Vĩnh Long phát triển năng lượng tái tạo theo hướng xanh

Phát triển năng lượng tái tạo không chỉ góp phần bảo đảm an ninh năng lượng mà còn mở ra hướng đi bền vững, tạo nền tảng để Vĩnh Long hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong những năm nay.

Vĩnh Long hiện sở hữu hơn 130 km bờ biển trải dài qua 9 cửa sông lớn đổ ra Biển Đông, tạo nên điều kiện lý tưởng để phát triển các loại hình năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện gió và điện mặt trời. Theo các số liệu khảo sát, tốc độ gió trung bình và cường độ bức xạ mặt trời của tỉnh thuộc nhóm cao trong khu vực, mang lại tiềm năng khai thác rất lớn. Chính những lợi thế này đã giúp Vĩnh Long thu hút mạnh mẽ các nhà đầu tư trong và ngoài nước.

Tính đến tháng 3 năm 2026, toàn tỉnh đã có 15 dự án điện gió đi vào vận hành thương mại với tổng công suất khoảng 650 MW, trong đó có 13 dự án vận hành toàn phần và 2 dự án vận hành một phần. Các nhà máy điện gió hoạt động tương đối ổn định, đạt khoảng 95% công suất thiết kế. Riêng trong năm 2025, tổng sản lượng điện phát lên lưới đạt hơn 1,521 tỷ kWh, đóng góp khoảng 300 tỷ đồng tiền thuế giá trị gia tăng vào ngân sách nhà nước. Những con số này cho thấy năng lượng tái tạo không chỉ là lĩnh vực tiềm năng mà đã thực sự trở thành một trụ cột kinh tế quan trọng của tỉnh.

Các nhà máy điện gió hoạt động tương đối ổn định, đạt khoảng 95% công suất thiết kế. Hiện có khoảng 1.243 MW điện gió đang trong quá trình hoàn thiện thủ tục pháp lý và triển khai thi công theo quy hoạch

Ông Đinh Văn Chính, Phó Giám đốc Công ty Cổ phần Điện gió Trung Nam, tỉnh Vĩnh Long, một trong những doanh nghiệp đang vận hành nhà máy điện gió ở Vĩnh Long cho biết: "Tỉnh ủy đã luôn đồng hành và kịp thời chỉ đạo giải quyết tháo gỡ những khó khăn vướng mắc trong quá trình thực hiện dự án để dự án có thể thi công hoàn thành đúng tiến độ đã đề ra".

Không dừng lại ở đó, Vĩnh Long đang tiếp tục đẩy mạnh phát triển các dự án mới. Hiện có khoảng 1.243 MW điện gió đang trong quá trình hoàn thiện thủ tục pháp lý và triển khai thi công theo quy hoạch. Theo kế hoạch đến năm 2030, tỉnh sẽ phát triển 22 dự án điện gió gần bờ với tổng công suất 2.283 MW. Giai đoạn 2030–2035, dự kiến bổ sung thêm 5 dự án với tổng công suất 788 MW. Bên cạnh đó, nhiều dự án điện gió ngoài khơi quy mô lớn cũng đang được nghiên cứu, kêu gọi đầu tư theo đúng quy định pháp luật, mở ra triển vọng phát triển dài hạn cho ngành năng lượng của tỉnh.

Theo tính toán của các đơn vị tư vấn, tổng tiềm năng kỹ thuật điện gió của Vĩnh Long có thể đạt tới khoảng 35.000 MW, trong đó điện gió trên bờ và gần bờ chiếm khoảng 5.000 MW, còn điện gió ngoài khơi lên tới 30.000 MW. Đây là con số rất ấn tượng, đưa Vĩnh Long trở thành một trong những địa phương có tiềm năng năng lượng gió lớn hàng đầu cả nước.

Căn cứ theo Quy hoạch điện VIII và các điều chỉnh liên quan, Vĩnh Long được phân bổ phát triển điện gió đến năm 2030 với tổng công suất 4.178,8 MW, bao gồm 239,7 MW điện gió trên bờ và 3.939,1 MW điện gió gần bờ. Đồng thời, tỉnh còn được định hướng phát triển 2 dự án điện gió ngoài khơi với tổng công suất 1.000 MW. Những con số quy hoạch này không chỉ thể hiện tầm nhìn chiến lược mà còn tạo hành lang pháp lý quan trọng để địa phương thu hút đầu tư và phát triển đồng bộ.

Ông Nguyễn Huỳnh Thiện, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long cho biết thêm: "Tận dụng những lợi thế của địa phương, tỉnh cũng sẽ triển khai các quy hoạch cho phù hợp theo quy hoạch của trung ương đối với phát triển năng lượng, đặc biệt là năng lực tái tạo năng lượng mới trên địa bàn tỉnh. Đồng thời, tiếp tục quy hoạch trung tâm năng lượng tái tạo năng, năng lượng mới trên địa bàn khu kinh tế tỉnh Vĩnh Long. Đó là khu kinh tế Định An đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt với diện tích 39.000 ha".

