Xung đột ở Trung Đông lan rộng: Nhiều nước triển khai biện pháp ứng phó tác động kinh tế

Nguy cơ đối với nguồn cung y tế

Theo Giáo sư Wouter Dewulf từ Trường Quản lý Antwerp (Bỉ), hơn 20% lượng hàng hóa hàng không toàn cầu - vốn là phương thức vận tải chủ chốt của thuốc và vaccine - đang chịu ảnh hưởng trực tiếp. Tình trạng này đặc biệt nghiêm trọng đối với các loại dược phẩm yêu cầu bảo quản chuỗi lạnh nghiêm ngặt và có hạn sử dụng ngắn.

Sân bay Istanbul tại Thổ Nhĩ Kỳ. ẢNH: XINHUA

Dù hiện tại chưa ghi nhận sự thiếu hụt diện rộng, các chuyên gia cảnh báo kho dự trữ y tế có thể cạn kiệt trong 4-6 tuần tới. Nhóm bệnh nhân ung thư là đối tượng dễ tổn thương nhất, khi các loại thuốc đặc trị đòi hỏi quy trình bảo quản khắt khe gặp trở ngại trong giao hàng.

Trước thực trạng trên, ngành dược phẩm và logistics toàn cầu đã nhanh chóng kích hoạt các cơ chế ứng phó khẩn cấp để tìm kiếm lối thoát. Saudi Arabia đang đóng vai trò “phao cứu sinh” cho khu vực. Các sân bay tại Riyadh và Jeddah hiện vẫn duy trì hoạt động, trở thành nơi tiếp nhận chính cho các lô hàng dược phẩm khẩn cấp. Từ đây, thuốc được bốc dỡ và chuyển sang vận tải đường bộ để phân phối đến các quốc gia lân cận đang bị phong tỏa không phận. Các quốc gia như Thổ Nhĩ Kỳ, Oman hay các tuyến Á - Âu qua Trung Quốc, Singapore cũng đang được tận dụng làm các điểm trung chuyển thay thế.

Nhiều kịch bản dự phòng

Để ứng phó “cơn bão giá” năng lượng, chính phủ nhiều quốc gia đang khẩn trương triển khai các kịch bản dự phòng. Tại Australia, Thủ tướng Anthony Albanese triệu tập họp khẩn để điều phối nguồn nhiên liệu dự trữ quốc gia, đặc biệt ưu tiên cho các vùng sâu, vùng xa nhằm tăng cường khả năng tự chủ kinh tế.

Tại Nam Á, Sri Lanka đã thiết lập kế hoạch đa hướng nhằm đảm bảo các dịch vụ thiết yếu (như y tế và thực phẩm) không bị gián đoạn thông qua việc đấu thầu nhiên liệu khẩn cấp và tiết kiệm năng lượng. Trong khi đó, tại châu Âu, Đức đang xem xét mở kho dự trữ khí đốt chiến lược để bình ổn giá, cả khi mức dự trữ hiện tại chỉ còn khoảng 22% công suất.

Khu vực Đông Nam Á cũng không đứng ngoài vòng xoáy. Thái Lan đã đưa ra ba kịch bản kinh tế, cảnh báo rằng nếu xung đột lan rộng khiến giá dầu vượt 120 USD/thùng, lạm phát sẽ vượt tầm kiểm soát. Chính phủ Thái Lan hiện phải áp dụng các biện pháp hỗ trợ, như cho phép xe chở nhiên liệu chạy 24/24 giờ và thúc đẩy nhiên liệu thay thế để bảo vệ các doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Tại Đông Á, Nhật Bản đang nỗ lực giảm sự lệ thuộc vào nguồn cung từ Trung Đông thông qua các cuộc đàm phán với Mỹ. Dự kiến tại hội nghị thượng đỉnh Nhật - Mỹ sắp tới ở Washington, Nhật Bản sẽ đề xuất mở rộng nhập khẩu dầu thô từ bang Alaska.

Tại Hàn Quốc, chính phủ nước này đã nâng cảnh báo về khả năng gián đoạn nguồn cung dầu thô lên cấp độ 2 (màu vàng) trong hệ thống cảnh báo khủng hoảng an ninh tài nguyên quốc gia gồm 4 cấp độ. Với mức cảnh báo mới, chính phủ Hàn Quốc sẽ tăng cường kiểm soát cung - cầu dầu mỏ, bao gồm việc thực hiện quyền ưu tiên mua đối với các kho dự trữ dầu quốc tế, đồng thời tìm kiếm và đảm bảo các nguồn cung thay thế không đi qua eo biển Hormuz. Trước đó, Hàn Quốc chỉ duy trì mức cảnh báo thấp nhất (cấp độ 1) hồi đầu tháng 3, sau khi bùng phát xung đột ở Trung Đông.

THANH HẰNG tổng hợp