Xuân mới trên đất tằm tơ

Sau sáp nhập, xã Trấn Yên có diện tích dâu tằm rộng hơn 700 ha. Người dân nơi đây đang từng ngày hoàn thiện quy trình trồng dâu, nuôi tằm, đưa tiến bộ khoa học vào sản xuất, nâng cao năng suất, sản lượng và chất lượng kén tằm. Đặc biệt, xã Trấn Yên đã thành lập nhiều hợp tác xã, tổ hợp tác, sản xuất, tiêu thụ những sản phẩm đem lại giá trị cao từ cây dâu, con tằm. Qua đó, góp phần nâng cao thu nhập, đem đến những cái tết đủ đầy, hạnh phúc cho người dân nơi đây.

Những ruộng dâu bạt ngàn tại xã Trấn Yên.

Ngày đầu xuân, khi những chồi non đang cựa mình chờ đón tia nắng đầu tiên của năm mới Bính Ngọ, chúng tôi đến với thôn Lan Đình, xã Trấn Yên. Đây là một trong những thôn có diện tích trồng dâu lớn nhất, nhì của xã. Trên những ruộng dâu, người dân râm ran cười nói, vừa tranh thủ dặm những chỗ trống do ảnh hưởng của các trận mưa lũ trong năm.

Với nhiều năm kinh nghiệm cùng việc đã được tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật do Hội Nông dân xã phối hợp tổ chức, ông Hà, thôn Lan Đình là một trong những nông dân tiêu biểu trong phát triển mô hình sản xuất nông nghiệp của địa phương, nhất là phong trào “Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững”.

Ông Nguyễn Văn Hà, thôn Lan Đình (người áo kẻ) giới thiệu cách chăm sóc con tằm với lãnh đạo xã Trấn Yên.

Ông Hà cũng luôn hỗ trợ cây giống, kỹ thuật để các hộ cùng phát triển nghề trồng dâu. Ông cũng đã cùng các hộ thành lập hợp tác xã chế biến các sản phẩm từ dâu tằm, như: rượu dâu, khăn quàng, tất tơ tằm… nâng cao giá trị sản phẩm từ cây dâu và mang lại thu nhập cao cho các hộ gia đình.

Trong tiết xuân, trên khắp các cánh đồng dâu tại thôn Trúc Đình, tranh thủ thời tiết thuận lợi, bà con nơi đây cũng đang nô nức ra đồng đốn và trồng dặm nốt diện tích dâu còn lại.

Người dân Trấn Yên tranh thủ trồng dặm những chỗ trống do ảnh hưởng của các trận mưa lũ trong năm 2025.

Cụ thể, các thành viên Hợp tác xã Dâu tằm Hạnh Lê, với 56 hộ liên kết trồng dâu nuôi tằm (tổng diện tích dâu là 30 ha) đang tích cực trồng dặm trên các thửa ruộng.

Cây dâu được hợp tác xã đưa vào trồng là giống S7, nhập từ Lâm Đồng, ưu thế bật chồi nhanh sau đốn, thân cây khỏe, lá to bản, chỉ sau hơn 1 tháng chăm sóc, ruộng dâu đã phủ kín một màu xanh.

Hiện, Hợp tác xã dâu tằm Hạnh Lê nuôi khoảng 500 nong/lứa và cung cấp tằm con cho người dân trong và ngoài xã, đem lại thu nhập ổn định 700 triệu đồng/hộ/năm.

Chị Nguyễn Thị Hồng Lê, Giám đốc Hợp tác xã Dâu tằm Hạnh Lê (người thứ 2, phải sang) giới thiệu cách chăm sóc tằm với lãnh đạo Trung ương Hội Nông dân và xã Trấn Yên.

“Để đạt sản lượng kén cao và chất lượng tốt thì cùng với việc áp dụng khoa học kỹ thuật chăm sóc cây dâu, hợp tác xã còn áp dụng mô hình nhà tằm công nghệ cao, có điều hòa và máy tách ẩm để kiểm soát nhiệt độ. Nuôi tằm trong môi trường này, con tằm không có bệnh tật và có thể kéo dài vụ nuôi, tận dụng được lứa lá dâu từ tháng 6 đến tháng 7 mà không phải đốn bỏ lãng phí” - chị Nguyễn Thị Hồng Lê, Giám đốc Hợp tác xã Dâu tằm Hạnh Lê cho hay.

Phấn khởi hơn, khi ngay trên địa bàn xã đã có nhà máy ươm se tơ tự động được xây dựng trên diện tích 2 ha, do Công ty Cổ phần Dâu tằm tơ Yên Bái quản lý, với công suất 150 tấn tơ/năm, liên kết phát triển sản xuất theo chuỗi giá trị trồng dâu nuôi tằm, tiêu thụ toàn bộ sản phẩm kén tằm trên địa bàn xã. Qua đó góp phần đưa thu nhập bình quân đầu người của xã đạt trên 67 triệu đồng/năm, năm 2025, toàn xã giảm 17 hộ nghèo, giảm 0,22% so với năm 2024, đưa tỷ lệ hộ của xã giảm còn 0,5%.

Đồng chí Giàng Thị Dung - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh thăm Nhà máy ươm se tơ tự động của Công ty Cổ phần Dâu tằm tơ Yên Bái, xã Trấn Yên trong năm 2025.

Để làm được điều đó, địa phương tiếp tục phối hợp với ngành nông nghiệp chuyển giao kỹ thuật cho các hộ tham gia áp dụng mô hình nuôi tằm trên khay trượt để tiết kiệm thời gian, bảo đảm vệ sinh cho các nhà tằm; đồng thời vận động người dân mở rộng diện tích dâu tằm gắn với phát triển du lịch, tăng cường liên kết sản xuất - tiêu thụ, xây dựng thương hiệu sản phẩm địa phương.

Lãnh đạo xã Trấn Yên (người áo kẻ) giới thiệu với phóng viên về tiềm năng phát triển du lịch trải nghiệm tại cánh đồng dâu.

Với giá kén tằm ổn định, lại được chính quyền địa phương động viên khuyến khích, hỗ trợ giống, vốn, kỹ thuật, người dân Trấn Yên đã và đang tích cực cải tạo diện tích dâu già cỗi, mở rộng giống năng suất cao như S7, áp dụng kỹ thuật chăm sóc tiên tiến, nâng cao chất lượng, sản lượng kén, xây dựng thương hiệu dâu tằm tơ gắn với phát triển các sản phẩm OCOP.

Cùng đó, phát triển du lịch trải nghiệm để du khách đến Trấn Yên không chỉ được thỏa sức hái quả dâu, check in giữa cánh đồng dâu xanh thơ mộng, trong không khí mát mẻ trong lành và có những trải nghiệm thú vị từ nhà tằm, quay tơ mà còn hiểu hơn nghề canh cửi truyền thống.

Về xã Trấn Yên trong ngày đầu năm 2026, đâu đâu cũng là cánh đồng dâu xanh mướt, trải dài tít tắp, màu xanh của no ấm. Một mùa xuân mới lại về trên quê hương, trên khắp các ruộng dâu những chồi non đang vươn mình đón chào hơi ấm của đất trời, hứa hẹn những vụ tằm tơ bội thu và những cái tết đủ đầy, hạnh phúc.

Trần Thị Minh Huyền