Vì sao Nga duy trì tới 40 tiêm kích MiG-31 mang 'dao găm' Kinzhal trong khi chỉ có 100 tên lửa này trong kho?

Lực lượng Hàng không Vũ trụ Nga (VKS) đang sở hữu hơn 40 tiêm kích MiG-31K/I có khả năng mang tên lửa đạn đạo Kh-47M2 Kinzhal. Tốc độ sản xuất hiện tại của loại tên lửa này chỉ đạt 5 quả mỗi tháng, và kế hoạch đến năm 2026 chỉ là 60 đơn vị.

Hiện tại kho dự trữ tên lửa Kh-47M2 Kinzhal chỉ có 100 quả, với chỉ 8 quả được sử dụng trong năm 2026. Nga đã quyết định giảm tốc độ sản xuất và triển khai Kinzhal do chi phí cao và hiệu quả tương đối của vũ khí này.

Cục Tình báo thuộc Bộ Quốc phòng Ukraine (GUR) mới đây cho biết thêm một thông tin giá trị đó là các doanh nghiệp chính chịu trách nhiệm sản xuất tên lửa Kh-47M2 Kinzhal cho tiêm kích MiG-31 bao gồm:

Công ty cổ phần Tập đoàn khoa học và sản xuất "Văn phòng thiết kế chế tạo máy" (Kolomna, vùng Moskva); Công ty cổ phần "Doanh nghiệp khoa học và sản xuất radar MMS" (St. Petersburg)...

Với danh sách đưa ra, đại diện của GUR đang nói về những mục tiêu nằm gọn trong tầm bắn lý thuyết của các loại vũ khí tầm xa hiện có trong trang bị của Lực lượng vũ trang Ukraine.

Vấn đề tiếp theo cần nêu bật chi tiết đó là sự tăng trưởng mạnh mẽ trong biên chế phi đội tiêm kích MiG-31K/I của Nga, được chế tạo để mang theo tên lửa Kh-47M2 Kinzhal.

Nếu bắt đầu từ số liệu của Military Balance, thì đến cuối năm 2023, VKS đã có 24 máy bay loại này trong biên chế. Và nếu so sánh với các chỉ số nêu trên từ dữ liệu của GUR thì trong 2,5 năm qua, người Nga đã đưa vào sử dụng thêm 16 chiếc MiG-31 cải tiến nữa.

Nga không sản xuất thêm máy bay chiến đấu MiG-31 mới nào, vì vậy rất có thể để mở rộng MiG-31K/I, Moskva buộc phải lấy máy bay từ kho dự trữ từ thời Liên Xô, ước tính vào năm 2018 là khoảng 130 - 150 chiếc.

Tính khả thi của kế hoạch mở rộng phi đội tiêm kích MiG-31K/I của Nga một cách mạnh mẽ như vậy đặt ra những nghi ngờ chính đáng, bởi tỷ lệ này rất mất cân đối.

Lý do là bởi vì với 40 chiếc MiG-31 hiện có, lượng dự trữ 100 tên lửa Kh-47M2 và khả năng lý thuyết sản xuất thêm 30 quả nữa vào cuối năm nay, tức là mỗi chiếc MiG-31 sẽ có 3 quả Kinzhal. Chính sự bất cân đối giữa số lượng máy bay mang phóng và quy mô kho tên lửa đã khiến nhiều nhà phân tích phương Tây nghi ngờ rằng Nga đang chủ động hạn chế sản xuất và sử dụng Kinzhal, thay vì coi đây là vũ khí chủ lực trong các chiến dịch tác chiến hiện nay.

Ngoài ra biến thể tiêm kích MiG-31I Ishim thuộc hệ thống phòng không Nga lần đầu tiên được giới thiệu vào tháng 9/2023, trong chuyến thăm Vladivostok của Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un. Điểm khác biệt được nêu so với MiG-31K cơ bản là khả năng "tự động" tiếp cận điểm phóng tên lửa. Không có sự thay đổi về hình dáng giữa MiG-31K và MiG-31I, vì vậy nên gọi chung chúng là MiG-31K/I, nhiều khả năng đây vẫn chỉ là một loại máy bay cũ mà thôi.

Giới quan sát phương Tây cho rằng sự chênh lệch giữa số lượng máy bay mang phóng và quy mô kho tên lửa cho thấy Nga đang ưu tiên duy trì năng lực răn đe hơn là chuẩn bị cho việc sử dụng Kinzhal với cường độ lớn, dù Moskva chưa đưa ra bình luận về những đánh giá này.