Xe tăng M1A1 Abrams: Vì sao Mỹ thay pháo 105 mm bằng 120 mm?

Xe tăng M1 Abrams được đưa vào biên chế năm 1980 với pháo 105 mm. Đây là loại pháo đã được sử dụng rộng rãi trên các xe tăng Mỹ trước đó.

Kết hợp với hệ thống điều khiển hỏa lực hiện đại của xe tăng M1 Abrams, khẩu pháo vẫn đáp ứng yêu cầu tác chiến khi chiếc xe mới xuất hiện. Tuy nhiên, Mỹ nhanh chóng nhận thấy nhu cầu về một hệ thống hỏa lực mạnh hơn.

Một nguyên nhân quan trọng là sự phát triển của xe tăng đối phương. Các mẫu xe tăng Liên Xô ngày càng được tăng cường giáp và hỏa lực.

Mỹ cần một khẩu pháo có khả năng sử dụng những loại đạn xuyên giáp mới với hiệu năng cao hơn. Vì vậy, tăng cỡ nòng từ 105 lên 120 mm không chỉ là thay đổi kích thước nòng pháo. Đây là thay đổi cả hệ thống vũ khí và kho đạn.

Mỹ lựa chọn pháo nòng trơn 120 mm dựa trên thiết kế Rheinmetall L44 của Tây Đức. Phiên bản Mỹ được định danh là M256.

Đây là một bước đi đáng chú ý, bởi Washington lựa chọn một thiết kế pháo của đồng minh NATO thay vì tiếp tục phát triển một khẩu pháo 105 mm mới. M256 sau đó trở thành vũ khí chính của dòng Abrams trong nhiều thập niên.

Pháo 120 mm cũng tạo điều kiện cho Mỹ sử dụng những loại đạn xuyên giáp động năng thế hệ mới.

Trong đó có dòng đạn APFSDS sử dụng thanh xuyên dài và ổn định bằng cánh. Cách kết hợp giữa pháo nòng trơn và đạn xuyên động năng giúp tăng khả năng chống các mục tiêu bọc thép hiện đại.

Việc thay pháo còn kéo theo những thay đổi về cấu trúc và hậu cần. Đạn 120 mm lớn hơn đáng kể so với đạn 105 mm. Vì vậy, số lượng đạn mang theo và cách bố trí khoang đạn phải được tính toán lại.

Xe tăng M1 Abrams đồng thời nhận thêm nhiều cải tiến khác, gồm giáp được nâng cấp, hệ thống bảo vệ NBC tăng áp và xích bền hơn.

Xe tăng M1 Abrams được sản xuất từ giữa thập niên 1980. Đến năm 1990, khi Mỹ chuẩn bị cho chiến dịch Desert Shield, mối đe dọa từ lực lượng thiết giáp Iraq khiến Lục quân quyết định nâng cấp một số đơn vị M1 đang triển khai lên M1A1.

Hệ thống mới mang lại pháo 120 mm, giáp cải thiện và hệ thống bảo vệ trước tác nhân hóa học.

Như vậy, chuyển từ 105 mm sang 120 mm là một phần trong quá trình Mỹ nâng Abrams lên một cấp độ hỏa lực mới. Xe tăng M1 Abrams không chỉ có khẩu pháo lớn hơn.

Nó kết hợp pháo M256 với hệ thống điều khiển hỏa lực, đạn xuyên giáp và các nâng cấp bảo vệ để tạo thành một hệ thống chiến đấu hoàn chỉnh hơn.

Đây cũng là bước ngoặt đưa Abrams vào cùng nhóm với những xe tăng chủ lực phương Tây sử dụng pháo 120 mm. Từ xe tăng M1A1 trở đi, khẩu M256 trở thành một trong những đặc điểm quan trọng nhất của dòng chiến xa mang họ Abrams.