Vụ thanh lý hơn 90 ha rừng thông gần 40 năm tuổi ở Quảng Trị: Đã nộp phương án khai thác nhưng thiếu hồ sơ gốc

Liên quan vụ việc thanh lý 90,7 ha rừng thông gần 40 năm tuổi tại HTX Lương Điền, xã Nam Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị, ông Trần Đại Đức, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Hải Lăng cho biết, đơn vị đã nhận được phương án khai thác của HTX từ ngày 16-10.

Theo ông Đức, Hạt Kiểm lâm đã chỉ đạo cán bộ phụ trách phối hợp với các bộ phận liên quan kiểm tra phương án khai thác theo mẫu quy định tại Thông tư 26. Nếu phương án đáp ứng các quy định pháp luật và đúng biểu mẫu, việc khai thác của HTX sẽ được xem xét thực hiện theo quy định.

Tuy nhiên, đối với diện tích rừng trồng này, trước đó, khi chưa triển khai khai thác, cơ quan kiểm lâm đã yêu cầu chủ rừng bổ sung một số tài liệu liên quan đến nguồn gốc rừng.

“Về mặt quy định pháp luật, chủ rừng chỉ cần gửi phương án khai thác. Tuy nhiên, để chặt chẽ, chúng tôi yêu cầu bổ sung hồ sơ gốc để xem xét kỹ lưỡng hơn”, ông Đức thông tin.

Cũng theo Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Hải Lăng, diện tích rừng nói trên là rừng trồng sản xuất, có nguồn vốn hỗ trợ, tài trợ chứ không phải vốn ngân sách nhà nước. Theo quy định, chủ rừng được hưởng lợi từ sản phẩm rừng trồng. Trước khi khai thác, chủ rừng phải gửi phương án để cơ quan kiểm lâm kiểm tra, giám sát quá trình thực hiện.

Rừng trồng từ nguồn vốn PAM, giấy tờ giao đất bị thất lạc

Theo thông tin từ HTX Lương Điền, diện tích 90,7 ha rừng thông được trồng vào khoảng năm 1987-1988 bằng nguồn vốn hỗ trợ của Chương trình PAM. Thời điểm đó, dự án được giao cho HTX nông nghiệp thực hiện, việc trồng rừng gắn với chính sách hỗ trợ gạo cho người tham gia.

Lô rừng thông thuộc dự án PAM 2780 ở Quảng Trị.

Về đất đai, trước đây, UBND huyện Triệu Hải (cũ) có quyết định giao đất, giao rừng để thực hiện dự án. Tuy nhiên, theo thông tin được cung cấp, giấy tờ liên quan đã thất lạc trước năm 1999.

Sau đó, diện tích rừng được lập thiết kế tỉa thưa lần thứ nhất vào năm 2006 và lần thứ hai vào năm 2016. HTX cho biết cơ quan kiểm lâm từng công nhận diện tích rừng và cho phép thực hiện các hoạt động tỉa thưa, khai thác nhựa thông.

Hiện diện tích rừng được HTX khoán cho hộ ông Nguyễn Đăng Hiếu quản lý, khai thác nhựa, với nguồn thu khoảng 120 triệu đồng mỗi năm. Tuy nhiên, cho rằng hiệu quả khai thác nhựa không còn cao, HTX đề xuất thanh lý rừng thông để chuyển sang trồng cây khác nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế.

HTX đã có tờ trình gửi UBND xã Nam Hải Lăng. Sau đó, UBND xã ban hành Công văn số 923 chấp thuận chủ trương thanh lý 90,7 ha rừng để chuyển đổi sang rừng sản xuất.

Dù vậy, việc chấp thuận chủ trương thanh lý không đồng nghĩa với việc mọi thủ tục liên quan đến nguồn gốc đất, rừng, phương án khai thác và lựa chọn đối tác đã được hoàn tất. Đây cũng là những vấn đề đang được một số thành viên HTX và hộ nhận khoán đề nghị làm rõ.

