sát. Ảnh: Marinethemes.com.

Mời độc giả xem video: Phát hiện thêm nhiều loài mới ở Khu vực sông Mekong. Nguồn: THĐT1.

Tâm Anh (TH)