Vì sao ông Biden 'hờ hững' chuyện luận tội Tổng thống Trump?
Nhiều khả năng đến hết tuần này, ông Donald Trump sẽ là tổng thống đầu tiên trong lịch sử Mỹ bị Hạ viện luận tội 2 lần.
Sau cuộc bạo loạn tại đồi Capitol tuần trước, các thành viên Dân chủ đang nhanh chóng hành động tiến tới luận tội Tổng thống Trump. Cơ quan này dự kiến bỏ phiếu vào ngày 14/1 – đúng một tuần trước khi nhiệm kỳ của ông khép lại.
![Tổng thống đắc cử Mỹ Joe Biden. Ảnh: Reuters](https://photo-baomoi.bmcdn.me/w700_r1/2021_01_13_23_37626990/70e2aeb27cf195afcce0.jpg)
Tổng thống đắc cử Mỹ Joe Biden. Ảnh: Reuters
Trong một bài bình luận đăng trên tờ The Sydney Morning Herald ngày 12/1, nhà báo Matthew Knott cho rằng, về ngắn hạn, luận tội Tổng thống Trump sẽ là một hình phạt mang tính biểu tượng cho những tuyên bố của ông về gian lận bầu cử. Và để kết thúc sớm nhiệm kỳ của ông Trump, đa số nghị sĩ ở Thượng viện phải bỏ phiếu nhất trí kết tội ông, nhưng khó có khả năng điều đó xảy ra trước Ngày Nhậm chức (20/1).
Tuy nhiên, phe Dân chủ kiên quyết cho rằng phải có một hình thức trừng phạt nào đó cho hành xử của ông Trump. Và theo họ, mọi nỗ lực nhằm thống nhất hai chính đảng Dân chủ và Cộng hòa chỉ có thể thành hiện thực sau khi quy trách nhiệm cho những người kích động bạo lực ở đồi Capitol.
"Ông Trump đã kích động một cuộc nổi dậy bạo lực, vì thế ông ấy phải bị luận tội", nghị sĩ đảng Dân chủ Adam Schiff tuyên bố trên Twitter. "Mỗi ngày người đàn ông này còn tại vị, ông ta là một mối đe dọa nghiêm trọng cho quốc gia".
Nhà báo Matthew Knott chỉ ra rằng, khi phe Dân chủ luận tội Tổng thống Trump lần đầu, nhiều người trong đảng đã tỏ ra lo ngại họ có thể bị "gậy ông đập lưng ông" và dọn đường cho ông chủ Nhà Trắng nhận thêm một nhiệm kỳ nữa. Điều đó đã không xảy ra, nhưng họ vẫn có lý do để lo về một cú dội ngược chính trị trong lần luận tội lần này, vì 2 năm nữa là đến kỳ bầu cử giữa kỳ.
Nếu Thượng viện Mỹ kết tội ông Trump sau khi ông rời nhiệm, ông có thể bị cấm giữ các chức vụ công. Nhưng theo tác giả Matthew Knott, thuyết phục được đủ số thành viên Cộng hòa ở cơ quan này làm như vậy là một viễn cảnh gần như không thể. Kể cả viễn cảnh đó thành hiện thực, cũng không có nghĩa là sẽ không nảy sinh những hệ lụy và bất lợi tiềm tàng cho những ai muốn luận tội ông.
Với ông Joe Biden, đến nay tuy thể hiện sự phẫn nộ về hành xử của ông Trump, Tổng thống đắc cử Mỹ vẫn tỏ ra khá hờ hững về chủ đề luận tội, lo ngại vụ việc sẽ gây xao lãng những ngày đầu của ông tại nhiệm. Chính trị gia Dân chủ lão luyện này rất chú trọng những gì mà chính quyền của mình sẽ đạt được trong 100 ngày đầu tiên.
Ông muốn đẩy nhanh phân phối vắc-xin Covid-19, vốn đang chậm nhiều so với tiến độ, và muốn thông qua một gói cứu trợ kinh tế lớn nữa. Không giống như những người tiền nhiệm, ông Biden sẽ nhậm chức mà không có bất kỳ đề cử nào cho các chức vụ chủ chốt – chẳng hạn như Ngoại trưởng hoặc Bộ trưởng Quốc phòng – được Thượng viện phê chuẩn.
Trong bối cảnh đó, một phiên tòa luận tội tại Thượng viện nhằm vào ông Trump cũng sẽ tiêu tốn nhiều thời gian mà tân chủ nhân Nhà Trắng muốn dành cho việc thông qua các dự luật và vận hành Nội các. Nó cũng có thể khiến cho hai đảng Dân chủ và Cộng hòa ở Hạ viện xa cách nhau hơn, giữa lúc ông Biden muốn mở ra không gian cho một kỷ nguyên lưỡng đảng mới ở Washington.
Đó chính là lý do tại sao ông Biden tuyên bố muốn "tách riêng" việc luận tội Tổng thống Trump để tránh trì hoãn nghị trình của mình. Trong trường hợp này, Thượng viện sẽ dành nửa ngày để giải quyết việc luận tội, và nửa ngày còn lại cho các quyết định phê chuẩn và cứu trợ Covid-19.
Lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện Chuck Schumer được cho là đang tìm hiểu khả năng viện đến các quyền hạn khẩn cấp của cơ quan này để tổ chức một phiên tòa nhanh chóng ngay sau khi Hạ viện luận tội Trump.
Những người Dân chủ tin rằng, việc luận tội ông Trump vì khuyến khích bạo lực là việc cần làm về góc độ đạo đức. Nhưng theo nhà báo Matthew Knott, kể cả làm điều đúng cũng không phải là không có tổn hại.