Vì sao Big Tech Trung Quốc đua nhau lì xì trong Tết Nguyên đán?

Các Big Tech của Trung Quốc đang đua nhau rải tiền thu hút người dùng dịp Tết nguyên đán

Năm 2026 đánh dấu một bước ngoặt quan trọng khi cuộc đua không còn xoay quanh thương mại điện tử hay thanh toán trực tuyến, mà chuyển sang mặt trận trí tuệ nhân tạo (AI). Từ ByteDance, Tencent cho đến Alibaba và Baidu, tất cả đều đang dốc hầu bao hàng tỉ nhân dân tệ dưới hình thức "hồng bao" (lì xì) để lôi kéo người dùng phổ thông làm quen với các mô hình ngôn ngữ lớn mới nhất của họ. Đằng sau những phong bao đỏ rực rỡ ấy là một cuộc chiến khốc liệt nhằm giành lấy vị thế thống trị trong kỷ nguyên internet tiếp theo.

Cú hích từ đài truyền hình quốc gia và tham vọng tái hiện lịch sử của Tencent

Phát súng hiệu lệnh cho cuộc đua năm nay được bắn đi từ cuối tháng 12, khi Đài truyền hình Trung ương Trung Quốc (CCTV) chính thức công bố một thông tin chấn động giới công nghệ: Volcengine, bộ phận đám mây của ByteDance, sẽ trở thành đối tác AI độc quyền cho chương trình Gala Lễ hội mùa xuân (Chunwan) năm 2026.

Đối với người dân Trung Quốc, Chunwan không chỉ là một chương trình tạp kỹ, mà là một nghi thức văn hóa không thể thiếu trong đêm giao thừa với hàng tỉ người theo dõi. Việc ByteDance giành được vị trí này đồng nghĩa với việc chatbot Doubao của họ sẽ hiện diện trong mọi ngóc ngách của chương trình, từ khâu sản xuất, tương tác trực tuyến với khán giả cho đến các luồng phát trực tiếp. Đây là một lợi thế quảng bá khổng lồ mà bất kỳ đối thủ nào cũng phải thèm khát.

Không chịu ngồi yên nhìn đối thủ độc chiếm ánh đèn sân khấu, Tencent (chủ sở hữu của siêu ứng dụng WeChat) đã lập tức đáp trả bằng một chiến dịch đầy tham vọng bắt đầu từ ngày 1 tháng 2. Tập đoàn này tuyên bố chi tới 1 tỉ nhân dân tệ (tương đương khoảng 144 triệu USD) cho chiến dịch lì xì trên chatbot Yuanbao của mình. Cơ chế của chương trình rất đơn giản nhưng đầy tính kích thích: người dùng có thể nhận được các phong bao lì xì tiền mặt, với giá trị cao nhất lên tới 10.000 nhân dân tệ, chỉ bằng cách trải nghiệm các tính năng AI mới hoặc "giật" lì xì ngay trên ứng dụng.

Động thái này của Tencent không phải là ngẫu nhiên. Trong một cuộc họp nội bộ trước đó, Chủ tịch kiêm CEO Pony Ma đã bày tỏ mong muốn tái hiện lại "khoảnh khắc hồng bao WeChat" lịch sử của năm 2015. Khi đó, nhờ sự hợp tác với Gala của CCTV và tung ra tính năng lì xì điện tử, WeChat đã đạt được mức tăng trưởng người dùng bùng nổ, thay đổi vĩnh viễn thói quen thanh toán của người dân Trung Quốc chỉ sau một đêm.

Giờ đây, với Yuanbao, Pony Ma kỳ vọng một phép màu tương tự sẽ xảy ra, biến AI từ một công cụ của giới công nghệ trở thành vật dụng hàng ngày của mọi nhà. Những con số ban đầu cho thấy chiến lược này đang phát huy tác dụng. Chỉ trong ngày đầu tiên ra mắt chiến dịch, Tencent ghi nhận số lượng yêu cầu đối với tính năng tạo ảnh bằng AI của Yuanbao đã tăng vọt gấp 30 lần. Đồng thời, mức độ tương tác của người dùng mới cũng rất ấn tượng, với trung bình hơn tám lượt hỏi đáp với chatbot mỗi ngày, cho thấy sự tò mò và hứng thú của công chúng đã được kích hoạt thành công.

