Xét nghiệm RNA máu phát hiện sớm ung thư buồng trứng

Nhóm nghiên cứu tập trung vào một phân tử RNA dài không mã hóa protein có tên Tu-Stroma, được tìm thấy trong các túi ngoại bào lưu hành trong huyết thanh. Túi ngoại bào là những cấu trúc nhỏ được tế bào giải phóng ra môi trường xung quanh, mang theo protein, lipid và vật liệu di truyền.

Nghiên cứ phương pháp xét nghiệm RNA máu phát hiện sớm ung thư buồng trứng trước khi khối u hình thành.

Theo nhóm tác giả, RNA này tham gia vào tín hiệu Flower-Win/Lose, một hệ thống liên quan đến sự cạnh tranh giữa tế bào khối u và tế bào khỏe mạnh trong vi môi trường mô. Tế bào tiền ung thư có thể làm suy yếu các tế bào lân cận, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của tổn thương.

Thay vì chỉ tìm kiếm dấu hiệu của một khối u đã hình thành, các nhà khoa học muốn phát hiện những tín hiệu phân tử xuất hiện từ giai đoạn sớm hơn.

Nghiên cứu tập trung vào ung thư biểu mô thanh dịch độ cao (HGSC), dạng ung thư buồng trứng phổ biến nhất trong nhóm ung thư biểu mô buồng trứng và là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong liên quan đến bệnh này.

Ảnh hiển vi ung thư biểu mô nội biểu ống dẫn trứng dạng thanh dịch.

Một đặc điểm quan trọng của HGSC là bệnh thường bắt nguồn từ tổn thương tiền ung thư tại biểu mô ống dẫn trứng (STIC). Đây là tổn thương không xâm lấn, có thể được phát hiện qua phân tích mô bệnh học sau khi lấy mẫu mô ống dẫn trứng.

Nhóm nghiên cứu đánh giá Tu-Stroma trong mẫu huyết thanh của 506 người, bao gồm 143 người có phần phụ tử cung bình thường, 88 người có tổn thương lành tính, 43 người mắc STIC và 232 bệnh nhân ung thư biểu mô thanh dịch độ cao ở các giai đoạn khác nhau.

Kết quả cho thấy nồng độ Tu-Stroma trong túi ngoại bào huyết thanh tăng rõ rệt ở nhóm STIC và HGSC so với nhóm đối chứng khỏe mạnh và nhóm có tổn thương lành tính.

Đáng chú ý, khi so sánh với CA125 – dấu ấn sinh học thường được sử dụng trong đánh giá ung thư buồng trứng – Tu-Stroma cho khả năng phân biệt tốt hơn trong nhiều nhóm đối chiếu.

Một điểm đáng chú ý của nghiên cứu là khả năng ứng dụng tiềm năng ở phụ nữ chưa bước vào giai đoạn mãn kinh và những người có nguy cơ mắc ung thư buồng trứng cao.

Ở nhóm phụ nữ tiền mãn kinh, Tu-Stroma vẫn thể hiện khả năng phân biệt tổn thương STIC và ung thư giai đoạn sớm với các tình trạng không ác tính.

Tổng quan về thiết kế kết hợp dấu ấn sinh học tiền phát ung thư buồng trứng.

Điều này có ý nghĩa bởi những phụ nữ có nguy cơ di truyền cao, chẳng hạn mang biến thể gây bệnh ở gene BRCA1 hoặc BRCA2, thường phải cân nhắc cắt bỏ buồng trứng và ống dẫn trứng dự phòng được xem là biện pháp giảm nguy cơ quan trọng. Tuy nhiên, đây là quyết định có tác động lâu dài đến khả năng sinh sản và nội tiết.

Một xét nghiệm máu có thể phát hiện dấu hiệu tiền ung thư trước khi tổn thương tiến triển sẽ giúp bổ sung thông tin cho quá trình đánh giá nguy cơ và lựa chọn can thiệp.

Dù vậy, nghiên cứu chưa chứng minh rằng xét nghiệm Tu-Stroma có thể thay thế phẫu thuật dự phòng hoặc các phương pháp theo dõi hiện hành.

Phân tử RNA dài không mã hóa protein có tên Tu-Stroma chỉ ra biểu hiện sớm của loại bệnh phụ khoa phổ biến.

Nếu được xác nhận qua các nghiên cứu tiếp theo, Tu-Stroma có thể trở thành một công cụ quan trọng trong chiến lược phát hiện sớm ung thư buồng trứng, đặc biệt ở nhóm phụ nữ có nguy cơ cao.

Video: Hỏi đáp chuyên gia phát hiện và điều trị sơm ung thư buồng trứng | VTV2