Xây dựng đô thị hiện đại, thích ứng với thiên tai và biến đổi khí hậu

Phiên chuyên đề 2 với chủ đề “Kiến tạo tương lai bền vững: Xây dựng đô thị thích ứng với biến đổi khí hậu vì một ASEAN xanh”

Thúc đẩy mô hình quy hoạch đô thị tích hợp hướng đến khả năng chống chịu thiên tai

Phát biểu tại Phiên chuyên đề 2, ông Aung Naing Thu, Thủ hiến Vùng Yangon, Myanmar cho rằng, phiên họp là cơ hội quý báu để nhà lãnh đạo các thành phố và các chuyên gia đến từ khắp khu vực Đông Nam Á trao đổi, thảo luận ở cấp cao và chia sẻ những kinh nghiệm, mô hình thực tiễn hiệu quả.

Theo ông Aung Naing Thu, trong thời gian dài, Myanmar phải đối mặt với nhiều loại hình thiên tai ở khu vực Đông Nam Á, từ các trận động đất mạnh đến những đợt ngập lụt trên diện rộng.

Để bảo đảm quá trình phát triển đô thị diễn ra bền vững, có hệ thống và đáp ứng nhu cầu của dân số ngày càng gia tăng, Myanmar đã xây dựng Kế hoạch Phát triển Đô thị Chiến lược (SUDP) cùng với Tầm nhìn Tương lai Yangon hướng tới năm 2040.

Các chương trình này nhằm định hướng phát triển đô thị hiện đại, nâng cao khả năng chống chịu trước thiên tai, cải thiện chất lượng sống của người dân và thúc đẩy tăng trưởng bền vững trong dài hạn.

Trong khi đó, để đối phó với thiên tại, vùng Yangon (Myanmar) hiện cũng triển khai công tác thu thập dữ liệu tại các khuôn viên trường học. Các cơ quan chức năng tiến hành đánh giá khả năng tiếp cận của mạng lưới giao thông, diện tích đất trống trong khuôn viên và sức chứa của các địa điểm này để phục vụ công tác sơ tán và trú ẩn khi xảy ra thảm họa.

Ông Aung Naing Thu nhấn mạnh thành phố cũng đẩy mạnh các hoạt động nâng cao nhận thức và giáo dục về phòng chống thiên tai. Trẻ em được khuyến khích tham gia vào các chương trình này nhằm giúp các em hiểu rõ hơn về thiên tai, giảm bớt tâm lý lo sợ, đồng thời trang bị những kiến thức và kỹ năng cần thiết về phòng ngừa, ứng phó và nhận diện rủi ro.

Bên cạnh công tác quản lý rủi ro thiên tai, Yangon cũng chú trọng phát triển hạ tầng môi trường và tài nguyên nước. Việc quản lý và bảo trì hiệu quả hệ thống thoát nước, các hồ điều hòa và trạm bơm kiểm soát ngập lụt đóng vai trò hết sức quan trọng trong công tác phòng chống ngập úng đô thị.

Trong bối cảnh các thách thức ngày càng gia tăng, việc ghi nhận, tổng kết và rút kinh nghiệm từ thực tiễn hàng ngày là rất cần thiết để hoàn thiện các giải pháp quản lý rủi ro.

Theo đó, thành phố cần thúc đẩy mô hình quy hoạch đô thị tích hợp hướng đến khả năng chống chịu thiên tai; tăng cường liên kết giữa quản trị rủi ro thiên tai với quy hoạch sử dụng đất; phát huy vai trò của cộng đồng và các bên liên quan trong việc bảo vệ, cải thiện hệ sinh thái đô thị.

Đồng thời tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu thông qua các giải pháp dựa vào thiên nhiên. Việc triển khai các chiến lược quản lý ngập lụt tổng hợp sẽ góp phần xây dựng một đô thị an toàn, bền vững và có khả năng ứng phó hiệu quả trước các rủi ro trong tương lai.

Thúc đẩy đồng thời nhiều giải pháp tăng trưởng xanh

Phó Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ Nguyễn Thị Ngọc Điệp chia sẻ tại sự kiện

Tại Phiên chuyên đề 2, bà Nguyễn Thị Ngọc Điệp, Phó Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ, cho rằng, chủ đề của phiên thảo luận có ý nghĩa đặc biệt đối với Cần Thơ - một đô thị trung tâm của vùng Đồng bằng sông Cửu Long của Việt Nam, chịu nhiều những tác động từ biến đổi khí hậu.

