Vì sao khách tây sốc khi khám bệnh ở Việt Nam?

Chi phí dễ chịu, chất lượng điều trị tốt giúp y tế Việt Nam ghi điểm trong mắt du khách nước ngoài. Ảnh minh họa: Linh Huỳnh.

Người đàn ông quốc tịch Mỹ đến Việt Nam với phần bụng xệ nặng nề sau hành trình giảm từ 180 kg xuống 150 kg. Ở tuổi 61, ông gần như không thể đi lại bình thường, thường xuyên đau khớp vì lớp da, mỡ dư thừa kéo trĩu cơ thể.

Tại Mỹ, ca phẫu thuật tạo hình thành bụng được báo giá tới 200.000 USD và không được bảo hiểm chi trả. Sau nhiều cân nhắc, ông quyết định đặt cược vào một chuyến bay xuyên đại dương để đến Việt Nam.

Đó là cuộc đấu trí nghẹt thở kéo dài suốt 12 tiếng đồng hồ. Thay vì chỉ xử lý phần bụng trước như kỹ thuật thông thường, ê-kíp phải hút mỡ và cắt bỏ toàn bộ phần da xệ quanh thành bụng, kéo dài 360 độ quanh lưng. Với bệnh nhân béo phì nặng, đây là ca phẫu thuật nhiều rủi ro, đặc biệt là nguy cơ thuyên tắc mạch hoặc thuyên tắc phổi.

Ca mổ thành công dưới bàn tay của bác sĩ Việt Nam, giải thoát người bệnh ngoại quốc khỏi chiếc "vỏ bọc" nặng nề.

Người nước ngoài sử dụng dịch vụ y tế Việt Nam. Ảnh: Gunner Goes Global.

Câu chuyện này là lát cắt rõ nét cho thấy bước chuyển mình mạnh mẽ của y tế Việt Nam: Từ một lựa chọn giá rẻ sang điểm đến mới của du lịch y tế trên tất cả lĩnh vực

Nhóm khách phổ biến ở bệnh viện Việt Nam

Theo Sở Du lịch TP.HCM, mỗi năm Việt Nam đón khoảng 300.000 lượt khách nước ngoài đến khám, chữa bệnh, trong đó gần 40% lựa chọn TP.HCM - trung tâm y tế lớn nhất cả nước. Xu hướng này được dự báo sẽ còn tăng tốc. Theo IMARC Group, quy mô thị trường du lịch y tế Việt Nam có thể chạm mốc 3,7 tỷ USD vào năm 2033, tương ứng tốc độ tăng trưởng kép (CAGR) 17,8%.

Sự thay đổi này cũng được cảm nhận rõ tại các cơ sở y tế. Trao đổi với Tri Thức - Znews, TS.BS Nguyễn Phan Tú Dung, Giám đốc Bệnh viện Thẩm mỹ JW Hàn Quốc, cho biết nếu trước đây mỗi tháng bệnh viện chỉ tiếp nhận vài bệnh nhân nước ngoài thì nay hầu như ngày nào cũng có khách quốc tế đến khám hoặc điều trị, nâng tổng số lên khoảng 50-60 người mỗi tháng.

Bác sĩ Tú Dung thường xuyên tiếp nhận bệnh nhân nước ngoài. Ảnh: BSCC.

Australia hiện là thị trường lớn nhất của bệnh viện, vượt cả Mỹ dù dân số chỉ chưa đến 30 triệu người. Xếp sau là Indonesia, Singapore, Philippines và một số quốc gia Đông Á. Trong khi đó, nhóm khách đến từ các quốc gia Arab tuy không đông nhưng sẵn sàng chi trả cao. Đến nay, bệnh viện đã phục vụ bệnh nhân đến từ khoảng 50 quốc gia.

Không chỉ thẩm mỹ, nha khoa cũng đang trở thành thế mạnh của du lịch y tế Việt Nam. Thống kê của IMARC Group, thị trường du lịch nha khoa Việt Nam được ước tính đạt 31,88 triệu USD trong năm 2025 và dự kiến tăng lên 79,55 triệu USD vào năm 2034.

Theo bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Đức Minh, Giám đốc Bệnh viện Răng Hàm Mặt TP.HCM, khoảng 60-65% bệnh nhân của bệnh viện là người dân TP.HCM, khoảng 20% đến từ các tỉnh, thành khác. Ngoài ra, bệnh viện còn tiếp nhận lượng đáng kể Việt kiều trở về nước kết hợp thăm gia đình và điều trị nha khoa, phổ biến là Australia và Mỹ.

