Xử phạt tới 100 triệu đồng từ ngày 1/9: Nhà đầu tư tiền số cần lưu ý gì để tránh mất tiền?

Từ ngày 01/9/2026, Nghị định 284/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, thiết lập khung chế tài xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài sản mã hóa. Quy định mới phân định rõ các nhóm hành vi vi phạm của nhà đầu tư và tổ chức cung cấp dịch vụ.

Theo Nghị định này, không phải mọi giao dịch tài sản mã hóa đều áp dụng chung một mức phạt 100 triệu đồng mà được chia thành các khung cụ thể tùy theo hành vi của nhà đầu tư trong nước.

Ảnh minh họa.

Cụ thể, mức phạt từ 30 triệu đồng đến 50 triệu đồng áp dụng khi nhà đầu tư trong nước giao dịch tài sản mã hóa không thông qua tổ chức cung cấp dịch vụ do Bộ Tài chính cấp phép theo Điều 9.

Trong khi đó, mức phạt từ 70 triệu đồng đến 100 triệu đồng áp dụng khi nhà đầu tư trong nước giao dịch tài sản mã hóa được chào bán, phát hành riêng cho nhà đầu tư nước ngoài theo khoản 1 Điều 6 Nghị quyết 05/2025/NQ-CP.

Việc phân định này đòi hỏi nhà đầu tư phải kiểm tra kỹ đối tượng được phép tiếp cận của từng loại tài sản, đồng thời xác thực tư cách pháp lý của tổ chức trung gian trước khi tham gia thị trường.

Bên cạnh nhà đầu tư, Nghị định 284/2026/NĐ-CP cũng áp dụng các mức phạt nặng đối với hoạt động tổ chức thị trường tài sản mã hóa trái phép.

Đối với hành vi cung cấp dịch vụ hoặc quảng cáo không phép, tổ chức vi phạm chịu mức phạt từ 180 triệu đồng đến 200 triệu đồng, trong khi cá nhân thực hiện cùng hành vi chịu mức phạt bằng một nửa, từ 90 triệu đồng đến 100 triệu đồng.

Đối với hành vi phát hành sai đối tượng, tổ chức phát hành tài sản mã hóa cho đối tượng không đúng quy định bị phạt từ 150 triệu đồng đến 200 triệu đồng.

Ngoài ra, đơn vị còn có thể bị đình chỉ hoạt động chào bán, phát hành từ 6 tháng đến 12 tháng, buộc hủy đợt chào bán và hoàn trả toàn bộ số tiền đã thu của nhà đầu tư.

Thông qua các quy định này, cơ quan quản lý đang siết chặt kiểm soát toàn diện ba mắt xích trọng yếu gồm: quá trình phát hành, tổ chức giao dịch và hành vi của nhà đầu tư.

Việc đưa giao dịch vào hệ thống được cấp phép nhằm mục đích theo dõi dòng tiền, quy trách nhiệm cho đơn vị cung cấp dịch vụ và bảo vệ quyền lợi khi có tranh chấp phát sinh.

Trước thực trạng nhiều nền tảng hoạt động trực tuyến, cơ quan quản lý khuyến cáo nhà đầu tư cần cẩn trọng trước khi quyết định xuống tiền.

Đầu tiên, nhà đầu tư cần kiểm tra giấy phép, tuyệt đối không đánh giá tính hợp pháp dựa trên tên gọi, ứng dụng hay quảng cáo mà phải xác thực xem tổ chức cung cấp dịch vụ đã được Bộ Tài chính cấp giấy phép hay chưa.

Thứ hai, cần xác định đúng đối tượng phân phối bằng cách kiểm tra tài sản dự kiến giao dịch được phép phân phối cho nhà đầu tư trong nước hay chỉ dành riêng cho nhà đầu tư nước ngoài để tránh vướng mức phạt cao.

Thứ ba, nhà đầu tư phải luôn cảnh giác với các hội nhóm kín, bởi những lời mời đầu tư qua mạng xã hội hoặc người giới thiệu cá nhân tiềm ẩn rủi ro lớn, và sự tồn tại của tính năng nạp, rút, quy đổi trên ứng dụng không đồng nghĩa với việc nền tảng đó đã được cấp phép hợp pháp tại Việt Nam.

Cuối cùng, người tham gia cần lưu giữ đầy đủ hợp đồng, lịch sử giao dịch, chứng từ chuyển tiền, thông tin tài khoản nhận tiền và nội dung trao đổi để làm cơ sở xử lý khi xảy ra tranh chấp hoặc rủi ro lừa đảo.