Vì sao ngộ độc bánh mì cứ liên tục xảy ra?

Vụ 84 người nghi ngộ độc sau khi ăn bánh mì tại cơ sở Minh Trung, xã Nam Ban Lâm Hà, tỉnh Lâm Đồng tiếp tục nối dài danh sách những sự cố an toàn thực phẩm liên quan đến món ăn quen thuộc này.

Trước đó là vụ việc tại cơ sở bánh mì Hồng Ngọc 37 ở Đồng Tháp, với số người nghi ngộ độc tăng nhanh từ vài chục lên hàng trăm trường hợp. Cuối năm 2025, hơn 100 người cũng xuất hiện triệu chứng nghi ngộ độc sau khi ăn bánh mì mua tại tiệm Ngọc Hà, phường Phú Mỹ, TP Hồ Chí Minh...

Cơ sở sản xuất bánh mì Hồng Ngọc 12 phường Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp. Ảnh tư liệu: Nhựt An - TTXVN

Địa điểm khác nhau, thời gian khác nhau, nhưng kịch bản gần như giống nhau. Người dân nhập viện, cơ quan chức năng điều tra, lấy mẫu xét nghiệm, đình chỉ cơ sở, truy xuất nguyên liệu và yêu cầu rà soát hoạt động kinh doanh thức ăn đường phố. Sau đó là những đợt kiểm tra, tập huấn, tuyên truyền và cam kết không tái phạm.

Thế nhưng, khi sự việc cứ liên tục xảy ra, không thể chỉ coi đó là những sự cố riêng lẻ.

Câu hỏi cần được đặt ra không chỉ là nguyên liệu nào gây ngộ độc, mà còn là: Vì sao những nguy cơ đã được cảnh báo nhiều lần vẫn không được kiểm soát? Vì sao hoạt động quản lý thường chỉ trở nên quyết liệt sau khi hàng chục, thậm chí hàng trăm người đã phải nhập viện?

Bệnh nhân nghi bị ngộ độc thực phẩm sau khi ăn bánh mì nhập viện điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Vũng Tàu. Ảnh: TTXVN phát

Bánh mì gần như vô can. Nguy cơ chủ yếu nằm ở phần nhân ăn kèm như pa tê, thịt nguội, chả, bơ trứng, nước xốt và rau sống. Đây đều là những thực phẩm giàu đạm, nhiều độ ẩm, dễ nhiễm khuẩn nếu nguyên liệu không bảo đảm, chế biến chưa chín kỹ hoặc bảo quản không đúng nhiệt độ.

Chỉ cần một mẻ pa tê hay một hũ nước xốt bị nhiễm khuẩn, nguy cơ có thể được chia vào hàng trăm ổ bánh mì trong vài giờ. Đặc điểm bán nhanh, số lượng lớn khiến một sai sót nhỏ trong chế biến dễ trở thành sự cố ảnh hưởng đến đông người.

Nhưng nếu chỉ dừng lại ở việc nhắc người bán giữ vệ sinh thì chưa đủ. Đằng sau những vụ việc liên tiếp là khoảng trống trong quản lý thức ăn đường phố: cơ sở nhỏ lẻ, xe bán hàng lưu động, nguyên liệu khó truy xuất, điều kiện bảo quản không được kiểm tra thường xuyên. Có nơi chỉ đến khi xảy ra ngộ độc, chính quyền mới rà soát và đưa cơ sở vào diện quản lý.

Một cơ sở bán hàng mỗi ngày có thể phục vụ hàng trăm người nhưng lại không được giám sát tương xứng với mức độ rủi ro. Đó mới là điều đáng báo động.

Từng cơ sở kinh doanh thức ăn đường phố phải được thống kê, phân loại theo mức độ rủi ro và kiểm tra định kỳ, đột xuất. Nguồn pa tê, thịt, chả, trứng, rau và nước xốt phải có khả năng truy xuất. Cơ sở không đủ điều kiện bảo quản lạnh thì không được kinh doanh thực phẩm có nguy cơ cao. Những trường hợp vi phạm phải bị xử lý nghiêm và công khai, đồng thời được tái kiểm tra trước khi hoạt động trở lại.

Người dân không cần quay lưng với bánh mì. Điều cần loại bỏ là sự cẩu thả trong chế biến, thói quen bảo quản tùy tiện và cách quản lý chỉ quyết liệt sau khi hậu quả đã xảy ra.

Các cơ sở y tế trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi đã tiếp nhận 17 trường hợp nhập viện cấp cứu trong tình trạng nôn mửa, tiêu chảy và sốt cao nghi do ngộ độc thực phẩm sau khi ăn bánh mì. Ảnh: Lê Phước Ngọc - TTXVN

Khi những vụ nghi ngộ độc cứ liên tục tái diễn, mỗi lần lại có hàng chục, hàng trăm người bị ảnh hưởng, đó không còn là chuyện riêng của một cửa hàng. Đó là lời cảnh báo về văn hóa trách nhiệm trong kinh doanh và năng lực bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Không thể để mỗi vụ việc kết thúc bằng một đợt kiểm tra, rồi mọi thứ lại trở về như cũ. An toàn của người dân phải được bảo đảm trước khi ổ bánh mì được trao qua quầy, chứ không phải sau khi người ăn đã vào bệnh viện.

Bánh mì Việt Nam luôn nằm trong danh sách các loại bánh kẹp ngon nhất thế giới, ngày càng chinh phục thực khách toàn cầu, vấn đề là việc quản lý vệ sinh an toàn thực phẩm thật tốt với món ăn đường phố này. Ảnh tư liệu: TTXVN

Bài: Hiền Lương

Ảnh: Tư liệu TTXVN

Báo: Thể thao và Văn hóa