Việc sử dụng quỹ USAID cho an ninh nội bộ gây tranh cãi tại Nhà Trắng
Nhà Trắng dùng ngân sách Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID) để chi trả an ninh cho 'kiến trúc sư' cải tổ chính phủ của ông Trump.
Hàng triệu USD từ cơ quan viện trợ nước ngoài được chuyển sang bảo vệ Giám đốc ngân sách Nhà Trắng Russell Vought, trong bối cảnh USAID đang bị giải thể và căng thẳng chính trị leo thang tại Mỹ.
Ông Russell Vought lúc là quyền Giám đốc Quản lý Ngân sách Nhà Trắng trong cuộc họp báo tại Washington. Ảnh: Getty Images/TTXVN
Ngân sách viện trợ nước ngoài được dùng để chi cho an ninh cá nhân
Theo các tài liệu mà Reuters tiếp cận, Nhà Trắng đang sử dụng hàng triệu USD từ nguồn ngân sách còn lại của Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID) để chi trả cho lực lượng bảo vệ cá nhân của ông Russell Vought, Giám đốc Văn phòng Quản lý và Ngân sách (OMB) và là một trong những kiến trúc sư chính của kế hoạch cải tổ bộ máy chính phủ dưới thời Tổng thống Donald Trump.
Cụ thể, OMB đã phân bổ khoảng 15 triệu USD từ phần chi phí hoạt động còn lại của USAID để thanh toán cho lực lượng bảo vệ thuộc Cơ quan Cảnh sát Tư pháp Mỹ, với thời hạn kéo dài đến hết năm 2026. Các tài liệu này cũng cho thấy khoản chi bao gồm 1,6 triệu USD để trang trải chi phí bảo vệ ông Vought trong thời gian ông giữ chức quyền Giám đốc USAID trước đây, và thêm 13,5 triệu USD dành cho an ninh của ông trong vai trò cố vấn cấp cao của cơ quan này trong năm nay.
Một nguồn tin am hiểu vấn đề cho biết đội bảo vệ của ông Vought có hơn một chục cảnh sát tư pháp. Phía Cơ quan Cảnh sát Tư pháp từ chối bình luận về trường hợp cụ thể, nhưng cho biết họ có thể cung cấp bảo vệ cho các quan chức hành pháp khi có mối đe dọa hoặc theo chỉ đạo của Bộ trưởng Tư pháp.
Người phát ngôn OMB, bà Rachel Cauley, xác nhận cơ quan này sẽ tiếp tục sử dụng nguồn ngân sách hiện có tại các cơ quan do ông Vought giám sát, bao gồm OMB, USAID và Cục Bảo vệ Tài chính Người tiêu dùng (CFPB), để chi trả cho công tác an ninh của ông.
USAID bị giải thể, ngân sách còn lại được tái phân bổ
USAID từng là cơ quan chủ lực trong việc triển khai viện trợ nước ngoài của Mỹ suốt hơn 6 thập kỷ. Tuy nhiên, chính quyền Tổng thống Trump đã quyết định giải thể cơ quan này vào năm ngoái, chuyển phần lớn trách nhiệm viện trợ sang Bộ Ngoại giao.
Hiện chỉ còn khoảng hơn 100 nhân viên và nhà thầu phụ trách việc hoàn tất các hợp đồng cuối cùng, trước khi USAID dự kiến chính thức đóng cửa hoàn toàn vào tháng 9 tới. Hàng nghìn nhân viên và nhà thầu đã bị sa thải, đồng thời hàng nghìn chương trình viện trợ bị hủy bỏ, gây gián đoạn nghiêm trọng các hoạt động nhân đạo mà hàng triệu người nghèo trên thế giới từng phụ thuộc.
Trong bối cảnh đó, phần ngân sách còn lại của USAID đang được sử dụng cho nhiều mục đích chuyển tiếp, bao gồm chi phí an ninh cho ông Vought, người vẫn giữ vai trò cố vấn cấp cao tại cơ quan này dù đã rời vị trí lãnh đạo tạm quyền.
Nhân vật trung tâm trong cuộc cải tổ sâu rộng bộ máy chính phủ
Việc tăng cường bảo vệ ông Vought diễn ra trong bối cảnh có nhiều lo ngại về an ninh cá nhân đối với các quan chức cấp cao Mỹ. Một nguồn tin cho biết ông Vought đã nhận được các mối đe dọa nghiêm trọng, có thể liên quan đến vai trò của ông trong việc xây dựng “Project 2025” - bản kế hoạch bảo thủ làm nền tảng cho nhiều chính sách cải tổ của chính quyền Trump.
Gần đây, cảnh sát bang Virginia đã bắt giữ một người đàn ông 26 tuổi vì âm mưu giết người. Một số hãng truyền thông cho rằng ông Vought là mục tiêu, dù cảnh sát chưa xác nhận chính thức.
Người phát ngôn OMB cho rằng các mối đe dọa nhằm vào quan chức chính phủ là một phần của “văn hóa ám sát” đang gia tăng, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của các biện pháp bảo vệ.
Làn sóng đe dọa và bạo lực nhằm vào các quan chức, thẩm phán và chính trị gia Mỹ đã tăng mạnh kể từ năm 2020. Bản thân Tổng thống Trump cũng từng là mục tiêu của hai âm mưu ám sát. Trong nhiệm kỳ của ông, Cơ quan Cảnh sát Tư pháp Mỹ đã nhiều lần được huy động để bảo vệ các quan chức cấp cao, bao gồm cả Bộ trưởng Y tế Robert F. Kennedy Jr.
Ông Russell Vought là một trong những nhân vật có ảnh hưởng lớn nhất trong chương trình nghị sự của Tổng thống Trump, ông đóng vai trò then chốt trong việc thiết kế các chính sách liên bang. Theo trang CNN, vị kỹ sư này đã sử dụng quyền lực của Văn phòng Quản lý và Ngân sách như một công cụ trung tâm để thúc đẩy kế hoạch cắt giảm chi tiêu, hủy bỏ hàng chục tỷ USD ngân sách đã được Quốc hội phê duyệt và chuẩn bị các phương án sa thải hàng loạt nhân viên liên bang trong trường hợp chính phủ đóng cửa.
Trước đó, ông cũng từng tìm cách huy động thêm 4,7 triệu USD từ CFPB để trang trải chi phí an ninh cho phần còn lại của năm 2025.
Việc sử dụng ngân sách USAID để chi trả cho an ninh cá nhân của một quan chức cấp cao diễn ra trong bối cảnh cơ quan viện trợ này đang dần biến mất khỏi hệ thống chính phủ Mỹ, làm dấy lên câu hỏi về cách phân bổ nguồn lực còn lại của một tổ chức từng đóng vai trò quan trọng trong chính sách đối ngoại và nhân đạo của Washington.
