Xung đột ở Iran làm gián đoạn nguồn cung hóa dầu, đẩy giá nhựa tăng vọt

Sự gián đoạn dòng chảy dầu mỏ và hóa dầu qua eo biển Hormuz sau khi xung đột Iran bùng nổ đã làm thắt chặt nguồn cung hóa chất toàn cầu, và đẩy giá nhựa và polyme, được sử dụng trong mọi thứ từ phụ tùng ô tô đến đồ chơi, lên mức cao nhất trong khoảng bốn năm.

Eo biển Hormuz (Ảnh: Reuters)

Eo biển Hormuz (Ảnh: Reuters)

Theo Rabobank, khoảng 20 tỷ đến 25 tỷ USD sản phẩm hóa dầu được vận chuyển qua eo biển này hằng năm, điều đó nhấn mạnh thực tế rằng việc tiếp tục gián đoạn dòng chảy này sẽ buộc các nhà sản xuất phải chuyển chi phí cao hơn sang người tiêu dùng.

"Bất kỳ ai nhập khẩu hàng hóa từ Trung Đông, mà hầu như tất cả mọi người trên thế giới đều như vậy ở một mức độ nào đó, đều đã mất đi một nhà cung cấp lớn và đang phải vất vả tìm kiếm nhựa thay thế với giá cao hơn rất nhiều", ông Joel Morales của Chemical Market Analytics thuộc OPIS cho biết.

Trung Đông chiếm hơn 40% lượng xuất khẩu polyethylene vào năm 2025, dẫn đầu là Ả Rập Xê-út, và xuất khẩu sang hầu hết mọi khu vực ngoài Bắc Mỹ - khu vực xuất khẩu lớn thứ hai.

Giá các loại nhựa như polyetylen (PE) và polypropylen (PP) đã tăng vọt kể từ khi cuộc xung đột ở Trung Đông bắt đầu, theo sát mức tăng của giá dầu thô và nguyên liệu đầu vào.

"Tình hình hậu cần toàn cầu đang trở nên bất ổn, với tới 50% nguồn cung polyethylene bị gián đoạn, hạn chế hoặc bị ảnh hưởng sau các sự kiện ở Trung Đông", Giám đốc điều hành của Dow, Jim Fitterling, cho biết.

Các nhà phân tích cho biết việc đóng cửa eo biển có thể làm gián đoạn gần 1,2 triệu thùng naphtha xuất khẩu toàn cầu mỗi ngày, làm trầm trọng thêm tình trạng khan hiếm nguyên liệu đầu vào cho sản xuất hóa dầu.

Theo dữ liệu của LSEG, xung đột đã đẩy biên lợi nhuận lọc dầu naphtha ở châu Á lên trên 400 USD/tấn so với dầu thô Brent, từ mức khoảng 108 USD/tấn trước khi xung đột bắt đầu.

Maksim Sonin, Giám đốc điều hành năng lượng tại Trung tâm Nhiên liệu Tương lai và Sáng kiến Hydro của Đại học Stanford, cho biết sự tăng vọt về giá phản ánh "mức phí rủi ro" ngày càng tăng, trong đó châu Á đặc biệt dễ bị tổn thương do phụ thuộc nhiều vào naphtha như một nguyên liệu hóa dầu quan trọng trong sản xuất nhựa.

Nhật Bản, Hàn Quốc và Ấn Độ, cùng với một số quốc gia khác, là những nước dễ bị tổn thương nhất do phụ thuộc vào dầu thô và các nguyên liệu hóa dầu nhập khẩu.

Các nhà sản xuất nhựa ở châu Á và châu Âu, vốn phụ thuộc nhiều vào nguyên liệu nhập khẩu và nguồn cung từ Trung Đông, đang phải đối mặt với chi phí đầu vào cao hơn và biên lợi nhuận eo hẹp hơn.

Châu Âu đang chịu áp lực từ chi phí nguyên liệu đầu vào để sản xuất nhựa tăng cao, trong khi đó giá naphtha tăng vọt đã đẩy giá hợp đồng giữa các công ty tăng theo, khiến các nhà sản xuất nhựa phải vật lộn để chuyển chi phí sang khách hàng, theo LyondellBasell.

Nhưng Bắc Mỹ có lợi thế tương đối nhờ nguồn nguyên liệu dồi dào.

Agustin Izquierdo, Giám đốc tài chính của nhà sản xuất hóa dầu LyondellBasell có trụ sở tại Mỹ, cho biết giá PE và PP, cùng với nhiên liệu oxy liên quan đến dầu thô, đã tăng đáng kể kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu. Ông cũng cho biết thêm rằng lượng đơn đặt hàng tháng 4 là mạnh nhất trong nhiều tháng bất chấp giá cả tăng cao.

Yến Anh

Nguồn PetroTimes: https://nangluongquocte.petrotimes.vn/xung-dot-o-iran-lam-gian-doan-nguon-cung-hoa-dau-day-gia-nhua-tang-vot-739151.html