"Đối với chúng tôi, biến đổi khí hậu không còn là một nguy cơ trong tương lai mà đã trở thành một thách thức hiện hữu đối với phát triển kinh tế, hạ tầng đô thị và sinh kế của người dân", bà nhấn mạnh.

Chính từ thực tiễn đó, Cần Thơ đã xác định tăng trưởng xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu không chỉ là một nhiệm vụ môi trường mà là định hướng phát triển xuyên suốt của thành phố.

Trong những năm qua, theo bà, thành phố đã triển khai đồng bộ Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021 - 2030, tầm nhìn 2050, lồng ghép các mục tiêu khí hậu vào quy hoạch phát triển đô thị, đầu tư hạ tầng, chuyển đổi năng lượng, chuyển đổi số và hợp tác quốc tế.

Giai đoạn 2021 - 2025, Cần Thơ đã triển khai 16 dự án trọng điểm về tăng trưởng xanh với tổng vốn đầu tư hơn 12.279 tỉ đồng; đồng thời huy động mạnh mẽ nguồn lực quốc tế nhằm nâng cao khả năng chống chịu của đô thị trước biến đổi khí hậu.

Một trong những sáng kiến tiêu biểu mà chúng tôi muốn chia sẻ với các thành phố ASEAN là “Dự án Phát triển TP. Cần Thơ và tăng cường khả năng thích ứng của đô thị”, được triển khai với tổng vốn đầu tư khoảng 344 triệu USD cùng sự đồng hành của Chính phủ Việt Nam, Ngân hàng Thế giới và các đối tác quốc tế.

Dự án đã được thực hiện và đưa vào vận hành thực tế từ năm 2023, mang lại những kết quả thiết thực trong nâng cao khả năng chống chịu của đô thị và cải thiện chất lượng sống cho người dân.

"Tuy nhiên, chúng tôi nhận thức rằng khả năng chống chịu của đô thị không chỉ đến từ các công trình hạ tầng. Vì vậy, Cần Thơ đang thúc đẩy đồng thời nhiều giải pháp tăng trưởng xanh, cụ thể: chuyển đổi năng lượng, chuyển đổi số và quản trị đô thị thông minh, đổi mới sáng tạo xanh", bà Nguyễn Thị Ngọc Điệp chia sẻ.

Hướng tới xây dựng một môi trường sống xanh, hiện đại và đáng sống cho người dân

Đại diện từ Lào, ông Phokham Sayasone, Phó Chủ tịch Ủy ban Chính quyền Thủ đô Viêng Chăn cho rằng, hành trình xây dựng khả năng chống chịu của thủ đô Viêng Chăn được định hướng bởi năm trụ cột chính, trong đó ưu tiên hàng đầu là bảo vệ các khu vực trọng yếu của thành phố trước những tác động ngày càng gia tăng của biến đổi khí hậu.

Phó Chủ tịch Ủy ban Chính quyền Thủ đô Viêng Chăn, Lào, Phokham Sayasone phát biểu

Với sự hợp tác của Ngân hàng Thế giới và GGGI, thành phố đã kết hợp các giải pháp hạ tầng bảo vệ với công nghệ lập bản đồ vệ tinh dựa trên dữ liệu, giúp hỗ trợ công tác quy hoạch và ra quyết định hiệu quả hơn. Đồng thời, thành phố Viêng Chăn cũng chú trọng đầu tư vào môi trường đô thị thông qua việc nâng cấp hệ thống xử lý nước thải.

Một trong những dự án tiêu biểu là Nhà máy Xử lý Nước thải Vientiane, hiện đang được mở rộng với công suất bổ sung 26.000 m³ mỗi ngày và dự kiến hoàn thành vào tháng 3 năm 2027. Dự án này sẽ góp phần hiện thực hóa mục tiêu nâng tổng công suất xử lý lên 52.000 m³/ngày, qua đó bảo vệ sức khỏe cộng đồng và nâng cao chất lượng môi trường đô thị.

Bên cạnh đó, thành phố cũng hướng tới xây dựng một môi trường sống xanh, hiện đại và đáng sống cho người dân. Dự án mở rộng Công viên Patuxay sẽ tạo thêm nhiều không gian xanh dễ tiếp cận, góp phần cải thiện sức khỏe và đời sống cộng đồng.

Song song với đó, Dự án Giao thông Đô thị Bền vững BRT đang triển khai hệ thống xe buýt điện kết hợp quản lý làn đường giao thông thông minh, nhằm nâng cao hiệu quả vận tải công cộng và giảm phát thải.

Những sáng kiến này thể hiện cam kết của Vientiane trong việc xây dựng một đô thị phát triển bền vững, có khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu, đồng thời nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.