Biên bản thương thảo 1,96 tỷ đồng gây ý kiến trái chiều

Theo diễn biến vụ việc, từ tháng 7-2026, HTX đề xuất thanh lý diện tích rừng thông để chuyển sang trồng rừng sản xuất. Ban đầu, HTX dự kiến thực hiện phương án với ông Nguyễn Xuân Hiếu, trú tại xã Sen Ngư, tỉnh Quảng Trị, với giá 800 triệu đồng.

Sau khi biết thông tin, một số xã viên đề nghị Ban quản trị HTX rà soát, hướng dẫn lại hồ sơ, thủ tục. Nhiều thành viên Ban quản trị, Ban kiểm soát, xã viên và các hộ nhận khoán cho rằng cần làm rõ cơ sở pháp lý, phương án định giá và quy trình thanh lý trước khi triển khai.

Ngày 5-10, HTX làm việc với các hộ có đơn nhận khoán, đưa ra mức giá 1,8 tỷ đồng. Theo thông tin được cung cấp, bên nhận khoán phải đặt cọc 1 tỷ đồng; trong thời hạn 90 ngày kể từ ngày ký biên bản thương thảo, nếu không thực hiện các công việc đã thống nhất thì tiền đặt cọc sẽ được sung vào quỹ HTX.

Từ ngày 6-10 đến 10-10, HTX tổ chức họp tại 5 đội sản xuất để lấy ý kiến, với định hướng tạo điều kiện cho thành viên HTX và con em địa phương tham gia nhận khoán, góp phần giải quyết việc làm và bảo đảm lợi ích của người dân.

Tuy nhiên, ngày 16-10, ông Lê Văn Phước, Giám đốc HTX Lương Điền, ký biên bản thương thảo hợp đồng trị giá 1,96 tỷ đồng với ông Phạm Quang Phong. Theo phản ánh của một số thành viên HTX, tại thời điểm ký biên bản, nhiều vấn đề vẫn đang được bàn bạc, hồ sơ chưa hoàn thiện và một số người liên quan không được tham gia buổi làm việc hôm đó.

Ông Nguyễn Quảng, Phó Giám đốc HTX, cùng ông Nguyễn Hữu Phú, Trưởng Ban kiểm soát HTX, phản đối việc ký biên bản thương thảo. Sau đó, ông Phước gọi điện xin ý kiến ông Trần Hữu Bắc, Chủ tịch UBND xã tại thời điểm xảy ra sự việc.

Theo những người dự họp nghe nội dung trao đổi qua loa ngoài, ông Bắc cho rằng tài sản của người dân do HTX quyết định nhưng phải bảo đảm thực hiện đúng nội dung đã họp và mang lại hiệu quả cao cho thành viên; Ban quản trị cần tổ chức họp, biểu quyết.

Ngày 19-10, Ban quản trị và Ban kiểm soát HTX tiếp tục họp. Ông Quảng và ông Phú đề nghị dừng việc ký hợp đồng với ông Phong để các bên bàn bạc, thống nhất phương án và hoàn thiện hồ sơ, tránh phát sinh khiếu nại, gây phức tạp về sau.

Các kiến nghị của xã viên tập trung vào việc hoàn thiện hồ sơ pháp lý, khảo sát thực tế và xác định trữ lượng gỗ làm cơ sở định giá, đồng thời làm rõ hình thức lựa chọn người nhận thanh lý nhằm bảo đảm công khai, minh bạch. Theo thông tin được cung cấp, đến chiều 16-10, đã có 2 hộ gửi đơn khiếu nại và 7 xã viên gửi đơn kiến nghị đến các cấp, ngành địa phương.

Việc Hạt Kiểm lâm Hải Lăng yêu cầu bổ sung hồ sơ gốc về nguồn gốc rừng trong quá trình xem xét phương án khai thác tiếp tục đặt ra yêu cầu làm rõ các tài liệu liên quan đến diện tích rừng thông đã được trồng từ gần 40 năm trước. Cùng với đó, những kiến nghị về quy trình thanh lý, định giá và lựa chọn đối tác cần được các bên liên quan xem xét, giải quyết trên cơ sở hồ sơ, quy định pháp luật và quyền lợi hợp pháp của các thành viên HTX.