Đằng sau những cú sốc

Những hóa đơn khám chữa bệnh được du khách quốc tế chia sẻ và cảm thán "rẻ đến ngỡ ngàng" rầm rộ trên mạng xã hội thời gian qua không còn là chuyện lạ. Lý giải điều này, TS.BS Nguyễn Phan Tú Dung cho rằng bệnh nhân quốc tế lựa chọn TP.HCM nằm ở tốc độ và sự thuận tiện trong quy trình khám chữa bệnh.

Ở nhiều quốc gia phát triển, người bệnh thường phải trải qua hàng loạt bước từ khám bác sĩ gia đình, chụp cắt lớp, chờ kết quả đến xếp lịch phẫu thuật, có khi kéo dài nhiều tuần hoặc nhiều tháng. Trong khi đó, tại Việt Nam, nếu đã đặt lịch trước, bệnh nhân có thể khám, làm xét nghiệm trong buổi sáng và tiến hành phẫu thuật ngay trong ngày hoặc ngày hôm sau.

Ông dẫn chứng một Việt kiều Mỹ mắc hội chứng ống cổ tay từng phải chờ hai tháng để được phẫu thuật tại Mỹ và chi khoảng 2.000 USD. Người này trở về Việt Nam, hoàn tất xét nghiệm và ca mổ chỉ trong một ngày với chi phí 15-20 triệu đồng. Hôm sau, bệnh nhân có thể đi lại và trở về Mỹ.

Susan Lindgren chia sẻ cảm xúc bất ngờ khi đến Bệnh viện Mắt Đà Nẵng khám bệnh với chi phí 45.000 đồng. Ảnh: Cắt từ video.

Không ít bệnh nhân thậm chí xem việc điều trị là một phần của chuyến du lịch. TS Dung cho biết một cặp vợ chồng người Mỹ đã dành gần 4 tuần khám phá Hà Nội, Ninh Bình, Hạ Long, Đà Nẵng, Hội An và Nha Trang trước khi vào TP.HCM để người vợ thực hiện phẫu thuật căng da mặt.

“Với tổng ngân sách chưa đầy 15.000 USD, cặp đôi đã có một kỳ nghỉ dưỡng trọn vẹn kết hợp làm đẹp, trong khi nếu ở Mỹ, riêng chi phí cho một ca phẫu thuật căng da mặt tương tự đã tiêu tốn đến 20.000 USD”, ông nói.

Theo bác sĩ Nguyễn Đức Minh, Giám đốc Bệnh viện Răng Hàm Mặt TP.HCM, chất lượng chuyên môn tại Việt Nam hiện đã tiệm cận nhiều quốc gia phát triển. Riêng trong lĩnh vực nha khoa và thẩm mỹ, bác sĩ Việt Nam còn có lợi thế khi am hiểu đặc điểm khuôn mặt, cấu trúc răng và quan niệm thẩm mỹ của người châu Á, từ đó mang lại kết quả phù hợp, hài hòa hơn.

Điểm hạn chế

Theo TS.BS Nguyễn Phan Tú Dung, y tế Việt Nam hiện đã đủ năng lực triển khai nhiều kỹ thuật chuyên sâu, từ ghép tạng, thay tim đến các ca đại phẫu thẩm mỹ. Tuy nhiên, để trở thành điểm đến của du lịch y tế trong khu vực, lợi thế về chuyên môn thôi là chưa đủ.

“Việt Nam cần một chiến lược quảng bá đồng bộ ở tầm quốc gia để đưa hình ảnh và chất lượng y tế đến gần hơn với bệnh nhân quốc tế, tương tự cách Singapore hay Hàn Quốc đã làm trong nhiều năm”, ông nói.

Ông cũng cho rằng sự phát triển của y tế tư nhân cần song hành với kiểm soát chất lượng và an toàn người bệnh. Trong lĩnh vực y tế, chỉ một sự cố nghiêm trọng cũng có thể ảnh hưởng đến uy tín của cả cơ sở điều trị, thậm chí tác động đến hình ảnh của ngành.

Với hệ thống bệnh viện công, dù nhiều đơn vị sở hữu đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm và năng lực chuyên môn cao, không ít nơi vẫn gặp khó vì rào cản cơ chế.

Các quy định liên quan đến tự chủ tài chính, định giá dịch vụ, đấu thầu và mua sắm trang thiết bị còn khá phức tạp, khiến bệnh viện công chưa có được sự chủ động và linh hoạt như khối tư nhân.