Một trong những yếu tố then chốt giúp Vĩnh Long bứt phá trong lĩnh vực này là hệ thống hạ tầng truyền tải điện ngày càng được hoàn thiện. Các tuyến đường dây và trạm biến áp được đầu tư đồng bộ, bảo đảm khả năng giải tỏa công suất cho các dự án năng lượng tái tạo. Điều này tạo điều kiện thuận lợi để phát triển đa dạng các loại hình như điện gió trên bờ, gần bờ, ngoài khơi và điện mặt trời, thậm chí hướng tới mục tiêu xuất khẩu điện trong tương lai.

Vĩnh Long hiện sở hữu hơn 130 km bờ biển trải dài qua 9 cửa sông lớn đổ ra Biển Đông, tạo nên điều kiện lý tưởng để phát triển các loại hình năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện gió và điện mặt trời

Không chỉ mang lại giá trị kinh tế trực tiếp, sự phát triển của năng lượng tái tạo còn tạo ra nhiều việc làm cho người lao động địa phương, góp phần nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống nhân dân. Hàng nghìn lao động đã được tuyển dụng vào các dự án, từ xây dựng, vận hành đến dịch vụ hỗ trợ. Đồng thời, các dự án này còn thúc đẩy phát triển hạ tầng giao thông, dịch vụ và công nghiệp phụ trợ, tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực đến nhiều ngành, lĩnh vực khác.

Quan trọng hơn, việc đẩy mạnh năng lượng tái tạo còn giúp Vĩnh Long giảm phát thải khí nhà kính, bảo vệ môi trường và thích ứng với biến đổi khí hậu. Đây là hướng đi phù hợp với xu thế phát triển xanh và bền vững của thế giới, đồng thời góp phần thực hiện cam kết của Việt Nam về phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.

Với nền tảng đó, năng lượng tái tạo đang trở thành một trong những động lực chính giúp Vĩnh Long phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng kinh tế hai con số. Khi các dự án lớn đi vào vận hành đồng loạt, nguồn thu ngân sách từ thuế, phí và các hoạt động liên quan sẽ tăng mạnh, tạo nguồn lực để tỉnh tiếp tục đầu tư phát triển hạ tầng, an sinh xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống người dân.

Song song với quá trình phát triển, Vĩnh Long luôn đặc biệt chú trọng công tác bảo vệ môi trường, xác định đây là quan điểm mang tính chiến lược lâu dài, kiên quyết không đánh đổi môi trường để lấy tăng trưởng kinh tế. Định hướng này được cụ thể hóa thông qua việc thúc đẩy phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn và mô hình tăng trưởng carbon thấp, qua đó vừa bảo vệ sức khỏe người dân, gìn giữ hệ sinh thái tự nhiên, vừa bảo đảm sự công bằng và phát triển bền vững cho các thế hệ tương lai.

Ông Trần Quốc Tuấn, Giám đốc Sở Công thương chia sẻ: "Chúng tôi khuyến nghị các nhà đầu tư lựa chọn các giải pháp kỹ thuật giảm thiểu tác động đến môi trường, triển khai dự án để làm sao tranh thủ được sự đồng thuận của người dân, chính quyền địa phương mà ít gây tác động tới môi trường xung quanh. Ngoài ra, chúng tôi cũng khuyến nghị nhà đầu tâm hãy xem lợi ích của các đối tượng xung quanh dự án triển khai như chính lợi ích của doanh nghiệp, để có thể đồng hành cùng với người dân, cộng đồng xung quanh. Từ đó, khai thác hiệu quả tiềm năng của địa phương trong thời gian tới".

Từ một địa phương còn nhiều khó khăn, Vĩnh Long đang từng bước vươn lên mạnh mẽ nhờ khai thác hiệu quả tiềm năng năng lượng tái tạo. Những cánh đồng điện gió ngoài khơi, những dự án điện mặt trời quy mô lớn không chỉ là biểu tượng của sự đổi mới mà còn là minh chứng cho khát vọng phát triển xanh và bền vững của tỉnh. Với tầm nhìn chiến lược, sự quyết tâm của chính quyền và sự đồng hành của doanh nghiệp, Vĩnh Long hoàn toàn có cơ sở để trở thành trung tâm năng lượng tái tạo của khu vực, góp phần quan trọng vào tăng trưởng kinh tế hai con số và hành trình chuyển dịch xanh của cả nước.

Chanh Tuy/VOV-ĐBSCL