Vì sao các hệ thống công nghệ liên tiếp gặp sự cố?

Chỉ trong vòng vài ngày qua, hàng loạt hệ thống công nghệ quan trọng đã gặp trục trặc, từ dịch vụ Microsoft, hệ thống điều hành hàng không của Mỹ, ngân hàng JPMorgan Chase cho tới các nền tảng của Apple và một số cơ quan chính phủ.

Ảnh minh họa

Ảnh minh họa

Mặc dù các sự cố xảy ra gần như cùng lúc, nhưng theo các chuyên gia, đây không phải dấu hiệu của một cuộc tấn công mạng quy mô lớn mà phản ánh những điểm yếu ngày càng rõ của hạ tầng số hiện đại.

Những vụ gián đoạn liên tiếp đã làm dấy lên câu hỏi liệu có tồn tại một nguyên nhân chung phía sau hay không. Tuy nhiên, đến nay, các cơ quan chức năng và doanh nghiệp liên quan đều xác định các sự cố xuất phát từ những nguyên nhân khác nhau.

Microsoft cho biết dịch vụ của hãng bị ảnh hưởng bởi lỗi phần mềm kết hợp với các vấn đề về kết nối nội bộ và năng lực máy chủ.

Cục hàng không liên bang Mỹ xác định sự cố khiến hoạt động hàng không Mỹ đình trệ liên quan đến quá trình nâng cấp mạng viễn thông.

JPMorgan Chase ghi nhận lỗi kỹ thuật nội bộ, trong khi Apple quy nguyên nhân cho một bản cập nhật hệ thống. Không có bằng chứng cho thấy các vụ việc có liên hệ trực tiếp với nhau.

Theo các chuyên gia an ninh mạng, việc nhiều hệ thống cùng gặp sự cố trong thời gian ngắn cho thấy mức độ phụ thuộc ngày càng lớn của nền kinh tế vào một số ít nhà cung cấp hạ tầng công nghệ.

Bề ngoài, Internet được xây dựng như một mạng lưới phi tập trung. Tuy nhiên, trên thực tế, phần lớn hoạt động điện toán đám mây, lưu trữ dữ liệu, xác thực người dùng và kết nối doanh nghiệp hiện phụ thuộc vào một nhóm nhỏ các nhà cung cấp lớn.

Khi một mắt xích quan trọng gặp trục trặc, tác động có thể lan rộng rất nhanh sang nhiều lĩnh vực khác nhau.

Một nguyên nhân khác được nhắc đến là hiện tượng "nợ công nghệ", thuật ngữ chỉ tình trạng các tổ chức liên tục bổ sung những công nghệ mới nhưng vẫn phải duy trì các hệ thống cũ được xây dựng từ nhiều năm trước.

Sau thời gian dài phát triển, nhiều doanh nghiệp và cơ quan chính phủ đang vận hành đồng thời hàng loạt nền tảng thuộc các thế hệ công nghệ khác nhau, khiến hệ thống ngày càng phức tạp và khó kiểm soát.

Các chuyên gia cho rằng điều này làm gia tăng nguy cơ phát sinh lỗi trong quá trình nâng cấp, bảo trì hoặc tích hợp các công nghệ mới.

Nhiều sự cố gần đây đều xuất hiện trong hoặc sau các đợt nâng cấp hệ thống, cho thấy thách thức ngày càng lớn trong việc duy trì hoạt động ổn định của những hạ tầng số đã mở rộng quá nhanh trong nhiều năm.

Sự phát triển của trí tuệ nhân tạo cũng góp phần làm thay đổi bức tranh. Theo một số chuyên gia an ninh mạng, AI đang giúp phát hiện các lỗ hổng phần mềm nhanh hơn bao giờ hết.

Tuy nhiên, khả năng vá lỗi và triển khai cập nhật của nhiều tổ chức lại không theo kịp tốc độ phát hiện vấn đề. Điều này tạo ra áp lực lớn đối với các đội ngũ kỹ thuật, đặc biệt ở những hệ thống có quy mô lớn hoặc vận hành liên tục.

Một nghịch lý của nền kinh tế số đang ngày càng rõ nét, đó là công nghệ giúp gia tăng hiệu quả, giảm chi phí và tăng khả năng kết nối, nhưng đồng thời cũng khiến rủi ro lan truyền rộng hơn khi sự cố xảy ra.

Một lỗi phần mềm, thay đổi cấu hình hay trục trặc trong quá trình bảo trì giờ đây có thể tác động tới hàng triệu người dùng chỉ trong thời gian ngắn.

Theo các chuyên gia, điều đáng lo ngại không phải là các sự cố xuất hiện cùng lúc, mà là mức độ ảnh hưởng ngày càng lớn của mỗi sự cố.

Nếu trước đây một lỗi kỹ thuật chỉ ảnh hưởng tới một doanh nghiệp hoặc một cơ quan riêng lẻ, thì hiện nay nó có thể làm gián đoạn hoạt động hàng không, hệ thống tài chính, chuỗi cung ứng hoặc các dịch vụ công cộng trên diện rộng.

Hàng loạt sự cố xảy ra thời gian qua như lời nhắc nhở về tính mong manh của một nền kinh tế ngày càng phụ thuộc vào các hệ thống số.

Trong khi các doanh nghiệp tiếp tục đầu tư vào trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây và tự động hóa, giới chuyên gia cho rằng ưu tiên không kém phần quan trọng là tăng cường khả năng dự phòng, nâng cấp hạ tầng cũ và xây dựng các cơ chế phục hồi nhanh khi sự cố xảy ra.

Ở góc độ rộng hơn, những gì diễn ra trong vài ngày qua cho thấy câu hỏi lớn nhất của thời đại số có thể không còn là công nghệ có thể làm được gì, mà là liệu các hệ thống đang vận hành xã hội hiện đại có đủ khả năng chống chịu khi mọi thứ cùng lúc gặp trục trặc hay không.

Theo Scientific American

Thu Nguyên

Nguồn ANTĐ: https://anninhthudo.vn/vi-sao-cac-he-thong-cong-nghe-lien-tiep-gap-su-co-post676269.antd