Cuộc đua đốt tiền của Alibaba, Baidu và chiến lược phổ cập AI

Nếu Tencent gợi nhớ về quá khứ huy hoàng thì Alibaba lại cho thấy sức mạnh tài chính áp đảo của mình trong hiện tại. Vào ngày 2 tháng 2, gã khổng lồ thương mại điện tử này đã tuyên bố chi ngân sách lên tới 3 tỉ nhân dân tệ để phân phát hồng bao thông qua mô hình ngôn ngữ lớn Qwen (Tongyi Qianwen), bắt đầu từ ngày 6 tháng 2.

Alibaba đã khôn khéo lồng ghép chiến dịch này vào các nhu cầu thiết thực của giới trẻ. Bất kỳ người dùng nào tải xuống ứng dụng và nâng cấp lên phiên bản mới nhất đều sẽ nhận được phiếu giảm giá trà sữa trị giá 25 nhân dân tệ. Không dừng lại ở đó, cơ chế lan truyền cũng được tận dụng triệt để: với mỗi người bạn mới được mời tham gia thành công, cả người mời và người được mời đều sẽ nhận thêm một ly nước miễn phí.

Sức hấp dẫn của những cốc trà sữa miễn phí và các ưu đãi thiết thực đã tạo nên một làn sóng tải ứng dụng khổng lồ. Đại diện của Qwen tiết lộ rằng chỉ trong vòng 9 giờ đầu tiên sau khi chiến dịch khởi động, đã có hơn 10.000 đơn đặt hàng được thực hiện bằng các phiếu giảm giá này. Alibaba còn có kế hoạch mở rộng chương trình lì xì sang các ứng dụng khác trong hệ sinh thái của mình như trang mua sắm Tmall và nền tảng thực phẩm tươi sống Freshippo, tạo nên một mạng lưới tiếp thị AI bao trùm mọi mặt đời sống.

Ở một diễn biến khác, Baidu, công ty đi đầu trong lĩnh vực tìm kiếm và AI tại Trung Quốccũng không đứng ngoài cuộc chơi. Họ công bố chiến dịch hồng bao trị giá 500 triệu nhân dân tệ để quảng bá cho chatbot Ernie Bot. Giống như các đối thủ, Baidu cũng treo giải thưởng lớn với giá trị phong bao lì xì đơn lẻ cao nhất lên tới 10.000 nhân dân tệ để thu hút sự chú ý.

Sự hào phóng đồng loạt của các ông lớn công nghệ đặt ra câu hỏi: Tại sao họ lại chọn thời điểm này và phương thức này? Theo ông Zhang Yi, CEO kiêm nhà phân tích trưởng tại công ty tư vấn iiMedia Research Group, chiến lược này nhắm đến một mục tiêu rất cụ thể. Các chương trình khuyến mãi bằng tiền mặt thực tế không có nhiều sức hút đối với nhóm người dùng có thu nhập cao và trình độ học vấn tốt, bởi phần lớn nhóm này đã quen thuộc và đang sử dụng các công cụ chatbot cho công việc hằng ngày.

Mục tiêu thực sự của các chiến dịch lì xì là tầng lớp người dùng phổ thông, những người ở các thành phố cấp thấp hơn hoặc vùng nông thôn, nơi khái niệm về AI vẫn còn mới mẻ. Tiền mặt là động lực hiệu quả nhất để khuyến khích họ tải ứng dụng và thực hiện những thao tác đầu tiên với trí tuệ nhân tạo. Thời điểm Tết Nguyên đán là lúc hàng trăm triệu người dân di chuyển về quê, mang theo những câu chuyện và xu hướng công nghệ mới về các vùng xa xôi, tạo ra cơ hội ngàn vàng để các ứng dụng AI thâm nhập vào thị trường đại chúng.

