Vì sao Nga phóng tên lửa đạn đạo liên lục địa hạt nhân sau chuyến thăm của Giám đốc CIA?
Nga phóng thử tên lửa đạn đạo liên lục địa từ Plesetsk tới Kamchatka, trong bối cảnh căng thẳng với NATO và lo ngại về nguy cơ leo thang xung đột.

Vụ phóng tên lửa đạn đạo liên lục địa Yars của Nga. Ảnh: MW.
Nga vừa thực hiện thành công một vụ phóng thử tên lửa đạn đạo liên lục địa (ICBM), đưa đầu đạn thử nghiệm từ sân bay vũ trụ Plesetsk ở tỉnh Arkhangelsk tới thao trường Kura trên bán đảo Kamchatka, vùng Viễn Đông của Nga.
Bộ Quốc phòng Nga cho biết vụ phóng nằm trong khuôn khổ một cuộc diễn tập của Lực lượng Tên lửa Chiến lược, nhằm kiểm tra khả năng triển khai và vận hành một đơn vị ICBM cơ động. Bộ này không công bố loại tên lửa được sử dụng, chỉ mô tả đây là hệ thống tên lửa nhiên liệu rắn phóng từ bệ cơ động. Tuy nhiên, nhiều nguồn tin địa phương cho biết tên lửa được phóng có thể là Yars.
Cuộc diễn tập bao gồm việc đưa một khẩu đội phóng tên lửa cơ động tới khu vực hẻo lánh, tiến hành các bước chuẩn bị và thực hiện vụ phóng thử. Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố: “Tất cả nhiệm vụ được giao đã hoàn thành đầy đủ”, đồng thời cho biết kết quả thử nghiệm xác nhận khả năng hoạt động cũng như các đặc tính bay của tên lửa.
Nga hiện sở hữu kho ICBM triển khai trên mặt đất lớn nhất thế giới, với cả các hệ thống đặt trong hầm phóng cố định và hệ thống cơ động trên đường bộ. Phần lớn tên lửa Yars được triển khai theo phương thức cơ động đường bộ, cho phép chúng liên tục phân tán và thay đổi vị trí. Điều này khiến đối phương khó phát hiện và xác định mục tiêu trước khi tên lửa được khai hỏa.
Vụ phóng ICBM được Nga công bố ngày 29/8, chỉ bốn ngày sau chuyến thăm Moscow của Giám đốc CIA John Ratcliffe. Trong chuyến thăm, căng thẳng giữa Nga và NATO được cho là một trong những vấn đề được thảo luận.
Trong thời gian gần đây, phương Tây ngày càng lo ngại Nga có thể đáp trả các cuộc tấn công ngày càng gia tăng từ Ukraine nhằm vào các thành phố và cơ sở hạ tầng trọng yếu của nước này. Một trong những kịch bản được đề cập là Moscow tấn công các chuỗi cung ứng trên lãnh thổ NATO có vai trò hỗ trợ những chiến dịch của Ukraine, hoặc sử dụng vũ khí hạt nhân chiến thuật nhằm vào các mục tiêu bên trong Ukraine.

Tên lửa đạn đạo liên lục địa Yars trên phương tiện phóng di động. Ảnh: MW.
Kho vũ khí hạt nhân chiến lược của Nga, với những hệ thống như Yars, cùng năng lực tấn công hạt nhân chiến thuật đáng kể, nhiều lần được các quan chức NATO nhận định là yếu tố quan trọng giúp ngăn các nước thuộc khối phương Tây phát động một cuộc chiến quy mô lớn hơn nhằm vào Nga.
Nga tăng cường năng lực răn đe hạt nhân
Các lực lượng hạt nhân Nga được dự báo sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn NATO leo thang xung đột thành một cuộc chiến toàn diện, trong trường hợp Moscow tiến hành những bước leo thang có giới hạn trong cuộc xung đột hiện nay.
Vụ phóng thử ICBM mới nhất, được cho là liên quan tới Yars, góp phần củng cố năng lực răn đe chiến lược của Nga. Động thái này diễn ra không lâu sau khi Moscow thử nghiệm Sarmat, mẫu ICBM triển khai trong hầm phóng có kích thước lớn hơn nhiều, hồi tháng 5.

Vụ phóng thử tên lửa đạn đạo liên lục địa Sarmat của Nga. Ảnh: MW.
Sarmat được thiết kế để mang nhiều đầu đạn và được cho là có khả năng kết hợp với phương tiện lướt siêu vượt âm Avangard. Hệ thống này có khả năng cơ động trong quá trình bay trong khí quyển, qua đó khiến các hệ thống phòng thủ tên lửa gặp khó khăn hơn trong việc phát hiện và đánh chặn.
Tư lệnh Lực lượng Tên lửa Chiến lược Nga, Đại tướng Sergey Karakaev, cho biết trung đoàn tên lửa đầu tiên được trang bị hệ thống Sarmat mới dự kiến tiếp nhận vũ khí này “vào cuối năm nay”.
Nếu kế hoạch được thực hiện đúng tiến độ, đây sẽ là một cột mốc quan trọng trong quá trình Nga chuyển sang thế hệ tên lửa chiến lược mới.
Vụ phóng Yars vì vậy không chỉ mang ý nghĩa kiểm tra kỹ thuật. Trong bối cảnh căng thẳng giữa Nga và NATO tiếp tục gia tăng, những màn phô diễn năng lực ICBM cũng được xem là một thông điệp về khả năng duy trì sức mạnh răn đe hạt nhân chiến lược của Moscow.


