Xúc cảm xuân

1. Sáng mùng 1 Tết Nguyên đán Bính Ngọ, tôi đi một vòng quanh các phố như thói quen nhiều năm nay. Không phải để ngắm gì thật đặc biệt, chỉ để cảm nhận rõ hơn một mùa xuân nữa lại về trên quê hương Điện Biên.

Trời cao và trong. Nắng xuân mỏng, nhẹ, trải xuống lòng chảo Mường Thanh một màu vàng dịu. Trên tuyến đường hoa cạnh cầu Mường Thanh, người du xuân thong thả dạo bước. Dòng Nậm Rốm lững lờ trôi, hai bên bờ là những dải hoa cúc, thược dược nối nhau khoe sắc. Trẻ vui đùa, người lớn tay bắt mặt mừng, chúc nhau năm mới bình an. Không khí vui nhưng không ồn ào, đủ để người cảm thấy lòng mình chậm lại.

Thi giã bánh giầy chào xuân Bính Ngọ 2026 tại sân hành lễ Tượng đài Chiến thắng Điện Biên Phủ. Ảnh: Trần Nhâm

Từ xa, Tượng đài Chiến thắng Điện Biên Phủ nổi bật giữa nền trời xanh. Tôi đã quen với hình ảnh ấy nhưng mỗi độ xuân về, nhìn tượng đài uy nghi trong nắng, giữa sắc hoa ban trắng muốt trong xuân này lại có cảm giác khác. Năm qua, phường Điện Biên Phủ chỉnh trang thêm nhiều tuyến phố, không gian công cộng được mở rộng, các hoạt động văn hóa, du lịch tổ chức quy củ hơn. Nhất là sự xuất hiện của linh vật năm Ngọ thu hút sự quan tâm thưởng ngoạn của nhiều người. Sự thay đổi không quá ồn ào nhưng đủ để người dân chúng tôi nhận ra diện mạo đô thị đang khang trang từng ngày.

Tôi cùng gia đình đi chúc tết. Ấm trà đầu năm nghi ngút khói, bánh chưng mới bóc còn nóng hổi. Câu chuyện đầu năm không có gì lớn lao: Vụ lúa vừa rồi được mùa, có gia đình chuyển hướng vừa làm nông nghiệp, vừa làm dịch vụ như là một cách đón đầu hợp xu thế. Nhưng chính những điều ấy làm nên cảm giác yên tâm. Xuân ở phố vì thế không chỉ nằm ở sắc hoa ven sông, mà ở sự đủ đầy, ấm áp trong từng mái nhà.

2. Mùng 2 tết, tôi về Na Son đúng dịp hội xuân. Bao năm nay, hội đầu năm đã thành nếp. Năm nay, không khí có phần rộn ràng hơn khi địa phương tổ chức thêm nhiều hoạt động.

Giao lưu văn nghệ đường phố tại hội xuân Na Son.

Từ sáng sớm, sân nhà văn hóa bản đã đông người. Tiếng trống vang lên dồn dập. Ở một góc sân, thanh niên thi tung còn, quả còn bay lên giữa nền trời xanh rồi rơi xuống trong tiếng reo hò. Bên kia, trận đẩy gậy diễn ra căng sức. Hai chàng trai ghì chặt cây gậy, dồn toàn bộ lực vào đôi tay. Khi phân thắng bại, họ cười lớn, bắt tay nhau giữa vòng người cổ vũ.

Gần đó là phần thi trang phục dân tộc, biểu diễn khèn Mông, gói bánh chưng, giã bánh giầy. Tiếng khèn vang lên réo rắt giữa sân bản, làm không gian như đầy thêm. Những bộ váy áo sặc sỡ sắc màu khiến cả khoảng sân sáng bừng. Ban tổ chức còn bố trí các điểm chụp ảnh mang đậm sắc tết cổ truyền. Thanh niên, phụ nữ, trẻ nhỏ thay nhau tạo dáng, cười nói rộn ràng.

Năm nay, hội xuân còn đón nhiều du khách từ Lào Cai, Sơn La, Hà Nội lên tham gia. Họ vui cùng bà con dân bản. Chị Lò Lan Anh, người đã nhiều năm sinh sống, gắn bó với Na Son chia sẻ: Nhìn khách phương xa hào hứng, tôi thấy tự hào vì lễ hội quê mình vẫn giữ được nét riêng, vừa gần gũi vừa hấp dẫn.

Theo chia sẻ của lãnh đạo xã, việc duy trì hội xuân không chỉ để vui tết mà còn nhằm gìn giữ bản sắc văn hóa, tạo sự gắn kết cộng đồng. Trong nhịp sống ngày càng hiện đại, những trò chơi dân gian, tiếng khèn, vòng xòe đầu xuân càng trở nên quý giá. Hội xuân do đó sẽ là dịp để gặp lại nhau sau một năm bận rộn, để cùng bắt đầu năm mới trong niềm vui, niềm hạnh phúc được sẻ chia, được thuộc về trong không gian văn hóa truyền thống.

3. Sau những ngày hội, công việc đầu năm bắt đầu. Hưởng ứng phong trào “Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ”, xã Mường Nhà tổ chức Lễ ra quân “Tết trồng cây - Chung tay trồng dứa, phát triển kinh tế xanh bền vững”.

Buổi lễ diễn ra trang trọng, ngắn gọn. Sau phần phát động, mọi người cùng di chuyển đến Bản Ban để trồng dứa. Không khí lao động đầu năm rộn ràng. Người đào hố, người đặt cây, người lấp đất. Tiếng cuốc chạm đất xen lẫn tiếng nói cười. Đất còn ẩm, bám vào tay áo, nhưng ai cũng phấn khởi.

Những năm gần đây, tỉnh đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng, khuyến khích các mô hình sản xuất phù hợp điều kiện từng vùng, gắn phát triển kinh tế với bảo vệ rừng. Nhiều hộ dân mạnh dạn thay đổi cách làm, liên kết sản xuất để nâng cao thu nhập. Buổi ra quân đầu xuân vì thế không chỉ mang ý nghĩa phong trào, mà là bước khởi đầu cho một năm lao động cụ thể, thiết thực.

Xuân Điện Biên đã vào độ chín. Trong nắng xuân trải nhẹ, nhìn dòng Nậm Rốm lững lờ trôi, tôi nghĩ về những ngày đầu năm vừa qua: Phố xuân yên bình, hội xuân rộn ràng ở Na Son, buổi trồng cây đầy khí thế ở Mường Nhà...

Sinh ra và lớn lên trên mảnh đất này, tôi hiểu rằng xuân Điện Biên không chỉ nằm ở sắc hoa hay những ngày nghỉ tết. Xuân còn ở ấm trà đầu năm, ở vòng xòe thân tình nơi sân hội, ở những hố đất vừa được lấp lại với bao kỳ vọng.

Mỗi mùa xuân đến, chúng tôi không chỉ đón năm mới mà còn đón thêm niềm tin. Tin vào sự đổi thay từng ngày của quê hương. Tin rằng từ những việc làm cụ thể, từ sự đồng lòng của người dân, Điện Biên sẽ tiếp tục khởi sắc - bình dị nhưng bền bỉ như chính những con người đang lặng thầm dựng xây để mỗi xuân về Điện Biên thêm đẹp hơn lên.

Đạt Thương