Vĩnh Long ban hành quy định mới về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất

Làm rõ cơ chế bồi thường, hỗ trợ và bố trí tái định cư

Theo Quyết định số 102/2026/QĐ-UBND, quy định mới được xây dựng trên cơ sở Luật Đất đai năm 2024, Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội và các nghị định có liên quan của Chính phủ. Phạm vi điều chỉnh tập trung vào những nội dung thuộc thẩm quyền của UBND tỉnh về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất thay thế hệ thống quy định được ban hành trước đây tại ba địa phương trước hợp nhất là Bến Tre, Vĩnh Long, và Trà Vinh

Người dân Vĩnh Long sẽ được hỗ trợ tiền thuê nhà trong thời gian cờ bố trí tái định cư. Ảnh: Nguyễn Văn

Quy định mới dành các điều khoản cụ thể cho việc bồi thường bằng đất có mục đích sử dụng khác với loại đất bị thu hồi hoặc bằng nhà ở. Việc áp dụng phải đáp ứng các điều kiện theo quy định, trong đó người có đất thu hồi đủ điều kiện được bồi thường, có nhu cầu nhận đất hoặc nhà ở thay thế và địa phương có quỹ đất hoặc quỹ nhà phù hợp.

Tỷ lệ quy đổi được xác định trên cơ sở giá đất tính bồi thường tại vị trí thu hồi so với giá đất tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất hoặc giá nhà ở tại vị trí bồi thường. Đơn vị thực hiện nhiệm vụ bồi thường, hỗ trợ, tái định cư có trách nhiệm xác định tỷ lệ quy đổi, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt trong phương án bồi thường.

Đối với trường hợp phải bố trí tái định cư, quy định nêu diện tích suất tái định cư tối thiểu là 45m² đất ở hoặc nhà ở tại phường và 60m² đất ở hoặc nhà ở tại xã. Giá đất được xác định theo bảng giá đất ban hành kèm Nghị quyết số 39/2025/NQ-HĐND và hệ số điều chỉnh giá đất theo Quyết định số 80/2026/QĐ-UBND ngày 27/7/2026.

Quy định cũng cập nhật chính sách hỗ trợ tiền thuê nhà trong thời gian chờ bố trí tái định cư được quy định cụ thể theo địa bàn và số nhân khẩu. Hộ gia đình từ 1 đến 4 người được hỗ trợ 3 triệu đồng/tháng tại phường và 2 triệu đồng/tháng tại xã; hộ có từ 5 người trở lên được tính thêm mức hỗ trợ theo số nhân khẩu tăng thêm, theo quy định tại quyết định.

Bổ sung hỗ trợ ổn định đời sống, sản xuất

Một nội dung đáng chú ý khác là chính sách hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm đối với người có đất nông nghiệp bị thu hồi. Theo Điều 15, mức hỗ trợ được xác định bằng hai lần giá đất nông nghiệp cùng loại theo Nghị quyết số 39/2025/NQ-HĐND đối với toàn bộ diện tích đất nông nghiệp bị thu hồi, nhưng không vượt quá hạn mức giao đất nông nghiệp tại địa phương. Đối với hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất nông nghiệp nhưng không đủ điều kiện hưởng chính sách hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm theo quy định, Điều 22 quy định mức hỗ trợ khác bằng 50% mức hỗ trợ nêu tại Điều 15.

Quy đinh mới chú trọng hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm đối với người có đất nông nghiệp bị thu hồi

Quy định cũng bổ sung các khoản hỗ trợ trong một số trường hợp cụ thể nhằm góp phần ổn định đời sống, sản xuất. Cơ sở sản xuất, kinh doanh, bao gồm hộ gia đình, cá nhân mua bán nhỏ thuộc diện quy định, chưa đạt mức thu nhập phải nộp thuế và được UBND cấp xã xác nhận có hoạt động sản xuất, kinh doanh khi bị giải tỏa mặt bằng được hỗ trợ 5.000.000 đồng/cơ sở.

Đối với một số hộ gia đình phải di chuyển chỗ ở, chính sách hỗ trợ được xác định theo từng nhóm đối tượng. Hộ thuộc diện chính sách, gia đình có công với cách mạng được hỗ trợ 10.000.000 đồng/hộ; hộ nghèo được hỗ trợ 7.000.000 đồng/hộ; hộ cận nghèo được hỗ trợ 5.000.000 đồng/hộ nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện quy định. Trường hợp một hộ có nhiều đối tượng chính sách thì chỉ áp dụng một mức hỗ trợ cao nhất theo điều khoản này.

Với tài sản là nhà ở, công trình xây dựng tạo lập trên đất không đúng mục đích sử dụng trong những trường hợp được quy định cụ thể, mức hỗ trợ được phân theo thời điểm hình thành tài sản: 100% giá trị đối với tài sản tạo lập trước ngày 1/7/2004; 90% đối với tài sản hình thành từ ngày 1/7/2004 đến trước ngày 1/7/2014; 80% đối với tài sản hình thành từ ngày 1/7/2014 đến trước ngày 1/8/2024. Tài sản hình thành từ ngày 1/8/2024 trở về sau không thuộc diện hỗ trợ theo khoản này.

Việc xác định hỗ trợ phải căn cứ tình trạng pháp lý, thời điểm hình thành tài sản và các điều kiện cụ thể; không thay thế các khoản bồi thường, hỗ trợ theo quy định pháp luật hiện hành.

Thưởng bàn giao mặt bằng trước thời hạn

Để khuyến khích người có đất thu hồi phối hợp thực hiện dự án, Điều 20 quy định cơ chế thưởng đối với trường hợp bàn giao mặt bằng trước thời hạn, cụ thể là trong vòng 20 ngày kể từ ngày tổ chức thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư chi trả tiền bồi thường lần đầu.

Theo đó, hộ gia đình, cá nhân được thưởng bằng 3% tổng giá trị bồi thường về đất, cây trồng, vật nuôi, nhà ở và công trình xây dựng gắn liền với đất, nhưng không quá 20.000.000 đồng/hộ gia đình, cá nhân/dự án. Đối với tổ chức, mức thưởng cũng bằng 3% giá trị bồi thường về đất, cây trồng và công trình xây dựng gắn liền với đất, tối đa 30. 000.000 đồng/tổ chức/dự án. Kinh phí thưởng được lấy từ nguồn kinh phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư của dự án đầu tư.

Với việc thống nhất các quy định trước đây của ba địa phương và cụ thể hóa nhiều nội dung về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, Quyết định số 102/2026/QĐ-UBND tạo cơ sở pháp lý chung để triển khai chính sách khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long, việc tổ chức thực hiện công khai, đúng đối tượng, đúng mức hỗ trợ và giải quyết kịp thời các vướng mắc phát sinh, qua đó bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, đồng thời đáp ứng yêu cầu tiến độ các dự án phát triển kinh tế - xã hội.