VKSND tỉnh An Giang kiến nghị chấn chỉnh công tác chứng thực tại UBND cấp xã
Qua công tác kiểm sát, VKSND tỉnh An Giang phát hiện nhiều vi phạm trong chứng thực tại cấp xã, ban hành kiến nghị và đã được UBND tỉnh chấp nhận, chỉ đạo khắc phục.

Người dân thực hiện hoạt động công chứng, chứng thực (ảnh minh họa).
Qua công tác kiểm sát việc giải quyết các vụ án dân sự liên quan đến quyền sử dụng đất, VKSND tỉnh An Giang nhận thấy còn tồn tại nhiều vi phạm trong hoạt động chứng thực hợp đồng, giao dịch tại UBND cấp xã trên địa bàn, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tranh chấp kéo dài, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người dân.
Thực tiễn kiểm sát cho thấy, một số trường hợp chứng thực hợp đồng liên quan đến quyền sử dụng đất chưa được thực hiện đúng quy định của pháp luật, dẫn đến phát sinh tranh chấp dân sự. Điển hình, trong một vụ án tranh chấp đòi lại quyền sử dụng đất và yêu cầu hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, UBND cấp xã đã chứng thực hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất trong khi người chuyển nhượng đã chết nhiều năm trước thời điểm chứng thực. Việc chứng thực không phản ánh đúng điều kiện tham gia giao dịch của chủ thể đã làm phát sinh tranh chấp kéo dài.
Ở một vụ án khác về tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, hợp đồng vẫn được UBND cấp xã chứng thực dù một bên giao dịch không trực tiếp có mặt tại thời điểm chứng thực. Đồng thời, nội dung và hình thức của hợp đồng không bảo đảm theo quy định của pháp luật. Từ việc chứng thực thiếu chặt chẽ này, quyền sử dụng đất đã được thực hiện thủ tục xác nhận biến động cho người nhận chuyển nhượng, dẫn đến tranh chấp phát sinh.
Bên cạnh đó, trong một vụ án tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất, hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất là tài sản chung của vợ chồng vẫn được chứng thực mặc dù một người đã chết và phần di sản của người này chưa được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế. Việc chứng thực giao dịch không đáp ứng điều kiện theo quy định của pháp luật nhưng người được tặng cho vẫn được xác lập quyền sử dụng đất, từ đó phát sinh tranh chấp giữa các đồng thừa kế; dù đã được Tòa án cấp sơ thẩm xét xử, song do đương sự kháng cáo nên vụ việc kéo dài qua nhiều cấp xét xử.
Qua kiểm sát các vụ án nêu trên, VKSND tỉnh An Giang xác định nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ việc cán bộ thực hiện chứng thực chưa kiểm tra đầy đủ điều kiện tham gia giao dịch của các bên trước khi chứng thực, đồng thời chưa bảo đảm đầy đủ các nguyên tắc trong hoạt động chứng thực. Việc tuân thủ các quy định về hình thức văn bản chứng thực trong một số trường hợp vẫn chưa được thực hiện chặt chẽ.
Từ những thiếu sót, vi phạm nêu trên, VKSND tỉnh An Giang đã ban hành kiến nghị đến Chủ tịch UBND tỉnh An Giang, đề nghị chỉ đạo các địa phương có liên quan kiểm tra, rút kinh nghiệm đối với những sai sót đã được kiến nghị; đồng thời tăng cường chấn chỉnh, nâng cao trách nhiệm trong công tác chứng thực tại UBND cấp xã nhằm bảo đảm các giao dịch được chứng thực đúng quy định của pháp luật.
Những vi phạm này không chỉ trái với quy định tại khoản 2 Điều 35 Nghị định số 23/2015/NĐ-CP ngày 16/02/2015 (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 280/2025/NĐ-CP ngày 27/10/2025) và các quy định có liên quan tại Nghị định số 07/2025/NĐ-CP ngày 09/01/2025 của Chính phủ, mà còn là nguyên nhân trực tiếp làm phát sinh tranh chấp dân sự kéo dài, ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của người dân cũng như trật tự quản lý đất đai tại địa phương.
Đáng chú ý, kiến nghị nêu trên đã được UBND tỉnh An Giang chấp nhận và có văn bản thống nhất với nội dung kiến nghị của VKSND tỉnh An Giang, đồng thời chỉ đạo các cơ quan, địa phương liên quan tổ chức kiểm tra, chấn chỉnh, khắc phục những tồn tại, hạn chế trong công tác chứng thực tại UBND cấp xã.
Việc ban hành kiến nghị và được chấp nhận đã thể hiện rõ vai trò, trách nhiệm của ngành Kiểm sát nhân dân trong công tác kiểm sát hoạt động hành chính, góp phần phòng ngừa vi phạm, bảo đảm các giao dịch dân sự được thực hiện đúng quy định pháp luật, giữ vững ổn định trật tự quản lý đất đai tại địa phương.