Tương lai của hệ sinh thái số: Khi AI thay thế công cụ tìm kiếm

Bên cạnh cuộc chiến về tiền mặt, Tết Nguyên đán năm nay còn là sân khấu trình diễn của những công nghệ tiên tiến nhất. Ngoài việc phát lì xì, các công ty như ByteDance và DeepSeek đều lên kế hoạch tung ra các mô hình AI thế hệ mới. Mặc dù có tin đồn về việc DeepSeek có thể trì hoãn ngày ra mắt, nhưng ByteDance đã nhanh chóng chiếm lĩnh tiêu đề các mặt báo khi giới thiệu Seedance 2.0 vào thứ Hai vừa qua. Đây là một công cụ tạo video bằng AI hỗ trợ tới tám ngôn ngữ, được xem là phát súng mở màn cho chuỗi sản phẩm mới mà công ty này dành riêng cho dịp Lễ hội mùa xuân. Sự ra mắt của Seedance 2.0 lập tức tạo hiệu ứng tích cực trên thị trường chứng khoán, đẩy giá cổ phiếu của nhiều công ty liên quan đến ứng dụng AI tại Trung Quốc tăng kịch trần.

Theo số liệu từ Trung tâm Thông tin Mạng Internet Trung Quốc, tính đến tháng 6 năm 2025, số lượng người dùng AI tạo sinh tại quốc gia này đã đạt mốc 515 triệu người, tăng thêm 266 triệu người so với tháng 12 năm 2024. Tỉ lệ thâm nhập hiện đứng ở mức 36,5%, một con số ấn tượng nhưng cũng cho thấy vẫn còn dư địa phát triển rất lớn. Alicia Yap, nhà phân tích tại Citigroup, nhận định rằng cuộc chiến giành giật lưu lượng người dùng giữa các chatbot AI sẽ còn leo thang gay gắt hơn nữa trong năm 2026. Các ông lớn internet đang chạy đua với thời gian để nắm giữ "cổng kết nối" của kỷ nguyên AI, bởi ai nắm được cổng này sẽ nắm quyền kiểm soát khả năng kiếm tiền trong tương lai.

Jacob Cooke, đồng sáng lập kiêm CEO của công ty tư vấn WPIC Marketing and Technologies, cho rằng sự chuyển dịch trọng tâm từ thanh toán hay video ngắn sang cơ sở hạ tầng AI thế hệ mới là điểm khác biệt lớn nhất của mùa Tết năm nay. Các mô hình ngôn ngữ lớn đang được định vị để trở thành nền tảng nền tảng cho mọi hoạt động trực tuyến, từ tìm kiếm thông tin, gia tăng năng suất làm việc, sáng tạo nội dung cho đến tương tác xã hội và thương mại điện tử. Ông Zhang Yi của iiMedia cũng đồng tình với quan điểm này khi cho rằng các mô hình ngôn ngữ lớn có tiềm năng phát triển thành, hoặc thậm chí thay thế hoàn toàn các công cụ tìm kiếm truyền thống. Nếu hệ sinh thái các tác nhân AI (AI agents) trưởng thành, chúng thậm chí có thể đe dọa vị thế của các nền tảng xã hội thống trị hiện nay như WeChat.

Chính viễn cảnh về một cuộc soán ngôi ngoạn mục trong trật tự công nghệ đã thúc đẩy các công ty không tiếc tiền của để giành lấy sự chú ý ban đầu của người dùng. Tuy nhiên, như Jacob Cooke đã cảnh báo, sự bền vững của đà tăng trưởng này không nằm ở số tiền lì xì người dùng nhận được. Sau khi không khí lễ hội qua đi và các khoản trợ cấp cạn kiệt, liệu người dùng có tìm thấy giá trị thực sự và liên tục từ các ứng dụng AI này hay không mới là yếu tố quyết định kẻ thắng người bại. Cuộc chiến lì xì có thể giúp các hãng công nghệ mở cánh cửa vào nhà người dân, nhưng chỉ có chất lượng sản phẩm mới giúp họ ở lại đó lâu dài.

Bùi Tú