Xu hướng sinh con muộn và những nguy cơ

Điều dưỡng Bệnh viện Hoàn Mỹ Đồng Nai (phường Tam Hiệp) hướng dẫn sản phụ lớn tuổi cách chăm sóc trẻ sơ sinh. Ảnh: Hạnh Dung

Tuy nhiên, phía sau lựa chọn tưởng chừng hợp lý ấy lại tiềm ẩn không ít rủi ro về sức khỏe cho cả mẹ và bé.

Nhiều lý do để sinh con muộn

Chị Phạm Thị Thanh Hiền (42 tuổi, ở phường Tam Hiệp) vừa sinh con tại Bệnh viện Hoàn Mỹ Đồng Nai.

Chia sẻ về hành trình làm mẹ ở tuổi ngoài 40, chị Hiền cho biết: “Sinh con khi lớn tuổi thì sức khỏe cũng có phần ảnh hưởng. Nguy cơ mắc tiểu đường thai kỳ, biến chứng trong thai sản cao hơn. Vì vậy, tôi phải chú ý bồi bổ, tìm hiểu kỹ các bệnh lý và lựa chọn nơi khám thai uy tín để theo dõi sát sao”.

“Vợ chồng tôi cố gắng làm lụng, tiết kiệm tối đa chi tiêu, chỉ chọn những gì phù hợp nhất để lo cho các con. Mặc dù muốn có nhiều con nhưng sau lần sinh này tôi sẽ dừng lại vì cảm thấy có quá nhiều rủi ro và nhiều vấn đề phải lo”- chị Hiền tâm sự.

Cũng vừa sinh con thứ 2 khi tuổi vừa tròn 40, chị Mai Thị Phương Dung (ở phường Trảng Dài) cho hay: Do lập gia đình muộn nên năm 35 tuổi, chị mới sinh bé đầu tiên và đến nay sinh bé thứ 2. Để đảm bảo an toàn sức khỏe cho cả mẹ và bé, trong suốt quá trình mang thai, chị Dung thường xuyên khám thai định kỳ, làm đầy đủ các xét nghiệm cần thiết.

Bên cạnh những phụ nữ kết hôn muộn, ưu tiên sự nghiệp, chủ động kế hoạch hóa gia đình còn có không ít trường hợp mang thai ngoài ý muốn do chủ quan, nghĩ rằng sau 40 tuổi sẽ khó có thai nên không sử dụng biện pháp tránh thai hiệu quả.

Những nguy cơ và các vấn đề cần lưu ý

Bác sĩ chuyên khoa I Nguyễn Thị Kim Nga, Trưởng khoa Phụ sản, Bệnh viện Hoàn Mỹ Đồng Nai (phường Tam Hiệp) cho hay: Mang thai sau tuổi 35, đặc biệt là sau 40 tuổi tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Đối với người mẹ, tỷ lệ mắc các bệnh lý như: tiểu đường, cao huyết áp tăng cao, kéo theo nguy cơ đái tháo đường thai kỳ và tiền sản giật. Nội tiết tố suy giảm ảnh hưởng đến quá trình mang thai, làm tăng nguy cơ sảy thai hoặc thai phát triển không bình thường trong những tháng đầu.

Không chỉ vậy, nguy cơ dị tật bẩm sinh ở thai nhi cũng gia tăng. Các bất thường về nhiễm sắc thể, trong đó có hội chứng down có tỷ lệ cao hơn ở phụ nữ mang thai lớn tuổi. Ngoài ra, tình trạng thai chậm phát triển trong tử cung, suy dinh dưỡng bào thai cũng thường gặp do chất lượng trứng và nhau thai suy giảm.

Quá trình sinh nở ở sản phụ lớn tuổi cũng tiềm ẩn nhiều biến chứng. Sức khỏe suy giảm, tâm lý lo lắng khiến tỷ lệ sinh mổ tăng cao. Nguy cơ nhiễm trùng, băng huyết sau sinh cũng lớn hơn. Đặc biệt, với những trường hợp sinh nhiều lần, nguy cơ này càng tăng.

Bác sĩ Kim Nga cho biết: Từ lần sinh thứ 4 trở đi, sản phụ được xếp vào nhóm “đa sản”. Khi tử cung trải qua nhiều lần co giãn, chất lượng cơ tử cung giảm làm tăng nguy cơ băng huyết sau sinh. Đây là tai biến sản khoa rất nguy hiểm, có thể phải phẫu thuật cắt tử cung, thậm chí đe dọa tính mạng cả mẹ và bé nếu không được xử trí kịp thời.

Đối với thai nhi, trẻ sinh từ người mẹ lớn tuổi có nguy cơ cao gặp các vấn đề về hô hấp, chậm phát triển hoặc suy dinh dưỡng. Trong quá trình chuyển dạ, những em bé này cũng có khả năng chịu đựng kém hơn trước các cơn co tử cung, dẫn đến nguy cơ suy thai. Do vậy, nếu buộc phải mang thai sau 35 tuổi, sản phụ cần tuân thủ nghiêm ngặt hướng dẫn của bác sĩ. Việc khám thai định kỳ, tầm soát dị tật sớm và theo dõi sát sức khỏe mẹ và bé là yếu tố then chốt để đảm bảo sức khỏe của cả mẹ và con.

Cụ thể, ngay từ những tuần đầu thai kỳ, sản phụ nên thực hiện các xét nghiệm sàng lọc bất thường nhiễm sắc thể. Giai đoạn từ 11-13 tuần của thai kỳ cần siêu âm đo độ mờ da gáy, đánh giá nguy cơ tiền sản giật. Từ 18-22 tuần là thời điểm quan trọng để siêu âm hình thái học, phát hiện dị tật cấu trúc. Sau 24 tuần của thai kỳ, cần kiểm tra đái tháo đường thai kỳ, theo dõi huyết áp, nước tiểu để phát hiện sớm tiền sản giật. Ở giai đoạn cuối thai kỳ, việc theo dõi tim thai, cử động thai và các chỉ số sinh học giúp đánh giá sức khỏe thai nhi, từ đó có phương án xử trí phù hợp.

Lựa chọn sinh con ở độ tuổi nào là quyền của mỗi người, nhưng điều quan trọng là phải hiểu rõ những rủi ro có thể gặp phải để có sự chuẩn bị tốt nhất. Như chia sẻ giản dị của chị Hiền: “Con là niềm vui, là hạnh phúc mỗi ngày. Nhưng làm mẹ khi lớn tuổi thì phải cố gắng nhiều hơn, lo nhiều hơn”.